Kort Nieuws

Neushoorn-naam

Foto: Jeroen de Bruijn (BB-Facebook). ”Als je kijkt naar de foto’s, krijg ik het vermoeden dat baby neushoorns zijn gevuld met helium… Op de meeste foto’s lijkt het alsof het diertje nauwelijks de grond raakt.”

‘Huppel’, ‘Neusje’ en ‘Stuiter’: zo noemden veel bezoekers de kleine zwarte neushoorn de afgelopen weken. De Diergaarde besloot om het eens over een andere boeg te gooien: er werd geen namenwedstrijd uitgeschreven, maar men mocht raden welke naam de verzorgers bedacht hadden. Inmiddels is de uitslag bekend: de kleine meid heet Mara! Ze is vernoemd naar de rivier de Mara in noordelijk Tanzania, die de levensader is van het natuurreservaat Masai Mara en de Serengeti. Wist je trouwens dat Mara een verre nakomeling van die andere in Blijdorp geboren zwarte neushoorn is? Neushoorn Laura, de eerste zwarte neushoorn die in Nederland werd geboren, is namelijk de overgrootmoeder van Vungu en dus de betovergrootmoeder (vijfde generatie!) van Mara! Nog geen geluk gehad met het jonkie in levende lijve zien? Meestal is ze tussen 14.00-15.00 uur buiten als het weer het toelaat.

 Ontsnapt!

Nee, ze zag niet dubbel: een dame uit Zoetermeer zag op 9 januari niet één, maar twee woestijnbuizerds in haar tuin. Toen op 29 december een woestijnbuizerd van de Vrije Vlucht Voorstellingen ertussenuit kneep, ontdekte hij onderweg kennelijk een vrouwelijke soortgenoot die in een volière zijn interesse had, 16 kilometer van de Diergaarde vandaan. Na een oproep via Twitter kwamen de verzorgers uit Rotterdam langs en namen hem weer mee. Hij zit inmiddels gewoon weer in zijn eigen volière.

Bijzondere geboorte

Beschuit met muisjes in het Aziëhuis: er is een slanke lori geboren! Dat is bijzonder, want in totaal wordt deze nachtactieve halfaap slechts in zeven Europese dierentuinen gehouden. Wat het nog eens extra speciaal maakt, is dat de slanke lori’s pas een half jaartje in Blijdorp aanwezig zijn en nog maar net geslachtsrijp zijn. Zeggen dat hun aangepaste verblijf in de smaak valt, is dus een understatement! Het klikte al gelijk tussen de twee slanke lori’s, ze brachten veel tijd door met elkaar. Omdat het erg moeilijk is om te fotograferen in het verblijf, zijn er nog geen foto’s van het kleintje. Ook het geslacht blijft voorlopig onbekend.

Werken in Blijdorp?

Heb jij altijd al willen werken in de Diergaarde? Grijp dan je kans! Er zijn verschillende vacatures voor diverse banen in de organisatie, uiteenlopend van banen die alleen een basiseducatie (zoals banen binnen de functie publiekshoreca) vereisen tot HBO-functies (Vakgroephoofd Plant & Dier). Klik HIER om te zien of er iets voor jou tussen zit.

”Blijdorp-virus”

Het AD heeft een interview gepubliceerd met dierenverzorger Jos Hartog. Hij vertelt over zijn jeugd en hoe hij terecht is gekomen in de dierentuin. Ook politiek blijft niet onbesproken. Uit de vele gedetailleerde anekdotes over de dieren waarmee hij werkt, weergalmt liefde en passie voor het vak. Een zekere aanrader om te lezen (klik HIER).

Code Rood

Nou staat Nederland niet bekend om lekker weer, maar de storm op 18 januari sloeg werkelijk alles. De KNMI gaf code rood af: scholen bleven dicht, treinen reden niet en de hulpdiensten stonden paraat. Voor de veiligheid besloot ook Blijdorp de poorten gesloten te houden. De roofdieren werden binnen gehouden uit angst voor uitbraken via afgebroken takken of omgewaaide bomen. Ook schrikachtige dieren, zoals de Mhorr-gazelles, bleven op stal. Er is gelukkig voor zover bekend geen grote schade aangericht in de dierentuin.

Geel met zwarte stippen

Ze zijn terug: de gele koffervisjes. Er zijn nu twee jonge exemplaren te zien in het Publiekslab in het Oceanium. Ze delen hun aquarium met een aantal zeepaardjes. De gele koffervis wordt niet alleen gekenmerkt door hun felle kleur, maar ook door de opmerkelijke vorm van hun lichaam. Ze zijn namelijk niet glad zoals de meeste vissen, maar erg hoekig. Ze mogen dan wel niet zo gestroomlijnd zijn, maar ze zijn wel erg manoeuvreerbaar doordat het ze de neiging geeft ‘uit de bocht te vliegen’. Dat is een nuttige eigenschap voor zo’n kleine diertje, dat zijn dagen doorbrengt tussen het koraal.

Hieperdepiep, hoera!

De vereniging Vrienden van Blijdorp blaast dit jaar 55 kaarsjes uit en dat wordt gevierd! Eerder werd al bekend dat de Vrienden dit jaar trakteren op maar liefst twee of misschien zelfs drie projecten: er gaat €100.000,- naar de constructie van het Natuurbehoudscentrum in het Oceanium, ze bekostigen twee klimrotsen in het nieuwe geladaverblijf met een gift van €50.000,- en er is nog een potje van €100.000,- beschikbaar voor de overkapping van het Flamingo-Stand. Er wordt zelfs overlegd over een jubileumgeschenk, dat minimaal 1 miljoen euro zal bedragen, waarmee het project ‘Eiland Hoppen’ gerealiseerd moet worden – als het aan de Vrienden ligt, gebeurt dat ook nog in 2018. Dat zijn allemaal nog toekomstplannen, maar wat wél al realiteit is, is dat de website van de Vrienden van Blijdorp vernieuwd is! Klik HIER om even te gluren…

 

Nieuwjaarslezing 2018

Foto: Marcel Kreuger (Vrienden van Blijdorp)

In de vroege ochtenduurtjes van 14 januari dromden de Vrienden van Blijdorp samen bij het Oceanium waar, met uitzicht op het Haaienbassin, directeur Erik Zevenbergen het nieuwe jaar van de Diergaarde inluidde. In een speech die volgens menig aanwezige zeker een applausje waard was, sloot hij 2017 af en onthulde hij de toekomstplannen van de dierentuin voor 2018 en de jaren die komen gaan. Op verzoek van de directeur delen we geen foto’s van de presentatie, afgezien van een paar kiekjes van Vrienden-voorzitter Marcel Kreuger.

