Kort Nieuws

Ontsnapt! Soort van…

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook)

Ze zijn misschien oud, maar ze halen nog steeds apenstreken uit: de ringstaartmaki’s in de Grote Vijver. In 2010 kwam een tiental lemuren uit Apenheul naar Rotterdam om daar hun oude dag te slijten. Ringstaartmaki’s besteden een groot deel van de dag aan onderlinge verhoudingen – niet geheel ongelijk aan mensen volgens sommigen – dus zo nu en dan kan het nogal botsen tussen twee dieren. Dat bleek eind vorig jaar het geval toen de verzorgers opeens een dier minder telden. Met een bootje gingen ze de vijver op, op zoek naar hun verstekeling. Uiteindelijk werd ze gevonden onder een graspol aan de oever. De hereniging was echter geen hartelijke: de drie dominante oudjes hadden het voorzien op haar en wisten ook de rest van de groep op te hitsen. De drenkeling bleek ook nog eens een flinke wond onder haar oksel te hebben. Binnen is ze daarvoor behandeld en stapsgewijs weer bij haar soortgenoten gezet, wat dusver een succes lijkt.

Uitzwaaien

Foto: Josien de Vries (BB-Facebook)

Kleine Blijdorpers worden groot, zo ook bongo Kai. Alweer meer dan twee jaar geleden werd een tamelijk vergeten stukje Diergaarde verblijd met zijn geboorte. Werkelijk verblijd, want voortplanting bij deze bosantilope, ook wel ’s werelds mooiste antilope genoemd, is zeker geen garantie. In oktober vorig jaar is hij verhuisd naar het Deense Givskud Zoo. Het Vriendennieuws laat weten dat in die periode eveneens een mannelijk kuifhertje en een moeraswallaby zijn vertrokken naar de oosterburen, drie dames koeneusroggen en een maraboe naar Frankrijk zijn verhuisd en een François’ langoer-man verkast is naar Pairi Daiza.

”Nalatenschap”

Foto: Karin Seltenrijch (BB-Facebook)

Ongetwijfeld heb je haar eens wel zien zitten: het opmerkelijke dier dat de neushoornleguaan wordt genoemd. Ze verblijft in het stukje Antillen van het Oceanium, tegenover de mangrovebak. Het verblijf doet overigens eerder aan als een woestijngebied, maar dat moet het ook zijn: in het wild zijn ze te vinden in droge regio’s van het eiland Hispaniola (verdeeld tussen Haïti en de Dominicaanse Republiek), waar ze steeds zeldzamer worden. Al enige tijd heeft Blijdorp alleen een vrouwtje van deze soort, nadat haar partner ingeslapen werd. Het lijkt er nu op dat hij toch zal voortleven: het Vriendennieuws laat weten dat het vrouwtje mogelijk eieren draagt. Wordt (hopelijk) vervolgd!

Poedoe-Perikelen

Foto: Rob van Eijk (BB-Facebook)

De komende tijd wordt het een komen en gaan in het Zuid-Amerika continent, in het specifiek bij het stukje Andes: momenteel verblijft hier één Chileense poedoe. Deze zal binnenkort het park verlaten om ruimte te maken voor twee jonge broertjes. Eén van die mannetjes zal uiteindelijk doorreizen naar een ander park en het overgebleven mannetje krijgt dan gezelschap van een vrouwtje.

