Natuurbehoudscentrum: Ambassade voor Biodiversiteit

Dát moet het worden. Geen nagebootste biotoop, maar een ruimte waar de verblijven praktisch worden ontworpen en dierenwelzijn op één staat en zoveel mogelijk wordt verteld over de conservatie van bedreigde diersoorten. In het Natuurbehoudscentrum, dat dit jaar in het Oceanium op de plek van de Zee van Cortez, gerealiseerd zal worden, krijgt de bezoeker een verzameling kritiek bedreigde diersoorten van over de hele wereld te zien. Een Vrienden-onderneming van formaat.

Als je in de afgelopen maanden eens een rondje Oceanium hebt gedaan, is de leegte in het woestijngebied pijnlijk merkbaar. Het duurde wat langer dan gedacht om de begroting rond te krijgen, ook al waren de meeste inwoners al verhuisd. Maar nu is de bouw eindelijk begonnen – of beter gezegd, de sloop! Over een paar maanden moet de ruimte namelijk niet meer te herkennen zijn en dat betekent dat de boel vrij rigoureus op de schop moet.

Foto: Ton Meuldijk (BB-Facebook). De grote renkoekoek, Geococcyx californianus.

In het Vriendennieuws worden de vrijwel definitieve plannen verteld. De achterzijde van de ruimte, de kant waar nu ook de cactustuin is, zal nog het meeste lijken op het bestaande geheel. De renkoekoeken, een van de huidige diersoorten in de Zee van Cortez, zullen verhuizen naar het bestaande grondeekhoornverblijf. Omdat Blijdorp hoopt dat het relatief prille koppeltje hier wellicht ook voor nageslacht zal zorgen, staat het nog niet vast of de ekstergaaien en konijnuiltjes – het drietal is niet per se een succesvolle combinatie – ook mee zullen verhuizen.

Het bestaande zoutwateraquarium en het terrarium voor de Coloradopadden voldoen allebei nog prima, dus ook die verblijven worden met rust gelaten. De gilamonsters keren ook terug. Hun terrarium staat gepland voor de muur die bij binnenkomst rechts is. Zij zijn dan wel niet bedreigd, maar verliezen wel steeds meer leefgebied en zouden daardoor op termijn in de problemen kunnen komen. De fok met deze reptielen wordt al gecoördineerd, dus het kan geen kwaad om de soort in het bestand te houden.

Foto: Rob van Eijk (BB-Facebook). De Antilliaanse leguaan, Iguana delicatissima.

De eerder genoemde cactustuin zal echter op de schop gaan. Hier komt een permanent verblijf voor de Antilliaanse leguaan. Momenteel woont één dier bij het Caraïbisch Café, maar het is de bedoeling dat vier wildgevangen dieren naar Rotterdam komen om bij te dragen aan het fokprogramma voor deze bedreigde diersoort. Het Europese stamboek van de Antilliaanse leguaan is door de dierentuin van Jersey opgezet. Minder dan tien EAZA-dierentuinen houden de soort, dus vers bloed is meer dan welkom. Op Sint Eustatius, één van de weinige eilanden in de Caraïben waar deze soort nog voorkomt, werkt de lokale overheid samen met Stichting Reptielen Amfibieën Vissen Onderzoek Nederland (RAVON) om dit dier te beschermen.

De helft van de zaal die het meest radicaal zal veranderen, is de kant die vroeger links van het pad was. De verblijven voor onder andere de swiftvosjes, de reptielen, vogels en enkele koudbloedigen gaan allemaal tegen de vlakte en de meeste inwoners zullen verhuizen naar andere dierentuinen. Langs het eerste deel van de wand komen meerdere verblijfjes voor vuursalamanders. Niet lang geleden kwamen vuursalamanders nog in zuidelijk Nederland voor, maar inmiddels zijn ze hoogstwaarschijnlijk (of in ieder geval functioneel) uitgestorven. Stichting RAVON had gelukkig uit voorzorg enkele salamanders gevangen en inmiddels wordt er met die dieren ook gefokt. In overleg met RAVON zal worden besloten of Blijdorp nageslacht of wildvang krijgt en of het wel of niet de bedoeling is dat er met ze wordt gefokt.

Foto: Anja Theunissen (BB-Facebook). De Chinese krokodilstaarthagedis, Shinisaurus crocodilurus.

Langs dezelfde muur komt ook een terrarium voor de Chinese krokodilstaarthagedis. Dit reptiel uit het Chinees-Vietnamese grensgebied is een zeldzaamheid geworden in het wild door het versplinteren van populaties. Sterker nog, het IUCN schat dat de wilde populatie in 30 jaar tijd met 84% is afgenomen. Blijdorp heeft reeds jaren aan ervaring met deze soort en houdt er tot op de dag van vandaag een paar in het Aziëhuis. Tot slot komen er een aantal broedmachines langs de muur.

Het hoogtepunt van het Natuurbehoudscentrum wordt het zogenaamde ‘eiland’ dat centraal staat in de ruimte. Deze ruimte met glazen muren zal alleen geopend zijn wanneer er vrijwilligers aanwezig zijn om te vertellen over de lopende projecten om dieren te beschermen en tegelijkertijd de boel in de gaten te houden. Aan één korte zijde komt een verblijf voor de San Francisco-kousenbandslang. Er zijn vele soorten binnen het geslacht der kousenbandslangen die het over het algemeen goed doen, maar van de San Francisco-variant wordt gedacht dat er nog maar een paar duizend in het wild leven.

Aan een van de lange zijden, die aan de kant van de vuursalamanders, komt een drietal aquaria. Op de ontwerpen is te zien dat er één bak komt voor een lid van het Ambystoma-geslacht, een groep salamanders uit Noord-Amerika waartoe ook de axolotl behoort. Voor de andere twee aquaria staat een verrassing gepland. Blijdorp wil namelijk twee vissoorten die kritiek bedreigd zijn, mogelijk zelfs uitgestorven in het wild, houden. Er wordt momenteel overlegd met de dierentuinen van Londen en Wenen om dit te coördineren. Door op meerdere plekken groepjes te plaatsen, is de kans minder groot dat één enkele onvoorziene ziekte of een technisch mankement de soort de das om doet.