2017 was zo slecht nog niet. Met 1,4 miljoen bezoekers trok het park iets minder bekijks dan in 2016, toen dat aantal rond de anderhalf miljoen lag. Er waren afgelopen jaar dan ook geen grote verblijven geopend. Qua dierennieuws was het echter een topjaar: twee jonge neushoorns, twee jonge okapi’s en een heleboel ander jong grut passeerden de revue. Tot de nieuwe diersoorten behoorden o.a. de slanke lori’s, belangers toepaja’s, de teugelijsvogel, buissnavelvissen en twee soorten pijlgifkikkers. Blijdorper Bende heeft publieksprijzen uitgedeeld aan de meest populaire gebeurtenissen: klik HIER om de uitslag te bekijken!

Hoewel het NRC haar uitspraken over de vermeende totale bouwstop van eind vorig jaar nog niet heeft teruggenomen, laat Erik Zevenbergen weten dat de dierentuin in het 55-jarige jubileumjaar van de Vrienden van Blijdorp niet stil zal zitten. De focus ligt op de stapsgewijze verbouwing van het Oceanium. Als tweede fase van dit project (met de transformatie van de Florida-Tunnel en Murenenhoek naar het Great Barrier Reef in 2016 als eerste fase) zal dit jaar het Natuurbehoudscentrum gerealiseerd worden. De plannen voor de verbouwing van de Zee van Cortez tot Natuurbehoudscentrum zijn grotendeels ongewijzigd gebleven. In dit gedeelte van het Oceanium worden in meerdere verblijven een selectie van de meest bedreigde diersoorten die de dierentuin rijk is ondergebracht.. Denk aan de Egyptische landschildpad, de doornstaartagame, de Annam-waterschildpad, de McCords slangenhalsschildpad (vuur)salamanders, het gilamonster, de krokodilstaarthagedis en de Antilliaanse leguaan, maar ook minder bedreigde soorten zoals als de renkoekoek. Langs een van de muren komt een nieuwe broedruimte. De nadruk zal hier liggen op het educatieve aspect, onder meer door de aanwezigheid van een ‘doe-tafel’ voor kinderen. Dit project wordt mogelijk gemaakt door een donatie van de Vrienden van Blijdorp die een groots bedrag van €100.000,- bedraagt.

‘Eiland Hoppen’, het onderdeel Oceanium 2.0 dat in de loop van 2018 en 2019 uit de grond zal worden gestampt, moet een beleving worden waar duidelijk moet worden hoe divers de verschillende eilanden van de uithoeken van de planeet zijn. Blijdorp hoopt nu een stukje van deze schoonheid naar Rotterdam te halen. Wie kent de prachtige natuurdocumentaires over bijvoorbeeld de Galapagoseilanden niet? Dit idee, dat al langer op tafel ligt, is verder uitgewerkt sinds vorige plannen bekend werden gemaakt. Dit project wordt echter meer nieuwbouw dan verbouw.

Het gebied Eiland Hoppen wordt grotendeels een aanbouw tegen de bestaande buitenmuren van het Oceanium. De bestaande kas voor de reuzenschildpadden wordt helemaal doorgetrokken tot aan het terrein waar momenteel geen dierenverblijven staan. In deze kas wordt de continentale indeling losgelaten, zoals ook al het geval is met het beoogde bestand van het te bouwen Natuurbehoudscentrum en de plaatsing van het Great Barrier Reef. Het nieuwe gebied wordt betreden na de Falklands, waar de pinguïns huizen.

Foto: Tom van Deuren

Het eerste deel heeft als thema ‘Madagaskar’. Deze keuze lijkt te suggereren dat het plan om een Madagaskarbiotoop te creëren in de Grote Vijver definitief van de baan is. Een prominent onderdeel van dit stukje Madagaskar wordt een doorloopvolière voor ringstaartmaki’s in de buitenlucht, die uitsluitend te betreden zal zijn via het Oceanium. Uit de concepten die vertoond zijn tijdens de presentatie, kunnen we een idee krijgen hoe het geheel eruit zal zien ook, al kan er nog veel veranderen. Nogmaals, wij hebben geen toestemming om die beelden te delen en zullen het dus met een woordelijke omschrijving moeten doen.

In plaats van de bestaande afslag naar rechts na de ijsschotsen, gaat het nieuwe pad naar links na de schuifdeuren. Aan de wand wordt informatie gegeven over het unieke natuur op Madagaskar. In diezelfde gang zijn de binnenverblijven van de ringstaartmaki’s te zien. De groep ringstaartmaki’s die momenteel gehuisvest wordt op het eiland bij de Tijgerkreek, zal hier naartoe verhuizen. Er wordt nog gekeken of er bijvoorbeeld ook vari’s gehouden zullen worden. Die gang leidt vervolgens direct naar het doorloopverblijf van de lemuren.

Deze volièreconstructie, die bij de presentatie ook wel het ‘Eric Hille’-verblijf werd genoemd, komt op de locatie van het huidige manenwolvenverblijf. Momenteel woont er één jong vrouwtje van deze soort in Rotterdam en het lijkt er niet op dat er in de nabije toekomst een soortgenoot voor haar kan worden gevonden, noch kan ze ergens anders in Blijdorp gehouden worden, dus waarschijnlijk zal zij naar een andere dierentuin verhuizen. Dit verblijf zal niet goed zichtbaar zijn vanaf het hoofdpad dat langs deze volière loopt en dus niet ‘overvloeien’ in het aangrenzende themagebied Zuid-Amerika.