Oceanium-Update

Het Publiekslab en het nieuwe Natuurbehoudscentrum tonen enige overeenkomst: beide zalen van het Oceanium zijn, op de verblijven zelf na, niet gethematiseerd en vrijwilligers zijn er volop aanwezig om te vertellen over de dieren. Helaas zijn de deuren van het Publiekslab al sinds augustus vorig jaar gesloten. De verzorgers ontdekten toen een parasiet in het systeem en bij nadere inspectie bleek dat hij wijdverspreid door alle aquaria aanwezig was. Hoewel de schade onder de dieren naar verluidt beperkt is gebleven, moest het hele aquariumrek tegen de vlakte gegooid worden. Sindsdien is er op het oog weinig vooruitgang geboekt, maar bronnen melden dat de zaal in april weer open moet gaan. Dan nog een klein nieuwtje vanuit Platform Zeezicht. ”Is dat het platform bij de zeeleeuwen?” Nee, een bekende naam is het niet voor menig Blijdorp-bezoeker. Platform Zeezicht is het tussenstukje tussen de Amazone-aquaria en het pinguïnverblijf in het Oceanium. Leuk voor de jongere bezoekers is de nieuwe quiz die daar nu te doen is, waardoor ze spelenderwijs wat te weten komen over de gevolgen van zwerfafval en plastic op het leven in de zee.

Zonnebaden

Foto: Rob van Eijk (BB-Facebook)

”Is die echt?” Het is een veelgehoorde vraag in de Krokodillenrivier. Doodstil kunnen ze op hun stukje strand liggen, de drie gigantische Nijlkrokodillen van Blijdorp. Uiteraard spreekt vooral het dier dat normaliter neerstrijkt vlak voor de bezoekersruit tot de verbeelding. In de loop der jaren hebben de kroko’s ieder hun favoriete plekjes op de kade verworven, maar door daar dag in, dag uit te liggen hebben ze flinke kuilen gecreëerd. Om ze wat beter zichtbaar te maken, moest er het een en ander opgehoogd worden, maar dat betekent dat ze toch echt even van hun plekjes zouden moeten wijken. Het had flink wat voeten in de aarde om een van de strandjes te ontruimen, maar tegen een schadevergoeding bestaande uit een lekkere snack zei de groep natuurlijk geen nee.

Komodo-Commotie

Foto: Anja Theunissen (BB-Facebook)

In 2012 bliezen de Vrienden van Blijdorp het Aziëhuis, tot dan toe een stallencomplex, nieuw leven in. Sindsdien is het gebouw constant in ontwikkeling geweest: soorten kwamen en gingen. Zo zijn er tegenwoordig vleesetende planten te zien waar aanvankelijk schuttersvissen zaten, hebben de krokodilstaarhagedissen plaats gemaakt voor wandelende bladeren, is er een nachtverblijf gerealiseerd voor slanke lori’s en is een reptielenterrarium vervangen door een verblijf voor toepaja’s. Terwijl her en der dus ‘kinderziekten’ verholpen werden, bleef er één hekelpunt over: het verblijf van de Komodovaranen. Het was het klapstuk van het Aziëhuis, maar eigenlijk werkte het niet goed voor de dieren. Vandaar dat Blijdorp binnenkort een nieuw onderkomen gaat realiseren bij het Oceanium, als onderdeel van Eiland-Hoppen. Het lijkt er nu op dat we ze tot die tijd niet meer gaan zien: het verblijf staat leeg en ook het soortbordje is weggehaald. Dat betekent niet dat ze niet meer in Rotterdam aanwezig zijn: al langere tijd verbleef het mannetje in het oude verblijf in de Rivièrahal en zo nu en dan zou ging hij naar de Maleise Bosrand om het vrouwtje te dekken. Of het vrouwtje nu permanent is ingetrokken bij de man, is niet bekend. Een tijdje terug werd immers al bekend dat Blijdorp binnenkort van vrouwtje zou wisselen, dus mogelijk is ze naar een andere dierentuin en doet een toekomstige Komodo-dame gewoon haar intrede in het Aziëhuis.