Foto: Stichting ReHerp (reherp.nl). Een jonge Egyptische landschildpad (Testudo kleinmanni) kruipt uit het ei.

Aan de andere korte wand, tegenover de kousenbandslangen, komt een terrarium voor Egyptische landschildpadden en doornstaartagamen. Vooral de eerste diersoort is interessant: het is een van de meest bedreigde schildpaddensoorten ter wereld, met vermoedelijk alleen nog een kleine populatie in het door oorlog verscheurde Libië. Het fokprogramma voor deze zeldzame soort wordt beheerd vanuit Blijdorp. Naast dat het dus een belangrijke ambassadeur is voor bedreigde diersoorten, is het ook nog eens een leuk, actief dier om naar te kijken.

Aan de andere lange zijde, aan de kant van de Antilliaanse leguanen, komt een terrariumstelling voor jonge dieren van kleine diersoorten. De terraria worden zo flexibel mogelijk gemaakt, zodat ze kunnen worden aangepast voor de diersoort die er wordt ondergebracht. Met zulke verblijven wordt ook veelvuldig achter de schermen in de dierentuin gewerkt. In de komende jaren zullen we hier hopelijk McCords slangenhalsschildpadden, McCords doosschildpadden en Annam-waterschildpadden zien opgroeien. Deze kant van het glazen huis krijgt een dichte achterwand, zodat de dieren ook daadwerkelijk niet gestoord kunnen worden door bezoekers die op de ruiten tikken als er geen toezichthouders aanwezig zijn.

Foto: Stichting ReHerp (reherp.nl). De Annam-waterschildpad, Mauremys annamensis.

Daarnaast komt er in het Natuurbehoudscentrum nog een ruimte van 3 bij 5 meter voor de jongen van wat grotere diersoorten, zoals de Komodovaranen. Op de plattegrond staat nog een verblijfje ingetekend, parallel aan het aquarium van de zeevissen. Mogelijk wordt erover nagedacht hier de volwassen exemplaren van de eerder genoemde schildpadden te houden. De Vrienden hadden immers eerder aangekondigd dat zowel de slangenhalsschildpadden als de doosschildpadden voor de schermen te zien zouden zijn in het Natuurbehoudscentrum.

Als alles volgens de planning verloopt, moeten de werkzaamheden rond oktober van dit jaar zijn afgerond. Er is zo’n €100.000,- apart gelegd voor de verbouwing, als onderdeel van een veel groter jubileumgeschenk van 2,4 miljoen euro ter gelegenheid van het 55-jarige bestaan van de vereniging Vrienden van Blijdorp. Gedurende de bouw zal een deel van de constructie achter bouwschermen plaatsvinden, waar het publiek gewoon langs kan lopen. Mogelijk zal er tijdelijk gebruik worden gemaakt van de nooduitgang naast het huidige verblijf van de swiftvosjes om de bezoekersstroom soepel te laten verlopen. Daarnaast zal het verblijf voor de renkoekoeken iets langer op zich laten wachten dan de rest van het Natuurbehoudscentrum. Met oog op de aankomende werken voor Eiland-Hoppen en daarmee het afsluiten van het pad langs de reuzenschildpadden zal dit verblijf tijdelijk onderdeel worden van een pad dat achter het pinguïnverblijf langs loopt, waar de bezoekers tegen die tijd toegang tot zullen krijgen.

Ontwerp: Vrienden van Blijdorp (Vriendennieuws)

Nieuwjaarslezing 2018

Foto: Marcel Kreuger (Vrienden van Blijdorp)

In de vroege ochtenduurtjes van 14 januari dromden de Vrienden van Blijdorp samen bij het Oceanium waar, met uitzicht op het Haaienbassin, directeur Erik Zevenbergen het nieuwe jaar van de Diergaarde inluidde. In een speech die volgens menig aanwezige zeker een applausje waard was, sloot hij 2017 af en onthulde hij de toekomstplannen van de dierentuin voor 2018 en de jaren die komen gaan. Op verzoek van de directeur delen we geen foto’s van de presentatie, afgezien van een paar kiekjes van Vrienden-voorzitter Marcel Kreuger.

2017 was zo slecht nog niet. Met 1,4 miljoen bezoekers trok het park iets minder bekijks dan in 2016, toen dat aantal rond de anderhalf miljoen lag. Er waren afgelopen jaar dan ook geen grote verblijven geopend. Qua dierennieuws was het echter een topjaar: twee jonge neushoorns, twee jonge okapi’s en een heleboel ander jong grut passeerden de revue. Tot de nieuwe diersoorten behoorden o.a. de slanke lori’s, belangers toepaja’s, de teugelijsvogel, buissnavelvissen en twee soorten pijlgifkikkers. Blijdorper Bende heeft publieksprijzen uitgedeeld aan de meest populaire gebeurtenissen: klik HIER om de uitslag te bekijken!

Hoewel het NRC haar uitspraken over de vermeende totale bouwstop van eind vorig jaar nog niet heeft teruggenomen, laat Erik Zevenbergen weten dat de dierentuin in het 55-jarige jubileumjaar van de Vrienden van Blijdorp niet stil zal zitten. De focus ligt op de stapsgewijze verbouwing van het Oceanium. Als tweede fase van dit project (met de transformatie van de Florida-Tunnel en Murenenhoek naar het Great Barrier Reef in 2016 als eerste fase) zal dit jaar het Natuurbehoudscentrum gerealiseerd worden. De plannen voor de verbouwing van de Zee van Cortez tot Natuurbehoudscentrum zijn grotendeels ongewijzigd gebleven. In dit gedeelte van het Oceanium worden in meerdere verblijven een selectie van de meest bedreigde diersoorten die de dierentuin rijk is ondergebracht.. Denk aan de Egyptische landschildpad, de doornstaartagame, de Annam-waterschildpad, de McCords slangenhalsschildpad (vuur)salamanders, het gilamonster, de krokodilstaarthagedis en de Antilliaanse leguaan, maar ook minder bedreigde soorten zoals als de renkoekoek. Langs een van de muren komt een nieuwe broedruimte. De nadruk zal hier liggen op het educatieve aspect, onder meer door de aanwezigheid van een ‘doe-tafel’ voor kinderen. Dit project wordt mogelijk gemaakt door een donatie van de Vrienden van Blijdorp die een groots bedrag van €100.000,- bedraagt.

