Winterlezing: details bekend Restauratie Roofdieren-Gebouw!

De Vrienden van Blijdorp organiseerden op 12 maart een zeer geslaagde Winterlezing over de bouw van het nieuwe geladaverblijf. Vakgroephoofd Afrika Ben Westerveld geeft ons een idee hoe het gerestaureerde Roofdieren-Gebouw eruit zal zien. Wat vast staat, is dat het een prachtig verblijf gaat worden.

Van buitenaf wordt het gebouw nog indrukwekkender dan het al was. Over het pand komen in totaal zes grote bogen waartussen gaas is gespannen, aan elke kant drie. Aan zowel de haremkant (waar oorspronkelijk leeuwen en tijgers leefden) als aan de mannenkant (waar de Kattengalerij was) komt er één grote boog en twee kleinere, die de oude golven en verdelingen van de constructie accentueren. Het gaas dat ertussen gespannen wordt, moet zo transparant mogelijk worden. Niet alleen zint de Diergaarde op deze manier de welstandscommisie, maar door het gaas aan de bezoekerskant loodrecht naar beneden te spannen wordt ook rekening gehouden met fotografen. Tevens mag het ijzeren hek dat de twee oude terrassen vroeger scheidde, na intense discussies, verwijderd worden en mag de gracht gedempt blijven!

Foto: Angelique Blijleven (BB-Facebook)

Het daadwerkelijke Roofdieren-Gebouw zelf, dat vanbinnen kaal is gestript, zal ook grondig onder handen worden genomen. Terwijl in recente jaren alleen de ‘linkerkant’ toegankelijk was en de ‘rechterkant’ afgesloten was, zal dat omgedraaid worden. Dit is onderdeel van de compromis die Blijdorp en de gemeente hebben gesloten. De linkervleugel zal, in ieder geval van buitenaf, zo veel mogelijk teruggebracht worden in originele staat. Voor de andere zijde wordt toegestaan dat de trap wordt vervangen door een rolstoelvriendelijke variant en dat de binnenverblijven iets ruimer worden ingericht. Het allereerste verblijf zal echter geheel worden teruggebracht naar het oorspronkelijke hok. Zo hoopt de Diergaarde het verschil tussen dierenwelzijn anno 1940 en dierenwelzijn anno 2017 te laten zien. Ook de verzorgers gaan erop vooruit, met een breder dienstpad achter de schermen. Na de publieke binnenverblijven leidt de gang naar een tunnel, die dwars door het openluchtverblijf van de mannengroep gaat! Doordat dit gedeelte van het pad heen en weer slingert, zal het niet voor problemen met de ‘zie-alles-route’ zorgen.

Geleidelijk moet de geladapopulatie in Rotterdam gaan groeien. Dat gaat overigens niet op voor de groep die aan de Rivièrahal-zijde verblijft, want het plan is nog steeds om daar een mannengroep te huisvesten. Gelada’s leven namelijk in harems, wat inhoudt dan één man dominant is over meerdere vrouwtjes en daarbij geen concurrentie duldt. Om het afmaken van mannetjes te voorkomen proberen dierentuinen tegenwoordig voor zoveel diersoorten mogelijk mannengroepen te creëren, waar de heren alsnog zonder spanning van enige dames samen kunnen leven. Daarnaast is Blijdorp van plan om drie mannelijke Saharaanse manenschapen bij de gemengde groep te huisvesten. Hoewel het niet goed gaat met deze dieren in het wild, zouden eventuele jongen ziekte kunnen verspreiden onder de gelada’s. De kant met harems zal voornamelijk als grasland worden vormgegeven, de mannengroep krijgt een verblijf met wat meer rotsen.

Blijdorp streeft nog altijd om dit project voor het einde van het jaar af te krijgen. Nu het erop lijkt dat de welstandscommisie zich gewonnen geeft, zouden er geen grote problemen met de constructie ervan meer moeten zijn. Enkele gedala’s zijn reeds achter de schermen aanwezig en er zijn zelfs al enkele jongen geboren! Het publiek reageert dusver zeer positief over de plannen en fotografen halen opgelucht adem. Alle reden dus om optimistisch te zijn over deze gigantische restauratie!

