Kort Nieuws

Nieuwjaarsbaby

Foto: Nel Hoekstra (BB-Facebook)

De eerste geboorte van het jaar is een feit! Witkruinmangabey Esparanza is weer moeder geworden in de nacht van 3 op 4 januari. De vader is Ignazio. Diergaarde Blijdorp heeft nog niets laten weten over de kleine, maar alles lijkt vooralsnog goed te gaan. Dit is inmiddels het twaalfde mangabeytje dat in Rotterdam het levenslicht heeft gezien de afgelopen tien jaar, waarmee Blijdorp tot de belangrijkste ‘producenten’ van deze soort behoort in Europa. Dat is maar goed ook, want deze bedreigde diersoort is in slechts vijftien EAZA-parken te vinden.

Leeuwen-Roulette

Foto: Ruud van Amersfoort (BB-Facebook). Aapal en Chica.

Het lijkt erop dat de leeuwengroep binnenkort weer op de schop gaat. Verzorgers laten weten dat Blijdorp aan de stamboekhouder heeft gevraagd om Chica (in 2016 aangekomen) een nieuw onderkomen te geven. Ze veroorzaakt te veel tumult om op termijn in de Diergaarde te houden, zo provoceert ze Lalana te veel. Ook zal er niet meer gefokt worden met Bente. Ze is inmiddels al een aantal keer bevallen, maar ze is er nooit in geslaagd om de jongen na de bevalling in leven te houden. Er zou nog worden gekeken naar welke ingreep het beste werkt. Het vertrek van Chica en het wegvallen van Bente als fokvrouw betekent dat er ruimte vrijkomt voor andere leeuwinnen om Aapal en Lalana te vergezellen. Aapal is van genetisch belang, omdat hij broodnodig ‘vers bloed’ brengt in het Europese fokprogramma.

Verlaat Kerstcadeau

Met de feestdagen achter de rug, gooit heel Nederland massaal de kerstboom het huis uit. In Blijdorp weten ze wel raad met de bomen: onder andere de ijsberen, bizons en olifanten waren in hun nopjes ermee. Toen Todz zag dat er een dennenboom het bassin in werd gegooid, sprong hij er enthousiast achteraan. De Diergaarde maakte een filmpje van hoe de verschillende dieren reageerden: klik daarvoor HIER!

Tinderende Tapirs

Foto: Zoologische-Botanische Garten Stuttgart (wilhelma.de). Tapir Ketiga in Stuttgart.

Na het overlijden van tapirman Vazan bleef vrouwtje Pooh eenzaam achter. Het stamboek van de Maleise tapir is een gecompliceerde: met slechts zo’n vijftig dieren, het merendeel man, ligt incest op de loer en de dieren zijn ook heel kieskeurig in hun partnerkeuze. Gelukkig lijkt er nu een oplossing te zijn gevonden voor de tapirknoop! De dierentuin van Stuttgart had twee mannetjes, waaronder ‘onze’ Penang, en hoopte één daarvan in te kunnen ruilen voor een vrouwtje. De jonge man Ketiga, geboren in Leipzig, is nu verhuisd naar Blijdorp. Het gat dat hij achterlaat in Stuttgart wordt opgevuld door een jong vrouwtje uit Schotland. Ketiga zal vanzelfsprekend uiteindelijk worden voorgesteld aan Pooh.

Buiten Blijdorp: hoe gaat het nu met…

Foto: Darragh Kane. Shanto in Fota Wildlife Park.