Het pad in het doorloopverblijf maakt een rondje door de volière en gaat vervolgens weer naar binnen. Dan kom je terecht in een ruimte die is afgeschermd van de andere twee derde van de nieuwe kas. De precieze invulling van deze ruimte is nog niet bekend, maar op de ontwerpen is rekening gehouden met enkele verblijven voor kleine diersoorten die er geplaatst kunnen worden en het feit dat dit gedeelte van de kas wordt afgescheiden van de rest, zou kunnen betekenen dat er ook wordt nagedacht over het houden van vogels.

Foto: Karin Seltenrijch (BB-Facebook)

Via het ‘Komodo Ranger Station’, een educatief punt dat ook als sluis tussen de twee delen van de kas zal fungeren, kom je in de ruimte die zal worden toegewijd aan het Indonesische eiland Komodo en aan de Galapagoseilanden. Zoals voor de hand ligt, zullen de Komodovaranen en Galapagos reuzenschildpadden hier centraal staan. Opmerkelijk is dat er alweer geïnvesteerd wordt in een onderkomen voor de Komodovaranen – in 2012 hebben de Vrienden van Blijdorp immers nog een nieuw verblijf gefinancierd in het Aziëhuis. Dit verblijf bleek eigenlijk slechter dan hun oude onderkomen in de Rivièrahal.

In het oude verblijf konden ze graven, het was aangekleed met echte planten en er was meer loopruimte voor het paartje. In het Aziëhuis joegen de twee elkaar op en wanneer het rolluik naar beneden was om de varanen te scheiden, waren de twee ruimtes alsnog kleiner dan wenselijk. De grote nadelen van de Rivièrahal zijn echter dat de stookkosten de pan uit reizen, er geen gedeelte is om te zwemmen en het, daar het niet op biotoop is ingedeeld, veel te wensen overlaat op educatief gebied. Hopelijk zal het onderkomen in het Oceanium het beste van twee werelden combineren. Zo wordt in het ontwerp aangegeven dat de twee varanen standaard gescheiden worden gehouden en kunnen ze er zwemmen. Wat er gebeurt met de oude verblijven van de Komodovaranen, staat nog niet vast.

Visueel worden de twee helften gescheiden van elkaar met beplanting. Er wordt nagedacht om het verder van elkaar te splitsen door nog een hut met educatie over de Galapagos te maken langs het pad. Deze route gaat overwegend langs de buitenbocht van de kas, al komt er misschien een korte route die in het hoogseizoen open gaat. Het verblijf voor de schildpadden, in tweeën gesplitst door het bezoekerspad, maar dat via een verbinding onder het pad langs alsnog in één geheel vormt, wordt verder aangekleed met water en gestolde ‘lavastromen’.

Foto: Jop Kempkes (BB-Facebook/Beheer), situatie per 8 januari 2018.

Dan over die andere monsterklus, aan de andere kant van de Diergaarde: de restauratie van het Roofdieren-Gebouw. Al meerdere jaren wordt daar nu gewerkt aan een verblijf voor gelada’s, maar door vele problemen die veroorzaakt werden door de status als rijksmonument van dat gebouw en de grootschalige budgetoverschrijdingen kwam de bouw meerdere malen helemaal stil te liggen. Het einde is gelukkig in zicht, zo laat Erik Zevenbergen weten: de binnenverblijven zijn gebruiksklaar! Dat mag ook wel, want binnenkort komt een tweede groep gelada’s aan in Rotterdam en die zullen voorlopig daar worden ondergebracht. Medio 2016 kwam er al een harem aan, die sindsdien wordt gehouden in een achter de schermen verblijf bij het Henri Martinhuis.

Het oorspronkelijke idee was om in het verblijf van de samengevoegde roofdierterrassen een hooglandbiotoop te laten zien en in het verblijf aan de andere kant meer een rotsachtig verblijf te maken. Er waren wel enkele rotsen gepland aan de kant van de roofdierterrassen, maar op verzoek van de stamboekhouder van de gelada’s zullen hier nu twee extra rotsen bij komen, om aan de (klim)behoeften van de dieren te voorzien. De Vrienden van Blijdorp zullen dit met een gift van €50.000,- mogelijk maken. Verder moet de netconstructie nog gemaakt worden en moet het nodige aankleden gedaan worden. Het nieuwe geladaverblijf moet in de eerste helft van dit jaar geopend worden.

Twee andere aangekondigde verbouwingen (het zou Rotterdam immers niet zijn) zullen bij de Savanne plaatsvinden. Het kijkpunt over zowel het zebra- als giraffeverblijf bij de Lelievijver-fontein wordt onder handen genomen. De Koedoekraam wordt vervangen door een verbeterd horecapunt om de knooppunten zoals de Lepelaar en de Oewanja Lodge te ontzien op drukke dagen. De route van het treintje wordt ook enigszins verlegd om voor minder overlast te zorgen.

Al met al, 2018 belooft als vanouds een prachtig jaar te worden voor Blijdorp.

Roofdieren-Gebouw: nog steeds een bouwput?

Al twee jaar wonen er geen dieren meer in het Roofdieren-Gebouw. De Aziatische leeuwen hebben toen een nieuw, groots onderkomen bij de gerestaureerde Tweeling-Gebouwen gekregen. Daarna ging het monumentale pand op de schop: de eerste stappen werden gezet om een modern onderkomen te creëren voor een nieuwkomer in Rotterdam: gelada’s, een Oost-Afrikaanse apensoort. Hoe staat het er nu voor met deze slepende verbouwing?

Plannen en conceptversies voor het verblijf liggen al langere tijd op straat. Er komt niet één geladagroep, maar twee: een groep bestaande uit meerdere harems en een groep met uitsluitend mannetjes. Verder wordt het geheel verrijkt met drie mannelijke manenschapen (A. l. sahariensis), waarvan eentje reeds verblijft in Apenheul. En niet geheel onbelangrijk: een grote netconstructie die beide verblijven overdekt, nu al een omstreden zet van Blijdorp.