Foto: Nick de Koning (‘nickdierengek’) (Laafse Kikkers)

Nieuwjaarslezing 2017

Het belooft een opwindend jaar te worden! Diergaarde Blijdorp bestaat namelijk 160 jaar. Wat de festiviteiten inhouden blijft geheim. Maar, op de nieuwjaarslezing van de Vrienden van Blijdorp werd wel openhartig gesproken over een heleboel andere zaken…

Zo zijn de eerste geboortes van het jaar een feit! Het bedraagt 3 Cubaanse hutia’s die op de vijfde ter wereld kwamen in het Oceanium. Opmerkelijk, sinds de groep nog helemaal niet zo lang geleden is uitgebreid met jonge dieren uit onder andere Madrid.

Een kleine aanpassing in de vooruitzichten: het lijkt erop dat Indische neushoorn Namaste al in januari zal bevallen. Overigens ook zeer goed nieuws bij de andere neushoornsoort. Zwarte neushoorn Naima is namelijk ook succesvol bevrucht door Vungu! Dat liet interim directeur De Jong weten. Een ‘twee-neushoornjaar’ zoals eerder werd gespeculeerd gaat het helaas niet worden. De dracht duurt namelijk 15 maanden. Naima werd in 2011 geboren in Leipzig en staat model voor het logo van Blijdorper Bende

Ook in 2016 waren er volop geboortes. Zo onthult de Diergaarde dat er in totaal wel 6 steppeslurfhondjes zijn geboren! Deze kleine verwanten van de spitsmuis waren tot voor kort erg zeldzaam in Europa. Daar maakten Gloria en Gambit, zoals de namen van het Rotterdamse koppeltje luiden, een einde aan. Tegenwoordig is de soort ook te bewonderen in het Mensapengebouw waar een twee slurfhondjes het oude Pinchéaapjesverblijf hebben overgenomen. Het verblijf is wel vrij verstopt, omdat je ze alleen door twee kijkgaten kan begluren.

Binnenkort gaat de Terraszaal tijdelijk dicht. Dit restaurant gaat worden omgebouwd tot een pannenkoekenhuis! Naast dit onderdeel van de Rivièrahal vinden we een andere bouwput, het toekomstige Madagaskar. De werkzaamheden hieraan liggen voorlopig stil en daar zal hoogstwaarschijnlijk geen verandering in komen op korte termijn. Ook voor de constructie van de volière over het Flamingo-Strand heen ziet het er niet goed uit. Mocht de welstandscommissie niet akkoord gaan – en de kans daarop is aanwezig – moet worden gekeken of de flamingo’s een plekje buiten de monumentale hoek van de Diergaarde kunnen krijgen. De bouw van een volière is absoluut noodzakelijk sinds een nieuwe wet leewieken (de pijnloze, stressloze en permanente manier van wieken die Blijdorp toepast bij jonge dieren) verbiedt.

De restauratie van het Roofdieren-Gebouw gaat stapje voor stapje. Afhankelijk van de welstandscommissie moet het nieuwe verblijf voor gelada’s in september of oktober klaar zijn. Kennelijk zijn er nog steeds enkele geschillen met de gemeente over de aanpassingen aan dit rijksmonument.

In het Noord-Amerika gedeelte zal op een gedeelte van de bestaande Prairie een af te huren lodge komen. Het bizonverblijf staat momenteel leeg omdat de rest van het verblijf grondig wordt aangepast, met onder andere reliëf en een verbeterde drainage.

Eindelijk horen we iets over de veelbesproken Raggi’s paradijsvogels! In september vorig jaar publiceerde Blijdorper Bende al een bericht over hun komst, naar aanleiding van een artikel in het Vriendennieuws. We kregen ons gelijk! Inmiddels zitten de vier (twee mannen en twee vrouwtjes) uiterst zeldzame vogels achter de schermen. Daar blijven ze totdat ze volgroeid zijn, wat enkele jaren gaat duren.