… de Blijdorpse leeuwenjongen! Dat de Shantee-lijn in Blijdorp nu tot een definitief einde komt, betekent niet dat dat elders ook zo is. De in 2009 geboren Naui leidt inmiddels haar bestaan onder een andere naam: Lina. In 2015 werd ze de eerste leeuwin in de dierentuin van Moskou om moeder te worden, en wel van een tweeling. Shanto werd in 2011 geboren in de Diergaarde en verhuisde in 2014 naar Spanje. Tegenwoordig leeft hij in het Fota Wildlife Park in Ierland. In augustus 2017 is hij voor het eerst vader geworden van een nestje van drie. Shanto’s tweelingzus, Rani, heeft Rotterdam verruild voor het Britse Chessington. Hoewel het even duurde voordat er een partner voor haar werd gevonden, waren de verwachtingen hoog gespannen voor haar: de mannelijke leeuw is afkomstig uit Canada en is dus ook erg waardevol voor het fokprogramma. Des te groter was de vreugde toen ze in 2016 beviel van drie gezonde dochtertjes.

Foto: Lindsey Partridge. Rani en haar welpjes in Chessington.

Kort Nieuws

Who run the world?

Foto: Ellen Kop (BB-Facebook)

Hoe gaat het bij de drie Aziatische welpjes? Inmiddels hebben ze ook kennis gemaakt met vrouwtje Chica. Net als bij de introductie tot Aapal, ging het er aanvankelijk onstuimig aan toe. Lalana liet weten dat Chica het niet moest wagen om in de buurt van het kroost te komen. Aapal leek gelukkig in staat om de dames tot bedaren te brengen en inmiddels delen Aapal, Chica, Lalana en de welpen regelmatig het grote verblijf. Daarnaast is inmiddels bekend gemaakt dat alle drie de kleintjes vrouwtjes zijn! Goed nieuws, want zij zijn meestal gemakkelijk te plaatsen. Voor een van de jongen hebben de verzorgers al een naam bedacht, maar voor de twee anderen zijn suggesties nog welkom. Klik HIER om mee te doen aan de namenwedstrijd en misschien val je wel met je neus in de boter!

Noordzee-Nomaden

Foto: Oceanário de Lisboa (oceanario.pt). Wrakbaars in het aquarium van Lissabon.

Als je de afgelopen tijd in Blijdorp geweest bent, heb je ze wellicht al weten te vinden: een aantal stevig gebouwde baarzen die de bezoekers van het Oceanium begroeten. Nu is via abonnementshoudersblad De Giraffe bekend geworden dat het de wrakbaars (Polyprion americanus) betreft, een vissensoort die hoofdzakelijk in de Atlantische Oceaan te vinden is. Toegegeven, momenteel is het vijftal nog niet bepaald indrukwekkend, maar eenmaal volgroeid kunnen ze wel twee meter lang worden en 100 kilo wegen. Ze zijn te vinden in het aquarium waar vroeger haringen in de spotlights stonden. Van die eens imposante school is tegenwoordig maar weinig over, dus de aandacht gaat nu vooral uit naar de kongeralen. De wrakbaarzen hebben, net als de alen, een voorkeur voor een rotsachtig leefgebied en duiken eens in de zoveel tijd ook op voor de Hollandse kust.

Banteng Bas

Foto: Jean-Luc Sleijpen (BB-Facebook)

Inmiddels is meer duidelijk geworden omtrent het overlijden van banteng Bas. Het is bekend gemaakt dat hij problemen had met zijn gewrichten en zo steeds minder mobiel werd en zichtbaar steeds meer pijn had. Met geen einde aan zijn lijden in zicht, is besloten hem in te slapen. Bas werd negen jaar geleden geboren in Rotterdam en verwierf in de loop der jaren zijn status als hoofd van de kudde.

Nieuw Leven

De nieuwste editie van De Giraffe bevestigt dat er dit jaar niet één, maar twee slanke lori’s geboren zijn! Eind vorig jaar kregen deze nachtactieve halfapen een plekje in het Aziëhuis en in januari was de eerste geboorte al een feit. Dit najaar verscheen er een filmpje van de Diergaarde waarin er nog een geboorte werd genoemd en nu is dus bekend geworden dat deze tweede bevalling heeft plaatsgevonden in september. Ook laat Blijdorp weten dat er dit jaar een papegaaiduiker uit het ei is gekropen op Bass Rock. Ook zijn er in september weer slurfhondjes geboren in het Mensapengebouw. De verzorgers telden opeens niet twee, maar vier slurfjes: het is een tweeling dus, een zeldzame gebeurtenis!