Foto: Jop Kempkes (BB-Facebook/Beheer) 17-10-’17

Hoe staat het er nu voor? Inmiddels is de buitenkant van het Roofdieren-Gebouw in oorspronkelijke staat hersteld. De buitenmuren zijn weer bedekt met gedetailleerd, beige tegelwerk, vergelijkbaar met die bij de Dikhuidenvleugel. De markante schoorsteen is niet langer een bouwval en net zoals vroeger afgewerkt met tegels en het bijbehorende beeld ‘Orpheus’ pronkt als vanouds. Ook de kooien bij de ingangen naar de binnenverblijven zijn gerestaureerd met prachtig houtwerk en de deuren zijn vernieuwd. Al met al een hele verbetering dus!

Foto: Jop Kempkes (BB-Facebook/Beheer) 17-10-’17

Aan de zijde waar de mannengroep zal verblijven, direct tegenover de ingang van de Rivièrahal, zijn meerdere kunstrotsen gemaakt. Door een van deze rotsen komt een bezoekerstunnel, zodat de mensen letterlijk omringd worden door gelada’s. Deze specifieke rotspartij is al afgewerkt en op kleur gebracht; twee andere rotskopjes hebben nog een grijzige betonkleur. De bodem van het buitenverblijf bestaat overigens nog steeds uit zand. Aan de kant waar de fokgroep komt, uitkijkend op de Wallaby Walkabout, is al veel gedaan. Het is vanwege de vele hekken en zeilen moeilijker om een gedetailleerd beeld te krijgen van de situatie hier, maar het meeste is wel duidelijk. Het hek dat de twee terrassen voorheen scheidde is, ondanks fel verzet van de Rotterdamse welstandscommissie, verwijderd. Sterker nog, de gracht is gedempt en de grond is opgehoogd. Het muurtje langs het bezoekerspad is overigens ook al in oorspronkelijke staat hersteld en afgewerkt met een tegelrand. In de aarde zijn meerdere grote rotsblokken ingegraven. Op conceptafbeeldingen is te zien dat deze kant dan ook relatief plat en meer beplant zal worden in vergelijking met de andere zijde.

Foto: Houthoff Zoo Design (Facebook) 7-9-’17

Hoe de binnenkant van het Roofdieren-Gebouw ervoor staat, kunnen we niet met zekerheid zeggen. Houthoff Zoo Design, het bedrijf dat zich over deze klus ontfermt, maakt via Facebook echter wel duidelijk dat de laatste hand gelegd wordt aan de binnenverblijven. Vorige maand zeiden ze dat de vloeren (uitgerust met vloerverwarming) klaar waren voor de afwerking met epoxy. Op een winterlezing van de Vrienden van Blijdorp werd tevens duidelijk dat er een compromis is gesloten met de gemeente: de linkervleugel (gezien vanaf het directiegebouw) zal zoveel mogelijk ongewijzigd blijven ten opzichte van het oorspronkelijke ontwerp, terwijl de rechtervleugel gemoderniseerd mag worden. De eerstgenoemde kant zal dan ook worden afgeschermd voor het publiek, in tegenstelling tot de andere helft. De trap naar binnen wordt rolstoelvriendelijk gemaakt en de verblijven worden, zoals foto’s bevestigen, ruimer ingericht. Het allereerste verblijf zal echter geheel worden teruggebracht naar het oorspronkelijke hok. Zo hoopt de Diergaarde het verschil tussen dierenwelzijn anno 1940 en dierenwelzijn anno 2017 te laten zien. Ook de verzorgers gaan erop vooruit, met een bredere dienstgang achter de schermen – de verzorgers moeten dan ook grote hoeveelheden hooi kunnen aanvoeren. De verschillende plekken waar de verzorgers naar binnen kunnen, worden feilloos opgenomen in de rotsachtige decoratie van de muren. Na de publieke binnenverblijven zal het pad leiden naar de eerdergenoemde tunnel door het openluchtverblijf van de mannetjes.

Foto: Houthoff Zoo Design (Facebook)

Wat moet er nu nog gebeuren? Helaas nog erg veel. Men was lange tijd hoopvol dat het project dit jaar nog zou worden afgerond en op zich zouden de verblijven vrij rap bewoonbaar gemaakt kunnen worden. Maar aan één monsterlijk aspect van de verbouwing zijn de bouwvakkers nog niet begonnen: de constructie van de ‘koepel’ over het geheel. De bogen die daartoe gebouwd dienen te worden, zijn zo ontworpen dat ze de originele contouren van het complex accentueren. Het gaas zelf moet zo doorzichtig mogelijk worden om het zicht optimaal te houden. Een mooie tegemoetkoming voor de fotografen is dat het gaas op ooghoogte loodrecht naar beneden zal hangen.

En de toekomstige bewoners? Die zijn al klaar om te verhuizen. Augustus vorig jaar kwamen de eerste zeven gelada’s uit NaturZoo Rheine aan in de Diergaarde. Sindsdien is de groep al op natuurlijke wijze uitgebreid: een goed voorteken voor het fokporgramma. Van nature leven gelada’s in een hiërarchie waarbij één mannetje de baas is over meerdere vrouwtjes. Dit heeft als gevolg dat er eigenlijk te weinig vrouwtjes zijn om voor alle mannen een harem te vormen. In gevangenschap wordt dit probleem het ‘mannenoverschot’ genoemd. Het is geen mogelijkheid om evenveel mannetjes als vrouwtjes samen te huisvesten, gezien de spanning tussen de mannen die in zo’n situatie zou ontstaan. Door het samenstellen van een mannengroep zorgt Diergaarde Blijdorp dat er ruimte is voor deze mannetjes. Op termijn moet de totale geladapopulatie in Blijdorp uitbreiden tot zo’n tachtig dieren.

Foto: Houthoff Zoo Design (Facebook). Een van de drie rotspartijen die momenteel gerealiseerd zijn.

Winterlezing: details bekend Restauratie Roofdieren-Gebouw!

De Vrienden van Blijdorp organiseerden op 12 maart een zeer geslaagde Winterlezing over de bouw van het nieuwe geladaverblijf. Vakgroephoofd Afrika Ben Westerveld geeft ons een idee hoe het gerestaureerde Roofdieren-Gebouw eruit zal zien. Wat vast staat, is dat het een prachtig verblijf gaat worden.