‘Eiland Hoppen’, het onderdeel Oceanium 2.0 dat in de loop van 2018 en 2019 uit de grond zal worden gestampt, moet een beleving worden waar duidelijk moet worden hoe divers de verschillende eilanden van de uithoeken van de planeet zijn. Blijdorp hoopt nu een stukje van deze schoonheid naar Rotterdam te halen. Wie kent de prachtige natuurdocumentaires over bijvoorbeeld de Galapagoseilanden niet? Dit idee, dat al langer op tafel ligt, is verder uitgewerkt sinds vorige plannen bekend werden gemaakt. Dit project wordt echter meer nieuwbouw dan verbouw.

Het gebied Eiland Hoppen wordt grotendeels een aanbouw tegen de bestaande buitenmuren van het Oceanium. De bestaande kas voor de reuzenschildpadden wordt helemaal doorgetrokken tot aan het terrein waar momenteel geen dierenverblijven staan. In deze kas wordt de continentale indeling losgelaten, zoals ook al het geval is met het beoogde bestand van het te bouwen Natuurbehoudscentrum en de plaatsing van het Great Barrier Reef. Het nieuwe gebied wordt betreden na de Falklands, waar de pinguïns huizen.

Foto: Tom van Deuren

Het eerste deel heeft als thema ‘Madagaskar’. Deze keuze lijkt te suggereren dat het plan om een Madagaskarbiotoop te creëren in de Grote Vijver definitief van de baan is. Een prominent onderdeel van dit stukje Madagaskar wordt een doorloopvolière voor ringstaartmaki’s in de buitenlucht, die uitsluitend te betreden zal zijn via het Oceanium. Uit de concepten die vertoond zijn tijdens de presentatie, kunnen we een idee krijgen hoe het geheel eruit zal zien ook, al kan er nog veel veranderen. Nogmaals, wij hebben geen toestemming om die beelden te delen en zullen het dus met een woordelijke omschrijving moeten doen.

In plaats van de bestaande afslag naar rechts na de ijsschotsen, gaat het nieuwe pad naar links na de schuifdeuren. Aan de wand wordt informatie gegeven over het unieke natuur op Madagaskar. In diezelfde gang zijn de binnenverblijven van de ringstaartmaki’s te zien. De groep ringstaartmaki’s die momenteel gehuisvest wordt op het eiland bij de Tijgerkreek, zal hier naartoe verhuizen. Er wordt nog gekeken of er bijvoorbeeld ook vari’s gehouden zullen worden. Die gang leidt vervolgens direct naar het doorloopverblijf van de lemuren.

Deze volièreconstructie, die bij de presentatie ook wel het ‘Eric Hille’-verblijf werd genoemd, komt op de locatie van het huidige manenwolvenverblijf. Momenteel woont er één jong vrouwtje van deze soort in Rotterdam en het lijkt er niet op dat er in de nabije toekomst een soortgenoot voor haar kan worden gevonden, noch kan ze ergens anders in Blijdorp gehouden worden, dus waarschijnlijk zal zij naar een andere dierentuin verhuizen. Dit verblijf zal niet goed zichtbaar zijn vanaf het hoofdpad dat langs deze volière loopt en dus niet ‘overvloeien’ in het aangrenzende themagebied Zuid-Amerika.

Het pad in het doorloopverblijf maakt een rondje door de volière en gaat vervolgens weer naar binnen. Dan kom je terecht in een ruimte die is afgeschermd van de andere twee derde van de nieuwe kas. De precieze invulling van deze ruimte is nog niet bekend, maar op de ontwerpen is rekening gehouden met enkele verblijven voor kleine diersoorten die er geplaatst kunnen worden en het feit dat dit gedeelte van de kas wordt afgescheiden van de rest, zou kunnen betekenen dat er ook wordt nagedacht over het houden van vogels.

Foto: Karin Seltenrijch (BB-Facebook)

Via het ‘Komodo Ranger Station’, een educatief punt dat ook als sluis tussen de twee delen van de kas zal fungeren, kom je in de ruimte die zal worden toegewijd aan het Indonesische eiland Komodo en aan de Galapagoseilanden. Zoals voor de hand ligt, zullen de Komodovaranen en Galapagos reuzenschildpadden hier centraal staan. Opmerkelijk is dat er alweer geïnvesteerd wordt in een onderkomen voor de Komodovaranen – in 2012 hebben de Vrienden van Blijdorp immers nog een nieuw verblijf gefinancierd in het Aziëhuis. Dit verblijf bleek eigenlijk slechter dan hun oude onderkomen in de Rivièrahal.

In het oude verblijf konden ze graven, het was aangekleed met echte planten en er was meer loopruimte voor het paartje. In het Aziëhuis joegen de twee elkaar op en wanneer het rolluik naar beneden was om de varanen te scheiden, waren de twee ruimtes alsnog kleiner dan wenselijk. De grote nadelen van de Rivièrahal zijn echter dat de stookkosten de pan uit reizen, er geen gedeelte is om te zwemmen en het, daar het niet op biotoop is ingedeeld, veel te wensen overlaat op educatief gebied. Hopelijk zal het onderkomen in het Oceanium het beste van twee werelden combineren. Zo wordt in het ontwerp aangegeven dat de twee varanen standaard gescheiden worden gehouden en kunnen ze er zwemmen. Wat er gebeurt met de oude verblijven van de Komodovaranen, staat nog niet vast.

Visueel worden de twee helften gescheiden van elkaar met beplanting. Er wordt nagedacht om het verder van elkaar te splitsen door nog een hut met educatie over de Galapagos te maken langs het pad. Deze route gaat overwegend langs de buitenbocht van de kas, al komt er misschien een korte route die in het hoogseizoen open gaat. Het verblijf voor de schildpadden, in tweeën gesplitst door het bezoekerspad, maar dat via een verbinding onder het pad langs alsnog in één geheel vormt, wordt verder aangekleed met water en gestolde ‘lavastromen’.