Pinché-Paartje

Foto: Diergaarde Blijdorp (DB-Facebook)

Voor de gemiddelde bezoeker van de Diergaarde springen ze misschien niet zo in het oog, maar ze zitten er wel degelijk: de pinchéaapjes, al vele jaren een vaste gast in Rotterdam. De veterane bezoeker herinnert zich nog wel dat ze in het verleden vrij spel hadden in het Amazone-stukje van het Oceanium, maar omdat dit toch niet zo’n succes was, kregen ze uiteindelijk een plekje in het Mensapengebouw, tegenover de gorilla’s. Sinds 2014 zijn ze weer terug in de onderwaterwereld, ditmaal te zien in een verblijf tegenover het Caraïbisch Café. Het vrouwtje dat hier haar intrede deed, is ruimschoots 25 jaar geworden waarmee ze de titel ‘oudste pinchéaapje ooit’ op haar naam heeft gezet. Helaas was haar het eeuwige leven niet beschoren en bleef haar partner, een mannetje van inmiddels bijna tien, alleen achter. Dit najaar heeft hij weer gezelschap gekregen van een vrouwelijke soortgenoot en het duo heeft een klik. Dat is maar goed ook, want het pinchéaapje behoort tot de meest bedreigde primatensoorten ter wereld.

Kraan-Koppel

Foto: Leo Brentjes (BB-Facebook)

De wolnekooievaars, nimmerzaten, zwartkopibissen en andere Aziatische vogels in de Grote Vliegkooi hebben gezelschap gekregen van een andere moerassoort: de jufferkraanvogel. Voorheen zaten zij aan de andere kant van het gaas, in een perkje langs de oevers van het Aziatische Moeras. Het mannetje zit daar nog altijd, maar het vrouwtje is dus overgeplaatst naar Burung Asia en ook een mannelijk exemplaar, afkomstig uit GaiaZOO, is daar uitgezet. Het tweetal kan het wel vinden met elkaar. Betekent dat wellicht dat er jonge kraantjes in het vooruitzicht liggen?

Aziatische Leeuwen: over het wel en wee van de welpjes

Foto: Petra Muilenburg (BB-Facebook)

Een stortvloed aan berichtgeving vanuit de Tweeling-Gebouwen vandaag. Terwijl enerzijds mensen toekeken hoe de jonge Aziatische leeuwen voor het eerst oog in oog stonden met hun vader, kwamen anderzijds alarmerende berichten binnen waarin gesproken werd over het overlijden van een drietal welpjes. Te midden van alle verwarring was al snel één ding duidelijk: het was geen doorsnee dag voor Diergaarde Blijdorp.

Foto: Eelko Tuurenhout (BB-Facebook)

De dag begon met een luide kreet vanuit een eindhoekje van de Rotterdamse Diergaarde. Na een week eerder al voor het eerst poot op de grasmat gezet te hebben, kwam het prille gezinnetje vanochtend wederom voor een verrassing te staan. Nog een beetje dromerig keek het viertal uit het raam, toen plotseling de schuif achterin het grote binnenverblijf werd geopend en Aapal – onder toezicht van de verzorgers – zijn aanwezigheid bekend maakte. Zoals verwacht, stelde Lalana zich gelijk defensief op. In tegenstelling tot hun Afrikaanse evenbeelden, kennen Aziatische leeuwen een stuk minder hechte familieband. Jongen worden gescheiden van de groep geboren en maken pas op latere leeftijd kennis met de rest, een proces dat vaak met enige spierballentaal gepaard gaat.