Van buitenaf wordt het gebouw nog indrukwekkender dan het al was. Over het pand komen in totaal zes grote bogen waartussen gaas is gespannen, aan elke kant drie. Aan zowel de haremkant (waar oorspronkelijk leeuwen en tijgers leefden) als aan de mannenkant (waar de Kattengalerij was) komt er één grote boog en twee kleinere, die de oude golven en verdelingen van de constructie accentueren. Het gaas dat ertussen gespannen wordt, moet zo transparant mogelijk worden. Niet alleen zint de Diergaarde op deze manier de welstandscommisie, maar door het gaas aan de bezoekerskant loodrecht naar beneden te spannen wordt ook rekening gehouden met fotografen. Tevens mag het ijzeren hek dat de twee oude terrassen vroeger scheidde, na intense discussies, verwijderd worden en mag de gracht gedempt blijven!

Foto: Angelique Blijleven (BB-Facebook)

Het daadwerkelijke Roofdieren-Gebouw zelf, dat vanbinnen kaal is gestript, zal ook grondig onder handen worden genomen. Terwijl in recente jaren alleen de ‘linkerkant’ toegankelijk was en de ‘rechterkant’ afgesloten was, zal dat omgedraaid worden. Dit is onderdeel van de compromis die Blijdorp en de gemeente hebben gesloten. De linkervleugel zal, in ieder geval van buitenaf, zo veel mogelijk teruggebracht worden in originele staat. Voor de andere zijde wordt toegestaan dat de trap wordt vervangen door een rolstoelvriendelijke variant en dat de binnenverblijven iets ruimer worden ingericht. Het allereerste verblijf zal echter geheel worden teruggebracht naar het oorspronkelijke hok. Zo hoopt de Diergaarde het verschil tussen dierenwelzijn anno 1940 en dierenwelzijn anno 2017 te laten zien. Ook de verzorgers gaan erop vooruit, met een breder dienstpad achter de schermen. Na de publieke binnenverblijven leidt de gang naar een tunnel, die dwars door het openluchtverblijf van de mannengroep gaat! Doordat dit gedeelte van het pad heen en weer slingert, zal het niet voor problemen met de ‘zie-alles-route’ zorgen.

Geleidelijk moet de geladapopulatie in Rotterdam gaan groeien. Dat gaat overigens niet op voor de groep die aan de Rivièrahal-zijde verblijft, want het plan is nog steeds om daar een mannengroep te huisvesten. Gelada’s leven namelijk in harems, wat inhoudt dan één man dominant is over meerdere vrouwtjes en daarbij geen concurrentie duldt. Om het afmaken van mannetjes te voorkomen proberen dierentuinen tegenwoordig voor zoveel diersoorten mogelijk mannengroepen te creëren, waar de heren alsnog zonder spanning van enige dames samen kunnen leven. Daarnaast is Blijdorp van plan om drie mannelijke Saharaanse manenschapen bij de gemengde groep te huisvesten. Hoewel het niet goed gaat met deze dieren in het wild, zouden eventuele jongen ziekte kunnen verspreiden onder de gelada’s. De kant met harems zal voornamelijk als grasland worden vormgegeven, de mannengroep krijgt een verblijf met wat meer rotsen.

Blijdorp streeft nog altijd om dit project voor het einde van het jaar af te krijgen. Nu het erop lijkt dat de welstandscommisie zich gewonnen geeft, zouden er geen grote problemen met de constructie ervan meer moeten zijn. Enkele gedala’s zijn reeds achter de schermen aanwezig en er zijn zelfs al enkele jongen geboren! Het publiek reageert dusver zeer positief over de plannen en fotografen halen opgelucht adem. Alle reden dus om optimistisch te zijn over deze gigantische restauratie!

Foto: Nick de Koning (‘nickdierengek’) (Laafse Kikkers)

Kort Nieuws

  • Niet alleen bij de Indische neushoorns was het een bijzondere week. Voor het eerst werden alle vier de leeuwen succesvol bij elkaar gelaten! Het is een hele klus gebleken om mannetje Aapal bij de dames te introduceren. En alsof dat nog niet genoeg was, kwam er vorig jaar ook nog eens een nieuw vrouwtje bij! Van nature leven Aziatische leeuwen slechts in kleine groepjes. De Blijdorpse leeuwengroep bestaat nu uit Shantee (in 2006 naar Rotterdam gekomen), haar dochter Bente (geboren in 2006), Churchilla (eind 2016 op 10-jarige leeftijd naar de Diergaarde gekomen) en mannetje Aapal (twee jaar geleden op 5-jarige leeftijd naar Blijdorp gekomen). Het eerste liefdesnestje van Aapal met Bente was helaas geen succes, maar er is goede hoop dat het in de toekomst wel gaat lukken.
  • Namaste en haar kalf trekken veel bekijks! Verzorgers reguleren daarom het ‘verkeer’ een beetje om de kleine meid wat rust te gunnen. Om voor een betere doorstroom te zorgen, is er ook een klein bruggetje over het stroompje naast het binnenverblijf geplaatst, zodat ook zij die minder ter been zijn gemakkelijker de Indische neushoorns kunnen bezoeken. Of deze constructie blijvend is of niet, is onduidelijk.
  • Aan de andere kant van Diergaarde Blijdorp vinden we een bijzondere geboorte. Enkele jonge Ecuadoriaanse roodvoetspinnen! Het kroost is te zien in de rupsenhut in Amazonica, waar naast kleine vlinders ook bladsabelsprinkhanen leven.
  • Helaas zullen we langer dan gehoopt moeten wachten op de terugkeer van gifkikkers naar Blijdorp. Het kleinschalige bouwproject in Amazonica is verzet naar maart dit jaar.
  • Er zijn weer ooievaars gespot op de schoorsteen van het Roofdieren-Gebouw. Lange tijd hebben deze prachtige vogels een groot nest gehad daar, maar in verband met de totale restauratie van het pand moest dat worden verwijderd. Inmiddels zijn de werken aan de schoorsteen afgerond en houdt niemand in principe de ooievaars nog tegen om weer te gaan broeden…
  • Er staan weer twee nieuwe lezingen gepland voor de Blijdorp College Tour. De lezing over de rode panda wordt gehouden door Janno Weerman, die de rol vervult van vakgroephoofd Azië en stamboekhouder van de kleine panda. Dierenverzorgster Sunny organiseert een speciale KidsCollege over Indische neushoorn Namaste en haar pasgeboren dochter. Beiden verschenen eerder al in BlijdorpVlogs op YouTube. Ga naar onze agenda voor meer informatie en om te boeken!
  • Buiten Blijdorp: Sumatraanse tijger Vanni is verhuisd naar Zoo Frankfurt. In 2010 werd dit mannetje samen met zijn tweelingbroer Gio geboren in de Rotterdamse Tijgerkreek, als jong van Alia en Hermes. In 2012 vertrok hij naar Terra Natura in Benidorm om daar zijn eigen steentje bij te dragen aan het Europese fokprogramma voor deze bedreigde diersoort. Om ervoor te zorgen dat de populatie in gevangenschap gezond blijft, is het noodzakelijk dat de partners van dieren zo nu en dan gewisseld worden.