Tenslotte kijken we de toekomst in. Nadat de Zee van Cortez is omgebouwd tot Natuurbehoudscentrum gaat de huidige Galapagos op de schop. Op het terrein van de bestaande verblijven voor reuzenschildpadden en swiftvosjes komt één grote kas waar je kunt gaan ‘eiland hoppen’. Op de verschillende eilanden zijn onder andere verblijven voor de galapagosreuzenschildpadden en komodovaranen. Waarschijnlijk gaat de Diergaarde van de laatstgenoemde soort een tweede koppel houden, zoals ze in het verleden ook al eens hebben gedaan. Het is immers slechts een aantal jaren geleden dat de komodovaranen een spiksplinter nieuw verblijf in het Azië-Huis kregen. De eilanden staan gepland voor 2018. Ook is het bestuur voorzichtig aan het kijken naar de toekomst van Taman Indah. Daarover zal Blijdorper Bende binnenkort een special publiceren!

Kort Nieuws

  • Olifantje Sunay is vandaag één jaar geworden!
  • Eieren bij de struisvogels: Midden op de Savanne liggen drie eieren die continu in de gaten worden gehouden door vader Mo. Het is onwaarschijnlijk dat we ook daadwerkelijk kleine loopvogels te zien zullen krijgen: Als de eieren al bevrucht zijn, is de kans klein dat ze succesvol uitgebroed worden.
  • Zwarte neushoorns Wanda en Vungu staan de laatste tijd samen, in plaats van op hun eigen perken. De eerste paar dagen waren zeer gespannen voor deze solitaire dikhuiden, maar geleidelijk ontspande de boel. Op een gegeven moment leek er zelfs een klik te ontstaan… Mocht Wanda zwanger zijn/worden  , zou 2017 een ‘twee-neushoornjaar’ kunnen worden met ook Indische neushoorn Namaste die dan van een jong zal bevallen.
  • De penseelzwijnen kunnen eindelijk bij de uitbreiding van hun verblijf! Dat bekent ook dat ze van de ‘Addaxstal’ naar de ‘Koedoestal’ verhuisd zijn. Ook als de penseelzwijnen binnen zitten zijn ze nu te zien in dit onlangs gerestaureerde rijksmonument. De zwijnen delen hun congoverblijf met de bosbuffels, een roodbruine rundersoort uit Afrika. Omdat buffelsoorten in het algemeen wel eens wat agressief uit kunnen vallen hadden de penseelzwijnen beschikking over een hoekje van hun verblijf waar zij wel konden komen, maar de bosbuffels niet. Deze scheiding is nu verplaatst naar het voormalige bezoekerspad wat eens tussen het addaxverblijf en het Mhorr-gazelleverblijf liep. Nu de laatste fase in Hart van Afrika afgerond is, kunnen beide kudde’s uitgebreid worden. Voor de bosbuffels wordt geprobeerd een stier te bemachtigen om de twee dames te vergezellen, de penseelzwijnen hebben al een uitbreiding: De twee dames op leeftijd hebben nu gezelschap van een jongere man en vrouw. Er wordt nu geprobeerd om deze twee groepjes samen te voegen, momenteel nog zonder succes. Als het niet lukt, zo laat een verzorger weten, moet er voor de twee oudjes een nieuw onderkomen worden gezocht en mag het fokstel het verblijf innemen.
  • Lange tijd werd de Amoervolière bewoont door één laplanduil, wat de vogelkooi een wat leeg gevoel gaf. Nu heeft hij weer gezelschap een andere laplanduil – hebben we volgend jaar ook jonge uiltjes?
  • De grote koedoe die op 2 augustus is geboren is inmiddels te zien op de Grote Vlakte, waar hij al rustig met de andere koedoe’s en giraffen meeloopt.
  • Bouwupdate! De vergunningen voor de restauratie van het Roofdier-Gebouw, de opknapbeurt van het Flamingo-Strand en de aanleg van het nieuwe Madagaskar zijn nog steeds niet rond, dit bevestigen vrijwilligers. Ze voorspellen ook dat het nog wel even zal duren voordat ze er zullen zijn.

Foto: Patrick Kruizinga (BB-Facebook). ”Ben vandaag één jaar geworden en kijk
eens wat ik al kan optillen…..”

Foto: Rob Doolaard (Diergaarde Blijdorp). De penseelzwijnen passen er wel doorheen, maar de bosbuffels niet! (foto van de oude scheiding, ten tijde van de opening).