Foto: Jop Kempkes (BB-Facebook/Beheer), situatie per 8 januari 2018.

Dan over die andere monsterklus, aan de andere kant van de Diergaarde: de restauratie van het Roofdieren-Gebouw. Al meerdere jaren wordt daar nu gewerkt aan een verblijf voor gelada’s, maar door vele problemen die veroorzaakt werden door de status als rijksmonument van dat gebouw en de grootschalige budgetoverschrijdingen kwam de bouw meerdere malen helemaal stil te liggen. Het einde is gelukkig in zicht, zo laat Erik Zevenbergen weten: de binnenverblijven zijn gebruiksklaar! Dat mag ook wel, want binnenkort komt een tweede groep gelada’s aan in Rotterdam en die zullen voorlopig daar worden ondergebracht. Medio 2016 kwam er al een harem aan, die sindsdien wordt gehouden in een achter de schermen verblijf bij het Henri Martinhuis.

Het oorspronkelijke idee was om in het verblijf van de samengevoegde roofdierterrassen een hooglandbiotoop te laten zien en in het verblijf aan de andere kant meer een rotsachtig verblijf te maken. Er waren wel enkele rotsen gepland aan de kant van de roofdierterrassen, maar op verzoek van de stamboekhouder van de gelada’s zullen hier nu twee extra rotsen bij komen, om aan de (klim)behoeften van de dieren te voorzien. De Vrienden van Blijdorp zullen dit met een gift van €50.000,- mogelijk maken. Verder moet de netconstructie nog gemaakt worden en moet het nodige aankleden gedaan worden. Het nieuwe geladaverblijf moet in de eerste helft van dit jaar geopend worden.

Twee andere aangekondigde verbouwingen (het zou Rotterdam immers niet zijn) zullen bij de Savanne plaatsvinden. Het kijkpunt over zowel het zebra- als giraffeverblijf bij de Lelievijver-fontein wordt onder handen genomen. De Koedoekraam wordt vervangen door een verbeterd horecapunt om de knooppunten zoals de Lepelaar en de Oewanja Lodge te ontzien op drukke dagen. De route van het treintje wordt ook enigszins verlegd om voor minder overlast te zorgen.

Al met al, 2018 belooft als vanouds een prachtig jaar te worden voor Blijdorp.

ALV 2017: Vrienden trekken portemonnee

Op 22 april organiseerden de Vrienden van Blijdorp hun jaarlijkse Algemene Ledenvergadering. Samen met Diergaarde Blijdorp zelf zijn een aantal doelen gesteld voor de komende jaren, maar ze daadwerkelijk realiseren is een ander verhaal. Verder zijn een aantal knopen doorgehakt in samenspraak met de leden van de vereniging zelf.

De Vrienden van Blijdorp zullen de komende jaren grof geld doneren aan de Diergaarde. Naast het al eerder bekend gemaakte bedrag van €100.000,- voor het Natuurbehoudscentrum in het Oceanium en het reeds beschikbaar gestelde potje van €100.000,- voor de werken aan het Flamingo-Strand, zullen ze ten behoeve van ‘Eiland Hoppen’, de beoogde wijziging van de Galapagos in het Oceanium, maar liefst 1 miljoen euro ter beschikking stellen volgend jaar. Een geheel nieuw project dat voor het eerst werd genoemd, is het realiseren van verblijven voor reuzentoekans en hyacinthara’s bij Amazonica. Wat men precies in gedachte heeft voor de nieuwe verblijven blijft onbesproken, hetzelfde geldt voor de toekomstplannen met de oude verblijven van deze vogels. De Vrienden hopen ook hiervoor een ton beschikbaar te kunnen stellen.

Ook een verbouwing van Taman Indah werd opnieuw besproken. Dit jaar wordt de betonnen vloer in het binnenverblijf van de Aziatische olifanten vervangen door een zandvloer, een hele vooruitgang op het front van dierenwelzijn. Wel wordt het toch al stoffige Taman Indah nog minder tropisch met deze stuivende bodembedekking. Mede daarom, maar zeker niet alleen daarom, durft interim directeur Jaap de Jong voorzichtig te zeggen dat er al wordt nagedacht over een totale verbouwing van de tropische tuin. Deze dure en moeilijke ingreep zal op zijn vroegst in 2020 plaatsvinden. Hoewel Taman Indah ten tijde van de opening revolutionair was, is het concept inmiddels achterhaald en schieten veel verblijven tekort. Naast de technische en logistieke problemen die bij het (wellicht tijdelijk) verhuizen van een hele kudde olifanten, succesvol koppel Maleise tapirs en oudere Indische neushoorn komen kijken, zal de Welstandscommisie zich wederom bemoeien met de zaak.

Voorlopig zullen er geen orang oetans naar Rotterdam komen, zo verklaart Arie Bos. De vereniging gaat dan ook kijken naar een andere besteding van het legaat dat een Vriend vorig jaar heeft nagelaten ten behoeve van de terugkeer van de mensapen, dit zal vervolgens moeten worden voorgelegd aan de mensen die verantwoordelijk zijn voor de erfenis.

Helaas gaat het minder goed met de Vrienden van Blijdorp zelf. Met 235 minder leden dan in het voorgaande jaar ondervonden ze in 2016 de grootste daling in ledental ooit en het einde daarvan is helaas niet in zicht. De teller staat nu op iets minder dan 5000 leden. Het bestuur en dan met name Public Relations zal gaan kijken naar oplossingen voor dit ingrijpende probleem. Gelukkig zijn er nu nog geen onverwachtse tegenvallers financieel gezien en lieten de aanwezigen weten mee te zullen denken over de kwestie. De contributie voor 2018 blijft staan op 46 euro, waar de aanwezigen mee instemden. De Vrienden van Blijdorp leveren onmisbare steun aan Diergaarde Blijdorp.

Het complete verslag, inclusief de benoeming van een aantal ereleden, is te vinden op de website van de Vrienden van Blijdorp.