Foto: Elizabeth de Groot (BB-Facebook)

Kort Nieuws

  • De Blijdorpse hyena-clan gaat spoedig weer uit elkaar. Een kleine drie weken geleden werd mannetje Jelai voor het eerst in lange tijd bij vrouwtje Kira en haar jong gelaten. Aanvankelijk waren ruzie’s schering en inslag, maar uiteindelijk stabiliseerde de situatie. Wel bleef Kira, ook wel bekend als de ‘Blonde Dolly’, haar vlam nauwlettend in de gaten houden en hield Jelai zijn afstand. Nu het tijd is om de omheining van het verblijf te vervangen en de familie het zolang met een minder groot verblijf moet stellen, is het te riskant om ze samen te houden. Jelai wordt voorlopig ondergebracht achter de schermen, terwijl Kira en haar jong in een gehalveerd savanneverblijf achterblijven.
  • Een hoogtepunt in de restauratie van het Roofdieren-Gebouw: het Orpheus-beeld is terug in zijn volle glorie. Het beeld van de mythische Griekse zanger is ruim tweeënhalve meter hoog en heeft zijn eigen voetstuk aan de schoorsteen van het monumentale pand. Die toren is in het kader van totale restauratie zelf ook voorzien van originele tegels uit het Van Ravensteyn-ontwerp uit de jaren ’40. Orpheus is niet het enige beeld in de Diergaarde: zo is er ook het prachtige ‘Liesje’-beeld in de Chinese Tuin en zijn er de twee Medusa-hoofden op het zwarte neushoornperk.
  • In het Oceanium zijn weer twee octopussen te bewonderen. Eerder dit jaar overleed hun voorganger, de doodsoorzaak is niet vermeld. Diergaarde Blijdorp probeert verwoed te fokken met octopussen, maar door de grootte van de jongen (1 millimeter) is dat vrijwel onmogelijk gebleken. Nou zou dat niet zo’n groot probleem zijn, was het niet voor het feit dat vrouwtjes sterven nadat de eitjes uitkomen. Het is dus niet ondenkbaar dat dit de reden achter het overlijden is.
  • De jonge hyacinthara is uitgevlogen! Eind 2016 kroop hij of zij uit het ei in de Tropenvleugel. Deze kleurrijke papegaai laat zich maar al te graag zien. Het is alweer 9 jaar geleden dat Blijdorp succesvol kweekte met de hyacinthara’s.
  • Buiten Blijdorp: IJsbeer Vicks is vader geworden! Eind 2010 kwam hij ter wereld in het Rotterdamse kraamhol en begin 2011 stal hij heel Nederlands hart toen hij samen met moeder Olinka zijn eerste stapjes buiten zette. Eind 2012 vertrok hij in verband met het fokprogramma naar het buitenland, om zelf een gezinnetje te stichten. En dat is hem nu dus gelukt! Op 1 februari liet de dierentuin in het Franse Mulhouse dat weten. Hij werd vorig jaar in het geheim geboren, hij of zij verblijft vooralsnog achter de schermen. Hoewel de kleine nog geen naam heeft, heeft de dierentuin wel een poll uitgeschreven om te besluiten hoe hij voortaan door het leven zal gaan. In Diergaarde Blijdorp zijn een jongere broer en zus van Vicks te bewonderen; de IJsbeer-Tweeling Sizzel en Todz.

Kort Nieuws

  • Foto: Tobias Verhulst (BB-Facebook)

    De vaart zit er in bij het Roofdieren-Gebouw! De nieuwste bouwfoto’s laten zien dat grote delen van dit rijksmonument zijn afgedekt tegen eventuele schade die zou kunnen ontstaan door de werkzaamheden en dat de markante schoorsteen bedekt met authentieke tegels is. Tevens is de fundering voor de koepel aan de achterzijde, waar een mannengroep gelada’s gaat komen, gestort.