Vertragende Vergunningen

Het gebeurd bij zo goed als ELK bouwproject van de Diergaarde: Gezeur tussen Blijdorp en de welstandscommisie. Dit heeft als gevolg dat projecten maanden, soms jaren vertraging oplopen. Hoe kan het toch dat het zo vaak gebeurd?!

Van Ravensteyn

Diergaarde Blijdorp is ontworpen door beroemd architect van Ravensteyn, en vele van zijn bouwwerken staan vandaag de dag nog steeds te zien. Denk maar aan de oude ingang, de Rivièrahal, de Grote Vijver, de vele iconische stallen, en natuurlijk het Roofdieren-Gebouw, die nu onder constructie staat. Enkele jaren terug zijn de gebouwen en bepaalde delen van de tuin uitgeroepen tot Rijksmonument, na eerder al gemeentelijk monument geweest te zijn. Klinkt natuurlijk leuk en aardig, maar dat betekent wel dat Blijdorp deze dieronvriendelijke, energieverslindende en ruimte verspillende verblijven niet plat kunnen gooien om er een modern verblijf neer te zetten. Veel mensen zijn blij met de desondanks sierlijke architectuur van de bouwwerken, maar voor Blijdorp zijn ze vooral een economisch blok aan het been. De laatste jaren werd het pas echt een probleem: Ze zijn meer dan 75 jaar geleden gebouwd in oorlogstijd, waarin ook nog eens bezuinigd werd op de materialen die gebruikt werden. Daarom is nu langzaam afgebrokkeld…

Opknappen: Moeizaam en beetje bij beetje

Onder het bestuur van Damen heeft Blijdorp al heel wat monumenten aangepakt: De Tweeling-Gebouwen, Liesje en de Lelievijver, de Winkel van Sinkel, het directiepand, de oude ingang, de meeste stallen en delen van de Rivièrahal. Na de Centrale Hal van de Rivièrahal (tevens ook delen van de Tropenvleugel en het Mensapengebouw) en de Grote Vijver is het Roofdieren-Gebouw het grootste, onaangepaste monument het Roofdieren-Gebouw. Mocht die nou net onder constructie staan! Blijdorp heeft alle niet-monumentale delen al bouwklaar gemaakt, heeft het materieel en geld bijeengeraapt en wacht nu nog op – je raadt het al – de vergunning van de welstandscommissie. Het gaat niet eens om de grote netconstructie die over het gebouw gaat komen, al zou je dat misschien denken. Het gaat over het hek tussen de twee terrassen. Blijdorp zou die graag weg zien om van de twee delen één te maken, en stelt dat het er pas drie weken na de opening van het park is geplaatst. De welstandscommissie houdt echter vol dat het er al meteen stond. Het is weer eens een welles-nietes discussie. Niet alleen de restauratie van het Roofdieren-Gebouw ligt stil: Ook de werken aan het Flamingostrand en de bouw van Madagaskar in de Grote Vijver wachten nog op hun vergunning. Blijdorp hoopt van de laatste de vergunning van de herfst binnen te krijgen. Maar tot die tijd, is het wachten maar…

Nieuwjaarslezing 2016

2016 moet weer een mooi jaar worden in Diergaarde Blijdorp! Hoewel grote nieuwe verblijven zullen ontbreken, staan er nog veel kleine werkzaamheden gepland en is er opwindend geboortenieuws….

Mutaties

Elk jaar worden er vele tientallen ‘grote’ dieren geboren. Vaak gaat dit onopgemerkt, maar lang niet altijd. Eind dit jaar hoopt Blijdorp op een kleine Maleise tapir, die – als alles goed gaat – geboren zou moeten worden medio september. RTV Rijnmond heeft het zelfs over Aziatische leeuwtjes.  Marc Damen, directeur van de Diergaarde, heeft op de lezing bevestigd dat amoerpanter Vatne zwanger is!