Kort Nieuws

  • Foto: Josien de Vries (BB-Facebook). ”Ik heb dit vogeltje vandaag voor het eerst gezien.”

    De teugelijsvogels zijn vrijgelaten in de Okapi-Volière! Eerder dit jaar zijn twee exemplaren van deze prachtige vogelsoort vanuit Barcelona overgekomen naar Rotterdam. Eén van de twee dieren heeft een verenpak dat afwijkt van wat normaal is, maar beide dieren zijn wel volwassen Deze twee dierentuinen zijn de enige plekken in Europa waar ze te bewonderen zijn. Ze leven samen met onder andere karmijnrode bijeneters, verschillende toerakosoorten en een groot aantal andere vogelsoorten uit de regenwouden van Afrika in de in 2015 geopende Congohabitat waar ook vier okapi’s leven.

  • De gifkikkers hebben hun intrede gedaan in het nieuwe terrarium in Amazonica! Vermoedelijk gaat het om de soort Ranitomeya imitator. In 2013 verdwenen de pijlgifkikkers uit de collectie van Blijdorp, omdat de onderhoudskosten van de oude verblijven in de Rivièrahal te hoog waren. In het tropische vlinderparadijs hoeft er echter niet extra gestookt te worden en de bak is ook nog eens veel groter: een win-winsituatie dus!
  • Twee gewone jaarvogels hebben hun intrede gedaan in het verblijf van wijlen withandgibbons Nico en Saar in Taman Indah. Voorafgaand hieraan is het verblijf aangekleed met nieuwe planten. Er leven drie koppeltjes van deze neushoornvogelsoort in de Diergaarde, de anderen verblijven in de Tropenvleugel (Victoria Serre) van de Rivièrahal en in een volière bij het Aziëhuis.
  • De Zee van Cortez in het Oceanium is inmiddels helemaal leeggehaald in aanloop naar de verbouwing tot Natuurbehoudcentrum. Tot de vertrekkende diersoort horen onder andere de konijnuiltjes en rotseekhoorns. Dit jaar gaat dit onderdeel van het Oceanium worden omgebouwd tot een ruimte met meerdere terraria en verblijven voor bedreigde diersoorten. De Vrienden van Blijdorp willen zo’n 100.000,- euro inzamelen voor het bouwproject. Dit wordt het tweede onderdeel van de opknapbeurt van het Oceanium.
  • De Chileense poedoe is niet langer alleen! De reeds aanwezige poedoe is vorig jaar in Blijdorp geboren, maar haar ouders overleden niet lang na de geboorte. Hoewel jongen al na drie maanden volwassen zijn, blijven ze soms wel een jaar bij hun moeder. Het klikt al flink tussen het weesje en de nieuweling, wat tot vertederende momenten leidt.
  • De ijsberen hebben een nieuwe speelbal! IJsbeer-Tweeling Sizzel en Todz stoeien de hele dag met hun nieuwe speeltje. De bal is een simpele maar effectieve vorm van verrijking en zorgt ervoor dat de ijsberen zich niet gaan vervelen.
  • De Chinese Tuin staat vol in de bloei! Door het warme weer zijn de kersenbomen gaan bloesemen. De Chinese Tuin is de enige biotoop in Blijdorp waar de nadruk ligt op het botanische aspect van de dierentuin, hoewel er aan de randen de sfeertuin ook François-langoeren, Euraziatische otters en kuifhertjes leven. Ook op andere plekken in de dierentuin krijgen de bomen steeds meer kleur.
  • Met Pasen organiseert Diergaarde Blijdorp weer het Wakkere Vogels Ontbijt. Om precies te zijn vindt het plaats op 16 en 17 april, van 09.00 tot 10.30. Klik HIER om te reserveren.

Foto: Kristan Woonwijk (BB-Facebook)

Foto: Monique van Oort-Schenk (BB-Facebook)

Foto: Chantal Nowee (BB-Facebook)

Kort Nieuws

  • Foto: Tobias Verhulst (BB-Facebook)

    De vaart zit er in bij het Roofdieren-Gebouw! De nieuwste bouwfoto’s laten zien dat grote delen van dit rijksmonument zijn afgedekt tegen eventuele schade die zou kunnen ontstaan door de werkzaamheden en dat de markante schoorsteen bedekt met authentieke tegels is. Tevens is de fundering voor de koepel aan de achterzijde, waar een mannengroep gelada’s gaat komen, gestort.

  • Een nieuwe romance in het Oceanium: de mannetjes renkoekoek heeft eindelijk weer gezelschap van een dame. Hoewel er in het begin wat onrust was tussen de twee lijkt het inmiddels beter te gaan. Het is een opmerkelijke keuze van Blijdorp om uitgerekend nu een nieuwe renkoekoek over te laten komen. De Zee van Cortez, waar onder andere deze vogels wonen, zal namelijk spoedig geheel op de schop gaan om ruimte te maken voor het geplande Natuurbehoudscentrum. Misschien is er wel een plan voor een nieuwe locatie binnen de Diergaarde voor de renkoekoeken (en de konijnenuilen en ekstergaaien waarmee ze hun bestaande verblijf delen)? We wachten het af.
  • Iets verderop in waterwereld Oceanium lijken ook de eerste voorbereidingen getroffen te worden voor een renovatie: de kijkruiten van het leegstaande zeeotterverblijf zijn afgedekt. Hoewel het bestuur nog geen woord heeft gerept over dit gedeelte, zou op tekeningen voor het nieuwe gedeelte ‘Eiland Hoppen’ (te realiseren bij de bestaande Galapagos) een volière voor zeehonden en/of vogels gepland staan hier.
  • Het hekwerk van het savannevlonder is vervangen door een metalen variant. Vermoedelijk zijn het preventieve veiligheidsmaatregelen. Gelukkig voor de bezoeker zijn deze hekken in een toepasselijk aardekleurtje geschilderd, zoals op de onderstaande foto te zien is.
  • Indische neushoorn Namaste is nu echt hoogzwanger! Dat verklapt haar flinke buik. De bevalling zal niet lang meer op zich wachten – eind januari/begin februari, om precies te zijn. Namaste gaat steeds vaker liggen en haar melkproductie is op gang aan het komen. Volg haar nu LIVE via de zojuist gelanceerde Neushoorn-Cams – beschikbaar via Blijdorp.NL en de officiële Blijdorp-App!
  • Versie 1.2 van de Blijdorp App is uit! Naast dat de Neushoorn-Cams er nu dus te vinden zijn, kun je de openingstijden van de horecapunten bekijken, zijn er meer monumenten toegevoegd aan de monumentenroute en is de informatie over de verschillende diersoorten in het park uitgebreid. Update naar de nieuwe versie via de App Store of de Play Store.
  • In totaal zijn er nu al 12 lezingen voor de Blijdorp College Tour geweest! De laatste werd op 15 januari gehouden waar de documentaire ‘De man die de wereld wilde veranderen’ werd getoond, met een praatje door de regisseur. De film gaat over Peter Westerveld die het project ‘Justdiggit’ op touw zette, om de opwarming van de aarde tegen te gaan. Alle Blijdorp Colleges zijn gratis, maar het is wel verstandig om vooraf te reserveren om zeker te zijn van een plekje. Om op de hoogte te blijven rond nieuwe colleges en de samenvattingen van de afgelopen colleges te bekijken, klik je HIER.
  • BlijdorpVlogs: de laatste KleinePandaVlog is inmiddels te vinden op het YouTube-kanaal van Diergaarde Blijdorp. Voor een complete afspeellijst van alle vlogs, klik je HIER.