  • Een nieuwe romance in het Oceanium: de mannetjes renkoekoek heeft eindelijk weer gezelschap van een dame. Hoewel er in het begin wat onrust was tussen de twee lijkt het inmiddels beter te gaan. Het is een opmerkelijke keuze van Blijdorp om uitgerekend nu een nieuwe renkoekoek over te laten komen. De Zee van Cortez, waar onder andere deze vogels wonen, zal namelijk spoedig geheel op de schop gaan om ruimte te maken voor het geplande Natuurbehoudscentrum. Misschien is er wel een plan voor een nieuwe locatie binnen de Diergaarde voor de renkoekoeken (en de konijnenuilen en ekstergaaien waarmee ze hun bestaande verblijf delen)? We wachten het af.
  • Iets verderop in waterwereld Oceanium lijken ook de eerste voorbereidingen getroffen te worden voor een renovatie: de kijkruiten van het leegstaande zeeotterverblijf zijn afgedekt. Hoewel het bestuur nog geen woord heeft gerept over dit gedeelte, zou op tekeningen voor het nieuwe gedeelte ‘Eiland Hoppen’ (te realiseren bij de bestaande Galapagos) een volière voor zeehonden en/of vogels gepland staan hier.
  • Het hekwerk van het savannevlonder is vervangen door een metalen variant. Vermoedelijk zijn het preventieve veiligheidsmaatregelen. Gelukkig voor de bezoeker zijn deze hekken in een toepasselijk aardekleurtje geschilderd, zoals op de onderstaande foto te zien is.
  • Indische neushoorn Namaste is nu echt hoogzwanger! Dat verklapt haar flinke buik. De bevalling zal niet lang meer op zich wachten – eind januari/begin februari, om precies te zijn. Namaste gaat steeds vaker liggen en haar melkproductie is op gang aan het komen. Volg haar nu LIVE via de zojuist gelanceerde Neushoorn-Cams – beschikbaar via Blijdorp.NL en de officiële Blijdorp-App!
  • Versie 1.2 van de Blijdorp App is uit! Naast dat de Neushoorn-Cams er nu dus te vinden zijn, kun je de openingstijden van de horecapunten bekijken, zijn er meer monumenten toegevoegd aan de monumentenroute en is de informatie over de verschillende diersoorten in het park uitgebreid. Update naar de nieuwe versie via de App Store of de Play Store.
  • In totaal zijn er nu al 12 lezingen voor de Blijdorp College Tour geweest! De laatste werd op 15 januari gehouden waar de documentaire ‘De man die de wereld wilde veranderen’ werd getoond, met een praatje door de regisseur. De film gaat over Peter Westerveld die het project ‘Justdiggit’ op touw zette, om de opwarming van de aarde tegen te gaan. Alle Blijdorp Colleges zijn gratis, maar het is wel verstandig om vooraf te reserveren om zeker te zijn van een plekje. Om op de hoogte te blijven rond nieuwe colleges en de samenvattingen van de afgelopen colleges te bekijken, klik je HIER.
  • BlijdorpVlogs: de laatste KleinePandaVlog is inmiddels te vinden op het YouTube-kanaal van Diergaarde Blijdorp. Voor een complete afspeellijst van alle vlogs, klik je HIER.

Foto: Jean-Luc Sleijpen (BB-Facebook). Het vernieuwde hekwerk bij de giraffen en hyena’s.

Nieuwjaarslezing 2017

Het belooft een opwindend jaar te worden! Diergaarde Blijdorp bestaat namelijk 160 jaar. Wat de festiviteiten inhouden blijft geheim. Maar, op de nieuwjaarslezing van de Vrienden van Blijdorp werd wel openhartig gesproken over een heleboel andere zaken…

Zo zijn de eerste geboortes van het jaar een feit! Het bedraagt 3 Cubaanse hutia’s die op de vijfde ter wereld kwamen in het Oceanium. Opmerkelijk, sinds de groep nog helemaal niet zo lang geleden is uitgebreid met jonge dieren uit onder andere Madrid.

Een kleine aanpassing in de vooruitzichten: het lijkt erop dat Indische neushoorn Namaste al in januari zal bevallen. Overigens ook zeer goed nieuws bij de andere neushoornsoort. Zwarte neushoorn Naima is namelijk ook succesvol bevrucht door Vungu! Dat liet interim directeur De Jong weten. Een ‘twee-neushoornjaar’ zoals eerder werd gespeculeerd gaat het helaas niet worden. De dracht duurt namelijk 15 maanden. Naima werd in 2011 geboren in Leipzig en staat model voor het logo van Blijdorper Bende

Ook in 2016 waren er volop geboortes. Zo onthult de Diergaarde dat er in totaal wel 6 steppeslurfhondjes zijn geboren! Deze kleine verwanten van de spitsmuis waren tot voor kort erg zeldzaam in Europa. Daar maakten Gloria en Gambit, zoals de namen van het Rotterdamse koppeltje luiden, een einde aan. Tegenwoordig is de soort ook te bewonderen in het Mensapengebouw waar een twee slurfhondjes het oude Pinchéaapjesverblijf hebben overgenomen. Het verblijf is wel vrij verstopt, omdat je ze alleen door twee kijkgaten kan begluren.

Binnenkort gaat de Terraszaal tijdelijk dicht. Dit restaurant gaat worden omgebouwd tot een pannenkoekenhuis! Naast dit onderdeel van de Rivièrahal vinden we een andere bouwput, het toekomstige Madagaskar. De werkzaamheden hieraan liggen voorlopig stil en daar zal hoogstwaarschijnlijk geen verandering in komen op korte termijn. Ook voor de constructie van de volière over het Flamingo-Strand heen ziet het er niet goed uit. Mocht de welstandscommissie niet akkoord gaan – en de kans daarop is aanwezig – moet worden gekeken of de flamingo’s een plekje buiten de monumentale hoek van de Diergaarde kunnen krijgen. De bouw van een volière is absoluut noodzakelijk sinds een nieuwe wet leewieken (de pijnloze, stressloze en permanente manier van wieken die Blijdorp toepast bij jonge dieren) verbiedt.

De restauratie van het Roofdieren-Gebouw gaat stapje voor stapje. Afhankelijk van de welstandscommissie moet het nieuwe verblijf voor gelada’s in september of oktober klaar zijn. Kennelijk zijn er nog steeds enkele geschillen met de gemeente over de aanpassingen aan dit rijksmonument.

In het Noord-Amerika gedeelte zal op een gedeelte van de bestaande Prairie een af te huren lodge komen. Het bizonverblijf staat momenteel leeg omdat de rest van het verblijf grondig wordt aangepast, met onder andere reliëf en een verbeterde drainage.

Eindelijk horen we iets over de veelbesproken Raggi’s paradijsvogels! In september vorig jaar publiceerde Blijdorper Bende al een bericht over hun komst, naar aanleiding van een artikel in het Vriendennieuws. We kregen ons gelijk! Inmiddels zitten de vier (twee mannen en twee vrouwtjes) uiterst zeldzame vogels achter de schermen. Daar blijven ze totdat ze volgroeid zijn, wat enkele jaren gaat duren.