Nog meer spannend nieuws rondom de mutaties. Er komen dit jaar twee Aziatische leeuwinnen vanuit Duitsland om Aapal, Shantee en Bente te vergezellen, een nieuw servalvrouwtje die beschikt over goede genen en in de nabije toekomst zullen de kuifhertjes bij de rode panda’s worden geïntroduceerd, nadat de nieuwe man aankomt. De langverwachte spitssnuitkrokodillen zullen in februari te zien zijn. Iets minder positief nieuws vanuit de Tijgerkreek: Alia en haar nieuwe vlam Emas mogen niet fokken i.v.m. hun genen. Ook is dit het laatste jaar dat Sizzel en Todz samen te zien zullen zijn in Arctica: Eind dit jaar zullen ze worden gesplitst. Nieuwkomers in de tuin worden 20 gelada’s en enkele manenschapen


Ambities

Marc Damen zei ook dat Blijdorp dit jaar in de top 3 van Nederlandse toeristische trekpleisters moet komen. Momenteel staat het vierde – na de Efteling, het Rijksmuseum en het Van Gohgmuseum – met dit jaar 1.520.000 bezoekers. Het beste jaar in sinds de opening van het Oceanium.


 

Blijdorp Bouwt…

Over het Oceanium gesproken: Dit jaar begint dan toch de opknapbeurt van het Oceanium. Momenteel is alleen Fase 1 besproken: Een ‘Great Barrier Reef’. Deze zou moeten komen bij de Florida-Tunnel en moeten doorlopen tot en met de Koraalbak (voor de koeneusroggen). Let op: Deze plannen zijn nog niet definitief. De eerste impressies zijn al gepresenteerd, hier het resultaat:

Foto: Nick de Koning (Vrienden van Blijdorp)

De impressie laat zien dat de scheiding tussen het aquarium van de everlipvissen en de Florida-Tunnel zal verdwijning waardoor er ruimte is voor meer Australische vissoorten (1) die voortaan ‘Groot-Barrièrerif’ zal gaan eten. Het aquarium tussen de everlipvissen en de huidige zeeduivels (2) zal voortaan onderdak gaan bieden aan de murenen, omdat hun aquarium samen met die van de zeeduivels (‘te sluiten aquaria’) zal worden afgesloten. Ook hier kunnen verschillende ander vissen bij komen wonen. Het verblijf tussen de Murenegrot en de Mangrove wordt een bak voor levende koralen (3).

Het idee van een Groot-Barrièrerif komt niet overeen met de huidige ‘reis om de wereld’. Sowieso was er altijd al vraag naar een groot koraalrif waaraan het tot op heden aan ontbreekt, maar ook luistert Blijdorp zo naar een overeenkomst die gesloten is tussen de EAZA (Europese dierentuinen) en de AZA (Amerikaanse dierentuinen). Om met zoveel mogelijk diersoorten te kunnen kweken focussen de Amerikaanse aquaria voortaan vooral op de vissen uit de Caraïbische Zee en West-Pacific. De Europese aquaria zullen echter zich vooral gaan richten op vissen uit de Indische Oceaan en de East-Pacific (waaronder de Koraalzee!). Blijdorp gaat proberen het nog voor de zomer gedaan te hebben!

Ook waren de eerste plannen voor de rest van het vernieuwde Oceanium te zien.

Foto: Nick de Koning (Vrienden van Blijdorp)