Foto: Jean-Luc Sleijpen (BB-Facebook). Het vernieuwde hekwerk bij de giraffen en hyena’s.

Nieuwjaarslezing 2017

Het belooft een opwindend jaar te worden! Diergaarde Blijdorp bestaat namelijk 160 jaar. Wat de festiviteiten inhouden blijft geheim. Maar, op de nieuwjaarslezing van de Vrienden van Blijdorp werd wel openhartig gesproken over een heleboel andere zaken…

Zo zijn de eerste geboortes van het jaar een feit! Het bedraagt 3 Cubaanse hutia’s die op de vijfde ter wereld kwamen in het Oceanium. Opmerkelijk, sinds de groep nog helemaal niet zo lang geleden is uitgebreid met jonge dieren uit onder andere Madrid.

Een kleine aanpassing in de vooruitzichten: het lijkt erop dat Indische neushoorn Namaste al in januari zal bevallen. Overigens ook zeer goed nieuws bij de andere neushoornsoort. Zwarte neushoorn Naima is namelijk ook succesvol bevrucht door Vungu! Dat liet interim directeur De Jong weten. Een ‘twee-neushoornjaar’ zoals eerder werd gespeculeerd gaat het helaas niet worden. De dracht duurt namelijk 15 maanden. Naima werd in 2011 geboren in Leipzig en staat model voor het logo van Blijdorper Bende

Ook in 2016 waren er volop geboortes. Zo onthult de Diergaarde dat er in totaal wel 6 steppeslurfhondjes zijn geboren! Deze kleine verwanten van de spitsmuis waren tot voor kort erg zeldzaam in Europa. Daar maakten Gloria en Gambit, zoals de namen van het Rotterdamse koppeltje luiden, een einde aan. Tegenwoordig is de soort ook te bewonderen in het Mensapengebouw waar een twee slurfhondjes het oude Pinchéaapjesverblijf hebben overgenomen. Het verblijf is wel vrij verstopt, omdat je ze alleen door twee kijkgaten kan begluren.

Binnenkort gaat de Terraszaal tijdelijk dicht. Dit restaurant gaat worden omgebouwd tot een pannenkoekenhuis! Naast dit onderdeel van de Rivièrahal vinden we een andere bouwput, het toekomstige Madagaskar. De werkzaamheden hieraan liggen voorlopig stil en daar zal hoogstwaarschijnlijk geen verandering in komen op korte termijn. Ook voor de constructie van de volière over het Flamingo-Strand heen ziet het er niet goed uit. Mocht de welstandscommissie niet akkoord gaan – en de kans daarop is aanwezig – moet worden gekeken of de flamingo’s een plekje buiten de monumentale hoek van de Diergaarde kunnen krijgen. De bouw van een volière is absoluut noodzakelijk sinds een nieuwe wet leewieken (de pijnloze, stressloze en permanente manier van wieken die Blijdorp toepast bij jonge dieren) verbiedt.

De restauratie van het Roofdieren-Gebouw gaat stapje voor stapje. Afhankelijk van de welstandscommissie moet het nieuwe verblijf voor gelada’s in september of oktober klaar zijn. Kennelijk zijn er nog steeds enkele geschillen met de gemeente over de aanpassingen aan dit rijksmonument.

In het Noord-Amerika gedeelte zal op een gedeelte van de bestaande Prairie een af te huren lodge komen. Het bizonverblijf staat momenteel leeg omdat de rest van het verblijf grondig wordt aangepast, met onder andere reliëf en een verbeterde drainage.

Eindelijk horen we iets over de veelbesproken Raggi’s paradijsvogels! In september vorig jaar publiceerde Blijdorper Bende al een bericht over hun komst, naar aanleiding van een artikel in het Vriendennieuws. We kregen ons gelijk! Inmiddels zitten de vier (twee mannen en twee vrouwtjes) uiterst zeldzame vogels achter de schermen. Daar blijven ze totdat ze volgroeid zijn, wat enkele jaren gaat duren.

Tenslotte kijken we de toekomst in. Nadat de Zee van Cortez is omgebouwd tot Natuurbehoudscentrum gaat de huidige Galapagos op de schop. Op het terrein van de bestaande verblijven voor reuzenschildpadden en swiftvosjes komt één grote kas waar je kunt gaan ‘eiland hoppen’. Op de verschillende eilanden zijn onder andere verblijven voor de galapagosreuzenschildpadden en komodovaranen. Waarschijnlijk gaat de Diergaarde van de laatstgenoemde soort een tweede koppel houden, zoals ze in het verleden ook al eens hebben gedaan. Het is immers slechts een aantal jaren geleden dat de komodovaranen een spiksplinter nieuw verblijf in het Azië-Huis kregen. De eilanden staan gepland voor 2018. Ook is het bestuur voorzichtig aan het kijken naar de toekomst van Taman Indah. Daarover zal Blijdorper Bende binnenkort een special publiceren!