Foto: Rob van Eijk (BB-Facebook)

Na de aanvankelijke commotie respecteerden beide partijen elkaars bewegingsruimte en daalde het stof neer. Ook toen het gezelschap zich later verplaatste naar het buitenverblijf, bleven de gemoederen kalm. Alweer twee weken geleden waagden Lalana en de drie welpjes, waarvan de geslachten en namen nog niet bekend zijn, zich voor het eerst in het publieke binnenverblijf. Na hun krachten alvast geoefend te hebben op de kunstrotsen, daar waar een aantal jaar terug nog okapi’s overnachtten, mochten ze precies een week geleden kennis maken met de kille Hollandse winterlucht. Eerst waren de kleintjes instinctief op hun hoede, nog enigszins onwennig wat betreft de wolkjes die uit hun mond kwamen, maar al snel was er geen houden meer aan en trotseerden ze speels alle landschapselementen die hun verblijf rijk is.

Screenshot: Diergaarde Blijdorp (blijdorp.nl)

Ondertussen speelde zich achter de schermen een drama af, dat aan de doorsnee bezoekers ontgaan zal zijn, maar op de voet werd gevolgd door dierentuinliefhebbers op het thuisfront. Van het verblijf waar deze zomer Lalana en haar kroost tijd kregen om aan te sterken, werd vanochtend opgemerkt dat het was betrokken door een andere leeuwin. Rond half zeven werden de eerste twee kale, nog hulpeloze jongen gespot. Helaas waren de beelden alles behalve vertederend: één van de jongen werd opgegeten, mogelijk was deze niet levensvatbaar. Ook de ander gaf weinig tekenen van leven. Anderhalf uur later volgde er nog een. De webcam was met tussenpozen niet beschikbaar: of de verzorgers soms opzettelijk de stream uit de lucht hebben gehaald of dat er sprake was van overbelasting, is niet bekend. ’s Middags liet Diergaarde Blijdorp middels een persbericht weten dat alle drie de jongen het niet gered hebben.

De leeuwin in kwestie is Bente, in 2006 geboren als dochter van Shantee en daarmee de enige van haar nazaten die tegenwoordig nog aanwezig is in Rotterdam. Bente is alles behalve een geboren moeder. Een eerdere worp van haar eindigde in een soortgelijk bloedbad, volgens de Diergaarde ‘weet ze niet goed wat ze ermee aanmoet’. Voorlopig blijft ze achter de schermen om op krachten te komen. Lalana’s kleintjes zullen binnenkort geïntroduceerd worden bij Chica en uiteindelijk ook bij Bente. Wel worden ze voorlopig apart van de andere leeuwen gevoerd, om agressief gedrag onderling te vermijden.

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook)

Kattenkwaad

Foto: Luciënne de Gier (BB-Facebook)

Vrijwel precies drie maanden na hun geboorte, kan menig Blijdorp-bezoeker ze nu in levenden lijve bewonderen: de drie jonge Aziatische leeuwtjes. Opgewacht door een peloton fotografen stapten ze, onder hoede van moeder Lalana, op 22 november voor het eerst het grote binnenverblijf in. Voortaan mogen ze van 12.00 – 14.00 uur de benen strekken hier. De laatste keer dat er welpjes te bewonderen waren in de Diergaarde was ten tijde van Shanto en Rani, geboren in 2011. Het is dan ook de eerste succesvolle worp in het nieuwe leeuwenverblijf én het is het eerste nestje in Rotterdam waarvan de moeder niet Shantee is. 

Foto: Luciënne de Gier (BB-Facebook)

De geboorte van de welpjes was een aangename verrassing voor het publiek. De bevalling, die plaats had gevonden in een bosje nabij de ingang van het binnenverblijf, werd geconstateerd terwijl het park gewoon open was. Om de rust te bewaren werden wat bezoekerspaden afgesloten. Nadat de verzorgers de volwassen leeuwen naar binnen wisten te lokken, werden de welpjes snel naar het kraamverblijf achter de schermen verplaatst. Het nestje bleek vier jongen te tellen, waarvan eentje dood werd aangetroffen. Het geslacht van de drie anderen staat nog altijd niet vast. Sindsdien was het gezinnetje uitsluitend te volgen via de webcams, wat vaak tot vertederende en grappige waarnemingen leidde.