Let op: Deze plannen zijn niet definitief. Hoewel deze impressie nog speculatiever is dan de vorige, laat het wel wat interessante concepten zien. Zo zou een gedeelte van het zeeleeuwenverblijf overdekt worden (1) (waardoor het Oceanium in zijn geheel groter wordt). Bass Rock (2) lijkt niet erg te worden aangepast, maar er zijn wel wat aanpassingen aan de Noordzee (3). De dubbele schuifdeuren verdwijnen, net zoals de ‘voelpoel’ en de complete Kwallenhoek. Opvallend genoeg staat ook het Dijkhelling-Aquarium niet op de kaart, maar dat zou ook zo kunnen komen doordat deze schets al wat ouder is. Het aquarium van de haringen moet aan de achterzijde wat ruimte inleveren, terwijl de ‘waterval’ en de tank tussen de Noordzee en Bass Rock juist weer aan elkaar worden verbonden. Richting de Haaientunnel (4) verdwijnt de educatieve ruimte. Op het plein ná de Haaientunnel komt een muur waardoor bezoekers voortaan de hoofdroute beter zouden moeten kunnen volgen. Na het nieuwe Groot-Barrièrerif (7) volgt de Mangrove (8), die lichte aanpassingen zal ondergaan; door de ondiepe Mangrove (jonge Atlantische pijlstaartroggen, degenkrabben en tropische vissen) komt een pad die het verblijf in tweeën splitst. Opvallend genoeg staan hier dezelfde kleurrijke stippen als bij het Groot-Barrièrerif, dus wie wat wat voor een (nep)koralen hier komen… De Nederlandse Antillen en de Amazone (10) ondergaan een veel grotere metamorfose. Alle verblijven hier worden samengevoegd tot één lange rivier met jungle. Daarnaast kan ook het Caraïbisch Café (9) zijn terras verder uitbreiden. De plannen zijn nog niet dusdanig uitgewerkt dat we er al veel over kunnen zeggen, maar wat Blijdorp ook bekokstoofd belooft iets goeds. Op de Falklands (11) lijkt er niet al teveel gebeuren, behalve het omdraaien van het ijsschotsenpad en het normale pad en het iets vergroten van het pinguïnverblijf. Zo minimaal als de verbouwing de Falklands aandoet, zo groot zijn de plannen met de Galapagos (12). Op de bovenstaande foto zijn de plannen niet goed te zien, maar het lijkt erop dat Blijdorp de kas groots gaat uitbreiden en wellicht zelfs wel andere bewoners toevoegen. In de Zee van Cortés (niet genummerd) lijkt er ook weinig te worden aangepast. Als laatste kijken we naar de veranderingen bij de Kelpwouden, waar de twee voormalige zeeotter-verblijven worden samengevoegd. Wie weet komen er wel nieuwe inwoners (al zijn de kansen dat dat zeeotters zijn miniem)!

Dit jaar gaan we dan ook eindelijk een punt zetten achter Hart van Afrika. De Koedoestal wordt opgeleverd op de ALV 2016, waarna de verblijven van de bosbuffels en penseelzwijnen wordt samengevoegd met het voormalige, leegstaande verblijf van de Mhorr-gazelles. Dit verblijf zal een Congolese sfeer krijgen en worden voorzien van nieuwe kijkpunten.

Foto: Nick de Koning (Vrienden van Blijdorp)
Blijdorp wil dit jaar nog een monument gaan aanpakken, of er op z’n minst een begin aan maken. Het gaat om een groot, onbenut stuk Blijdorp: de Grote Vijver. Momenteel zijn hier op een kaal eiland (en enkele kleine eilandjes) ringstaartmaki’s te zien. Al deze ruimte zou veel beter kunnen worden gebruikt als de Vrienden hem gewoon dicht zouden laten gooien, maar dat mag niet. Wel willen de Vrienden er meer uit gaan halen. Op het hoofdeiland zal een gebouw komen te staan (dit zou geen probleem moeten zijn, sinds dat er ook 30 jaar heeft gestaan) die als binnenverblijf voor de lemuren zal gaan functioneren en enkele Malagassische reptielen gaan huisvesten. Er zullen twee nieuwe eilanden worden aangelegd waar vervolgens ringstaartmaki’s en vari’s (een soort lemuur) gaan wonen. Let op: Volgens Marc Damen is de onderstaande schets ALLEEN bedoelt om een idee te geven, het pad/de grote van de eilanden staat nog NIET vast! 

Foto: Nick de Koning (Vrienden van Blijdorp)

Daarnaast wordt dit ook het jaar van kleinere werkzaamheden om de dierentuin ”schoon, veilig, heel, duurzaam en gastvriendelijk te houden”, aldus Marc Damen. Over de restauratie van het Roofdieren-Gebouw en de opknapbeurt van het Flamingo-Strand is niet veel bekend gemaakt. Blijdorp denkt de werkzaamheden aan het Roofdieren-Verblijf in zes maanden te kunnen voltooien, mits de welstandscommissie groen licht geeft. Daarnaast hoopt Blijdorp in september te beginnen aan het Flamingo-Strand te kunnen gaan beginnen.