BREAKING: Nieuwe fase opknapbeurt Oceanium bekend

Dit jaar werd het grootste gedeelte van fase 1 van de opknapbeurt van het Oceanium opgeleverd: een geheel nieuw Great Barrier Reef, een serie van aquaria die elk een stukje van ’s wereld grootste koraalrif nabootsten. Het is de eerste stap in het immense project om het grootste gebouw in Diergaarde Blijdorp te moderniseren. En nu, met de komst van de nieuwe editie van abonnementhoudersblad ‘De Giraffe’, is bekend welk gedeelte in 2017 gerenoveerd zal worden…

Het gaat om de Zee van Cortez, de nabootsing van de Amerikaanse woestijn die grenst aan de zee. Hier gaat een ‘Natuurbehoudscentrum’ komen. Met deze keuze wordt nogmaals gebroken met de oude ‘reis door de wereldzeeën‘ die sinds het begin van deze eeuw door het gebouw loopt. Het Great Barrier Reef was al een nieuwe biotoop die totaal niet op de bestaande route lag, maar de nieuwe zaal verschilt daarvan in het opzicht dat het niet eens een specifieke biotoop is.

Hoewel in De Giraffe niet veel details aan het licht komen over de inrichting ervan, wordt aangekondigd dat reptielen, geleedpotigen en amfibieën de hoofdrol zullen spelen. De nadruk wordt gelegd op met uitsterven bedreigde soorten zoals McCords doosschildpadden en Antilliaanse leguanen. Beide soorten komen momenteel al voor in het bestand (de schildpadden weliswaar achter de schermen), de eerstgenoemde heeft zich zelfs al meerdere keren voortgeplant! Opmerkelijk is dat nog geen twee jaar geleden een nieuw verblijf werd ingericht voor de Antilliaanse leguanen in het Caraïbisch Café. Het schijnt dat dit verblijf niet in de smaak viel, aangezien ze eerder dit jaar al wisselden met de kaaimantejuus.

Het abonnementhoudersblad laat nog niks weten over de bestemming van de huidige inwoners van de Zee van Cortez, een biotoop die een slordige 15 diersoorten bevat, uiteenlopend van swiftvosjes, konijnuiltjes en rotseekhoorns tot slangen, padden en tropische vissen. Tevens is er een grote cactus-collectie. Een mogelijkheid is dat op termijn meerdere diersoorten naar het bescheiden Noord-Amerika deel verhuizen, maar ongetwijfeld zullen we afscheid moeten gaan nemen van een deel van de collectie.

Geheel uit de lucht vallen de plannen niet. Bij de nieuwjaarslezing van 2016 werd een speculatieve plattegrond van ‘Oceanium 2.0’ vertoond. Daarop is te zien hoe in de huidige Zee van Cortez een vrij open ruimte is gerealiseerd, met verschillende kleine verblijven aan de randen ervan. Dit is overigens maar één interpretatie ervan.

Dit zou de tweede ruimte in het Oceanium zijn die gewijd wordt aan natuurbehoud: eerder werd ook al een ‘Zeereservaat’ gerealiseerd. In deze ruimte zijn geen verblijven aanwezig, maar wel vollop (interactieve) educatie over de Noordzee. Wanneer de lichten blauw schijnen, wordt het verhaal verteld van de gezonde Noordzee. Een Noordzee waarin overbevissing geen rol speelt en de natuur de baas is. Als het licht rood is, wordt het verhaal verteld over bedreiging van de zee. De reële kans op het verliezen van bekende diersoorten. Maar ook wat we er tegen kunnen doen! Deze zaal werd met gemengde gevoelens ontvangen door het publiek. Een grote groep mensen vond het een zeer unieke ruimte, waar schokkende feiten bloot worden gesteld. Anderen klagen dat het een verspilling van ruimte is door het gebrek aan dieren, en dat de lichten alleen maar hoofdpijn opwekken. Die laatste klacht zal in ieder geval uitblijven bij het nieuwe Natuurbeschermingscentrum, omdat daar LED-verlichting gebruikt zal worden dat het daglicht nabootst en zo voor een goed dag- en nachtritme voor de dieren zorgt.