Foto: Jolanda Aalbers (BB-Facebook). ”Dan geniet je thuis extra van dit pluizenbeestje dat iets ziet wat wij niet zien!”

In tegenstelling tot hun Afrikaanse neven, kennen Aziatische leeuwen een minder hechte onderlinge band. Wanneer een leeuwin op het punt staat te bevallen, zal zij zich dan ook afzonderen van haar groepsgenoten en zelf bepalen wanneer ze terugkeert. Om die reden gaat Blijdorp erg voorzichtig om met jonge leeuwtjes. Het eerste ‘contact’ met Aapal, Bente en Chica vond plaats op een afstandje. Geleidelijk mochten ze steeds dichter bij elkaar komen en zo kwam het dat oplettende bezoekers soms zelfs een glimp opvingen van de welpjes. Nu is dus het volgende stapje gezet naar integratie in de groep. Overdag, wanneer de andere leeuwen buiten worden gehouden, mogen Lalana en haar drieling in het binnenverblijf ravotten. Even geïnteresseerd als de menselijke toeschouwers, gluren de andere leeuwen alvast door de ruiten naar binnen – of ze hebben het gewoon koud, ook mogelijk natuurlijk.

Blijdorper Bendelid Cor de Gier legde de ontdekkingstocht vast in het filmpje hieronder. Veel kijkplezier!

Foto: Ruud van Amersfoort (BB-Facebook)

Kort Nieuws

Uitstel, maar geen afstel

Foto: Jop Kempkes (BB-Facebook/Beheer). De huidige makigroep, grotendeels bestaande uit oudere vrouwtjes, blijft op hun eiland in de Grote Vijver.

Diergaarde Blijdorp lijkt maar niet in staat te zijn om het te voorkomen: uitlopende bouwprojecten. Helaas is ook het nieuwe maki-onderkomen geen uitzondering op de regel. Het was de bedoeling dat dit doorloopverblijf over een week gebruiksklaar zou zijn. Ditmaal zijn het geen bouwvergunningen die roet in het eten gooien, maar de dieren zelf. Het nieuwe stukje Madagaskar zal bevolkt worden door een tweede groep maki’s, bestaande uit negen vrouwtjes en hun jongen, die aanstaande woensdag zal overkomen vanuit Apenheul. Dat betekent dat er nog een maand quarantaine nodig is, om het zekere voor het onzekere te nemen. Op 16 december zal de opening nu plaatsvinden, in besloten kring voor de Vrienden van Blijdorp. Ook het Natuurbehoudscentrum laat wat langer op zich wachten: de opening staat nu gepland voor 10 februari.

Bloedbloem in Bloei

Foto: Diergaarde Blijdorp (DB-Facebook)

Inmiddels is het weer omgeslagen tot klassiek herfstweer, maar dat was eerst niet zo. De kortstondige periode van aangename temperaturen wist met een aantal planten te sollen, en dan bedoelen we niet alleen die eenzame narcissen langs de weg! Ook het Afrikaanse neefje van deze oer-Hollandse plant, de poederkwast (Haemanthus albiflos), raakte flink in de war. Zo kwam het voor dat in hartje herfst er toch nog wat tropisch schoon te bewonderen was in de buitenlucht van het Rotterdamse Afrika-themagebied. De poederkwast dankt zijn naam aan de lange, witte meeldraden die samen op een soort borstel lijken. Misschien nog wel bijzonderder is dat door de gehele plant een rood sap stroomt, waardoor hun wetenschappelijke familie ook wel die van de ‘bloedbloemen’ wordt genoemd.