Tenslotte kijken we de toekomst in. Nadat de Zee van Cortez is omgebouwd tot Natuurbehoudscentrum gaat de huidige Galapagos op de schop. Op het terrein van de bestaande verblijven voor reuzenschildpadden en swiftvosjes komt één grote kas waar je kunt gaan ‘eiland hoppen’. Op de verschillende eilanden zijn onder andere verblijven voor de galapagosreuzenschildpadden en komodovaranen. Waarschijnlijk gaat de Diergaarde van de laatstgenoemde soort een tweede koppel houden, zoals ze in het verleden ook al eens hebben gedaan. Het is immers slechts een aantal jaren geleden dat de komodovaranen een spiksplinter nieuw verblijf in het Azië-Huis kregen. De eilanden staan gepland voor 2018. Ook is het bestuur voorzichtig aan het kijken naar de toekomst van Taman Indah. Daarover zal Blijdorper Bende binnenkort een special publiceren!

Kort Nieuws

  • Het herfstweer begint nu eindelijk te komen, maar enkele weken terug was daar nog helemaal geen sprake van! Het zonnige lenteweer zorgde ervoor dat sommige dieren weer de vlinders in de buik kregen en verwoed een nestje stichtte. Een noemenswaardige geboorte is die van enkele grijze baneneters (een Afrikaanse vogelsoort) in de Okapi-Volière. Voordat deze toerakosoort naar de nieuwe congohabitat verhuisde hadden de bananeneters namelijk nog nooit jongen grootgebracht! Dit is, zover bekend, hun tweede nest in de Diergaarde.
  • Helaas moeten we weer afscheid nemen van een dier op de Afrikaanse Savanne: Tipsy, een 27 jarige netgiraffe, heeft deze week een spuitje gekregen. Ze zou de oudste giraffe in Europa zijn. Ze kon haar pijnlijke gewrichten, één van haar ouderdomskwalen, niet meer aan. De dierenarts heeft haar vervolgens uit haar lijden verlost.
  • Na een lange periode van leegstand staan zowel het zoutwateraquarium in het Azië Huis als het zoetwateraquarium in Taman Indah weer onder water. Het is nu slechts een kwestie van tijd tot de kleurrijke vissen terugkeren. Aan beide bakken is de afgelopen tijd onderhoud verricht, nu kunnen ze weer een tijdje mee. Aan de andere kant van Blijdorp, in het Oceanium, staat ook één van de nieuwe Great Barrier Reef aquaria nu volledig onder water.
  • Gaat het dan toch nog klaar zijn voor de herfstvakantie? Eindelijk vallen er containers met bouwmaterialen waar te nemen op het terrein van het Roofdieren-Gebouw. Dit  rijksmonument uit 1940 staat al geruime tijd in de steigers. Het door Van Ravensteyn ontworpen pand wordt gerestaureerd en omgebouwd tot modern verblijf voor gelada’s, een apensoort uit Oost-Afrika en doet denken aan een baviaan. Er zouden twee aparte groepen worden samengesteld, eentje bestaande uit verschillende harems (één man met meerdere vrouwen) en de ander bestaande uit alleen maar mannen.

Foto: Jim Louwerens (BB-Facebook). Het vergt een beetje zoekwerk, maar ze zijn er wel degelijk! 

Ze komen…

Foto: NaturZoo Rheine (www.NaturZoo.De)

Het zal nog even duren voor we ze daadwerkelijk kunnen zien… Hun verblijf is immer allesbehalve klaar! Maar, de inwoners zijn al onderweg – wellicht al aangekomen, als je dit leest. Maar de website van NaturZoo Rheine vertelt ons dat de eerste gelada’s onderweg zijn! Het gaat om een fokgroep, bestaande uit een mannetje, drie vrouwen en hun drie jongen. Ze reizen samen met acht andere dieren, die naar andere dierentuinen in Europa gaan. Zo loopt het aantal gelada’s in Rheine terug van 76 naar 61, die overigens ook na de verhuizing de grootste geladagroep ter wereld heeft.

Deze harem is het begin van één van de twee geladagroepen die in 2017 intrek zullen nemen in hun verblijf – tot die tijd blijft de harem achter de schermen (hoogstwaarschijnlijk niet op de voormalige Takinrots zoals veelal gespeculeerd wordt, maar buiten zicht van het publiek in een quarantaineverblijf). Dat ze zo vroeg aankomen is, volgens ex-directeur Marc Damen, te wijten aan hoe moeilijk fokgroepen van deze apensoort te krijgen zijn. De uiteindelijke Blijdorp-kolonie zal naast verschillende andere harems ook uit een mannengroep in een apart verblijf bestaan. Omdat gelada’s net zoals veel andere dieren in groepjes leven waar één man de baas is over meerdere vrouwtjes en daarbij andere mannetjes op afstand houdt, ontstaat er al snel een zogenaamd ‘mannenoverschot’. Om te voorkomen dat ze moeten worden afgemaakt, creëren dierentuinen aparte groepen waar de spanning die ontstaat door de aanwezigheid van vrouwtjes absent is en de mannen vredig samenleven.

Het nieuwe verblijf is te realiseren in en rond het Roofdieren-Gebouw, één van de rijksmonumenten die op de Diergaarde’s roemruchte symmetrieas staat. Omdat het veranderen van een ouderwets gebouw met krappe hokken naar een natuurlijke structuur waar gelada’s ruim in kunnen leven nog wel wat voeten in de aarde heeft wat de welstandscommissie (die erop toeziet dat monumenten in hun oorspronkelijke staat blijven)  betreft, duurt de bouw al een flinke poos. Gelukkig lijken de laatste geschillen de wereld nu uit geholpen en beginnen de echte werkzaamheden langzamerhand. Als alles volgens plan gaat, zou de restauratie zo’n zes maanden in beslag moeten nemen. We zullen dus nog even geduld moeten hebben tot we gelada’s in Rotterdam kunnen zien…

Foto: NaturZoo Rheine (www.NaturZoo.De). Het verhuizen van zoveel gelada’s is een flink karwij: Er moet rekening worden gehouden met de sociale structuren van de groep, de bloedlijnen, de logistiek en het welzijn van de dieren.