Kort Nieuws

  • Eindelijk laat Blijdorp wat weten over leeuwin Churchilla! Abonnementhoudersblad ‘De Giraffe’ vermeldt haar aankomst. De Aziatische leeuwin uit Berlijn zal binnenkort geïntroduceerd worden bij Aapal, Shantee en Bente.
  • Het jaarverslag van Diergaarde Blijdorp staat online! Daar staan een aantal interessante cijfers in. Zo is er in 2015 bijna 2 miljoen euro aan schulden afgelost en is er zeven keer zoveel verdient als in 2014! Wel zijn er zo’n 20 diersoorten minder, waar tegenover staat dat er ongeveer 150 individuele dieren meer waren. Voor het gehele jaarverslag klik je hier.
  • Een opwindende geboorte in de Tropenvleugel! In een volière, op steenworp afstand van het vernieuwde deel, is een hyacinthara geboren. Het is 9 jaar geleden dat een exemplaar van de grootste papegaai ter wereld uit het ei is gekropen in Blijdorp. Voorlopig verschanst hij of zij zich nog veilig in de nestbox.
  • Recent ging een bergcaracara op stap! De artiest uit de Vrije Vlucht Voorstellingen besloot eens de buurt te gaan ontdekken. Later werd hij teruggevonden op een golfbaan in Rotterdam-Noord! Tja, dat risico loop je nou eenmaal als je wilde vogels vrij laat vliegen. Het komt wel vaker voor dat vogels kleine uitstapjes maken, zoals eerder dit jaar toen een groepje ara’s ervandoor ging.
  • Opwindend nieuws rond het toekomstige geladaverblijf! ‘De Giraffe’ bevestigd namelijk dat er manenschapen bij de baviaanachtigen komen. In een ver verleden waren beide diersoorten samen ook al te zien op de Takinrots.
  • Een kleine ingreep op de Prairie! Daar wordt namelijk het verblijf van de bizons onder handen genomen. Naast een nieuw hek en een betere drainage wordt er ook wat reliëf toegevoegd aan de vlakte. Tot die tijd verblijft de kudde tijdelijk achter de schermen.
  • Als je erg van de gorilla’s houdt, is het misschien een goed idee om binnenkort nog eens de Diergaarde te bezoeken! Gorillaman Nasibu zal namelijk op korte termijn het park verlaten. Hij is op jonge leeftijd liefdevol opgenomen door de Bokito-groep, maar het wordt nu echt tijd dat hij ergens anders zijn eigen harem gaat stichten.
  • Rode panda Gawa is vertrokken naar de Dudley Zoo. Daar heeft hij kennis gemaakt met zijn toekomstige partner, op wiens aanblik hij spontaan uit de boom viel! Liefde op het eerste gezicht dus. Zijn verzorgers laten weten dat hij het erg naar zijn zin heeft in zijn nieuwe onderkomen. Nu wonen er nog twee kleine panda’s in Blijdorp’s nieuwe Himalaya-verblijf.
  • Een nieuwe inwoner van Amazonica: Naast vogelspinnen bewonen nu ook bladsabelsprinkhanen de rupsenhut.
  • Eieren in de Zee van Cortez… Een jong gilamonster-vrouwtje heeft zes eieren gelegd. Omdat ze voor het fokprogramma zo waardevol zijn is moeders met haar soon-to-be kroost achter de schermen geplaatst. Twee andere exemplaren van deze bizarre reptielen zijn nog te zien in hun woestijnverblijf in het Oceanium.
  • Enkele mutaties: Er zijn een witkruinmangabey, 3 ezelspinguïns en een zeldzame McCords doosschildpad geboren, een Chileense poedoe overleden, een zebra, franjeaap, drie konijnuiltjes, twee giraffen en drie Prins-Alfredherten verhuisd en een vissende kat aangekomen.

Satellietbeelden: Google Inc. Oranje: Diergaarde Blijdorp. Ster: Vrije Vlucht Voorstellingen. Rood: Golfclub. Let ook op ‘Zestienhoven’ linksboven!

Foto: Diergaarde Blijdorp (Diergaarde Blijdorp-Facebook). En zo vertrokken Jimbo en Danny, tezamen met twee Prins-Alfredherten, naar Zuid-Frankrijk…

Kort Nieuws

  • De Koedoestal gaat zondag open! De grote koedoe’s hebben er hun intrede al gedaan. Nu kunnen bezoekers door het rijksmonument heenlopen en de dieren zien.
  • De werken rond het Roofdieren-Gebouw en Madagaskar liggen stil, maar zouden zo van start kunnen! Diergaarde Blijdorp meldt dit via haar abonnementhouders-blad De Giraffe. Respectievelijk zijn alle niet-monumentale delen gesloopt en het water uitgebaggerd. Bij Madagaskar ligt zelfs de grond voor de te bouwen eilanden al klaar! Deze is afkomstig uit de baggerwerkzaamheden die zich begin dit jaar afspeelden.
  • Twee bijzondere nieuwkomers in het Oceanium! Zowel een zebramurene als een tweekleurige kreeft –  welke aan de ene kant fel oranje gekleurd is en aan de andere kant donker bruin (over een zo goed als rechte lijn!) – werden toegevoegd aan de collectie. De murene zwemt in het aquarium van de Zee van Cortez; de kreeft zit een stukje verderop bij de uitgang, waar voorheen zee-egels zaten in een stuk educatie over zeeotters. Ook kwam er een anemoonvisje naar het Publiekslab: Op zich niks speciaals, maar deze kwam uit de Kunsthal waar hij deel uitmaakte van een kunstwerk!
  • Misschien zijn binnenkort in Amazonica bizarre baby’s te zien… De matamata’s hebben namelijk eieren gelegd, die momenteel in de broedmachine liggen.
  • Een jonge pinguïn uit het Belgische Antwerpen doet momenteel een bezoekje aan Rotterdam! De kleine wil namelijk maar niet zelfstandig leren eten. Nu zit Quest achter de schermen, samen met twee jonge Rotterdamse koningspinguïns en een volwassen exemplaar (die overigens ook niet als een volwassene eet). Zodra de pinguïn geslaagd is in haring happen gaat hij terug naar België…

Foto: Leo Brentjes (BB-Facebook). ‘Kunst-Nemo’?

Kort Nieuws

  • De langverwachte spitssnuitkrokodillen uit Emmen zijn dan toch eindelijk aangekomen in de Diergaarde!
  • Het Insectenhotel (Buitenkant Azië-Huis, tegenover Visaya-wrattenzwijnen) is nu helemaal gesloopt.
  • Bij de gibbons (Taman Indah) is de bodem aangevuld met aarde en houtsnippers.
  • In Amazonica is de toplaag van het pad vervangen en is het pad van de matamata’s naar het dorpje een stukje verlegd.
  • Op de hoek het bosbuffelverblijf (Hart van Afrika) is een hutje gebouwd, welke vermeend gebruikt gaat worden voor opslag.
  • Bij het terras van restaurant Poort van Azië is een nieuwe zuil herrezen, waar o.a. het menu op te vinden is.
  • Er staat inmiddels een flinke bouwkeet bij het Roofdieren-Gebouw.
  • De bak waar tot voor kort een ratelslang in woonde (Oceanium, Zee van Cortez) wordt heringericht, met o.a. kleine kunstcactussen en een stroompje.

Foto: Jim Louwerens (Diergaarde Blijdorp voor het hele gezin een feest). Het is zeker niet de minste bouwkeet…

Foto: Jim Louwerens (”gekkojim”) (ZS-Forum)

Foto: Nick de Koning (”nickdiergengek”) (ZS-Forum) De nodige maatregelen waren getroffen om de verhuizing van de spitssnuitkrokodillen goed te laten gaan!