Baby-stapjes

Screenshot: Diergaarde Blijdorp (DB-Facebook)

Hoewel is gebleken dat het iets langer duurt dan gehoopt voor de kleine leeuwtjes om naar buiten te gaan, nadert langzaam maar zeker het moment. Inmiddels heeft het drietal hun tweede inenting ondergaan en zijn ze ontwormd. Er wordt naar de ontmoeting met Aapal, Bente en Chica toegewerkt door het gezin telkens iets dichter bij de rest van de groep te plaatsen: de oorspronkelijke kraamkamer is van alle separatiekooien het verst weg van het grote binnenverblijf en stapsgewijs zijn de andere kooien ter beschikking gesteld van Lalana en de drie welpjes. Nieuwsgierig luisteren de volwassen leeuwen naar de commotie achter de schuif…

Lief en Leed

Een update met betrekking tot de vissende katten. Uit de Diergaarde bereikt ons het bericht dat een van de twee jongen helaas niet meer is. Het werd duidelijk dat deze ernstig misvormd was, mogelijk door een verkeerde ligging in de baarmoeder. Zijn ruggengraat was vergroeid en z’n achterpoten stonden scheef, waardoor hij nooit in staat zou zijn om normaal te lopen. De dierenarts heeft hem om die reden uit zijn lijden verlost. Met de andere kitten, een meisje, is het beter gesteld.

Langnekken

Foto: Jean-Luc Sleijpen (BB-Facebook)

Het is een vertrouwd gezicht in Blijdorp: de voltallige giraffenkudde die binnen staat terwijl ze rozenblaadjes uit de grote, hangende ruiven peuteren met hun behendige tong. Het lijkt er nu op dat Blijdorp de giraffen naar buiten wil gaan lokken, óók als het weer wat minder wordt. Er zijn namelijk drie palen geplaatst aan de rand van het verblijf, uitgerust met een katrol vergelijkbaar met die in het binnenverblijf. Zo kan er dus een ruif met voedsel aan worden gehangen. De gele palen zijn versierd met een patroon gelijk aan dat op de vacht van een netgiraffe. De stellages zijn nog niet in gebruik genomen.

Blijdorp maakt het verschil, ook in Nepal

Foto: Diergaarde Blijdorp (DB-Facebook)

Nepal, gelegen in de verre Himalaya, wordt vaak in één ademzucht genoemd met Mount Everest. Toch is het land meer dan kille bergtoppen: in de dalen treffen we een fragiel maar divers ecosysteem aan. In recente jaren heeft Diergaarde Blijdorp veel betekend voor het beschermen van deze natuurlijke balans. Alweer twee jaar geleden ging Janno Weerman, vakgroephoofd Azië en stamboekhouder van de rode panda, naar Oost-Nepal.

Foto: Diergaarde Blijdorp (DB-Facebook)

Hij heeft veel tijd doorgebracht met de lokale bevolking die, dankzij Diergaarde Blijdorp en het Red Panda Network, opgeleid kan worden om de natuur te beschermen. Ook zijn er toen cameravallen aangebracht die foto’s maken van dieren die voorbijkomen. Al snel was het raak: muntjakken, Aziatische zwarte beren, Assam makaken, luipaarden en vele andere diersoorten blijken het gebied met regelmaat te doorkruisen. Blijdorp gaat nu nog een stapje verder met deze samenwerking en doopt Yukiko en Hima om tot proefpanda’s: het koppeltje gaat GPS-halsbanden dragen, zodat de verzorgers kunnen kijken hoe de dieren hierop reageren en kunnen bepalen of deze methode ook in het wild kan worden toegepast.

Enge Dierendag

Foto: Willem Moesman (BB-Facebook)

Op 31 oktober was het Halloween en traditiegetrouw betekent dat dat in Blijdorp de griezels van het dierenrijk in de spotlight staan! Een team vrijwilligers was in de Rivièrahal gestationeerd, samen met een verscheidenheid aan enge dieren die normaliter een plekje achter de schermen hebben. De opmerkelijke miljoenpoten, de gigantische reuzenslakken en de handtamme rattenslangen: het publiek mocht kennis maken met al deze wezens die doorgaans verafschuwd worden. Nee, ze bijten écht niet.

Foto: Willem Moesman (BB-Facebook)