Kattenkwaad

Foto: Rob van Eijk (BB-Facebook)

Nu iedereen zich vergaapt aan de leeuwenwelpjes (die je dankzij DIT filmpje van Blijdorp nu ook uit elkaar kan houden), zou je bijna vergeten hoe het met de andere grote katachtigen in het park gesteld is. Voor de Sumatraanse tijgers geldt nog steeds een fokverbod. In principe zouden Emas en Alia een goed koppeltje zijn, maar de Europese dierentuinen zitten simpelweg vol. Alia heeft inmiddels een implantaat gekregen waardoor ze zo nu en dan wel op bezoek kunnen gaan bij elkaar en zo zichzelf kunnen bezighouden. Ook van de Amoerpanters hoeven we niet veel te verwachten de komende tijd. Zo zeldzaam dat ze zijn, momenteel zijn weinig dierentuinen op zoek naar nieuwe aanwas. Daarnaast mogen Cema en Vatne ook niet meer met elkaar fokken, want toen er in 2016 een paar welpjes dood ter wereld kwamen, was een hiervan zwart. Blijkbaar hebben Cema en Vatne allebei het recessieve gen voor de zwarte vachtkleur, maar zwarte Amoerpanters zijn niet bepaald bevorderlijk voor het fokprogramma: vaak worden ze verstoten door de ouderdieren. Momenteel hoopt de Diergaarde dat de stamboekhouder een vervanger kan regelen voor Cema.

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook). Soms kunnen de herenigingen tussen Alia en Emas er heftig aan toegaan… (archieffoto)

Knaloranje

Foto: Nel Hoekstra (BB-Facebook)

Terwijl heel Nederland vandaag juichend voor de buis zat vanwege het ongekende Olympische succes, treffen we vandaag in een enigszins vergeten hoekje van de dierentuin een ander soort oranje-fans aan. De groep fotografen die vandaag uitrukte naar Blijdorp was namelijk niet op gouden plakken uit, maar op mooie plaatjes van de pasgeboren François’ langoer.

De kleine spruit is geboren in de nacht van 7 op 8 februari. Blijdorp heeft nog niks laten weten over het jong, dus we weten het geslacht nog niet en wie het moederdier is, blijft ook nog even giswerk. Het jong gedraagt zich gelukkig normaal en levendig en doet het goed.

Onze ‘ster’ is vrij gemakkelijk te herkennen tussen zijn of haar volwassen metgezellen. Een volgroeide François’ langoer heeft namelijk een pikzwarte vacht met hoogstens een streepje wit van de mondhoeken tot aan de oren. De baby’s zijn echter feloranje, een opmerkelijke overlevingsstrategie. De meeste jongen dieren komen namelijk extra gecamoufleerd ter wereld: dit principe geldt van struisvogels tot aan tapirs.

Er zijn meerdere verklaringen voor de ginger-baby’s: sommige wetenschappers denken dat de ouders hun kroost zo gemakkelijk in de gaten kunnen houden en voorkomen dat het afdwaalt, anderen claimen dat de meeste lokale roofdieren kleurenblind zijn en dus geen onderscheid kunnen maken tussen de oranje kleintjes en de groene boombladeren, weer andere studies concluderen dat het andere groepsleden stimuleert om op te passen op het jong. Het kan natuurlijk ook een combinatie zijn van deze verklaringen.

Foto: Josien de Vries (BB-Facebook)

François’ langoeren zijn sociale dieren, die vaak voor langere tijd hechte groepen vormen waarin de dames samen voor de jongen zorgen. Jonge dieren verliezen na enkele maanden geleidelijk hun oranje kleur, maar worden tot wel twee jaar lang gezoogd. Omdat hun voedsel (hoofdzakelijk bladeren) moeilijk te verteren is, rusten ze ongeveer even lang als dat ze in de natuur zouden besteden aan het zoeken naar eten. Ze staan bekend als kieskeurige eters, die voornamelijk van een tiental plantensoorten leven, de meeste daarvan zijn ook nog eens erg zeldzaam. Mede daarom had slechts één dierentuin tevergeefs gedurfd zijn vingers aan de soort te branden (Duisburg, 1966-’67) voordat Blijdorp een poging waagde.

De oorsprong van de Blijdorp-groep ligt in een dierenruil met de dierentuin van Shanghai in 1992, waarbij (naast de langoeren) kuifhertjes, rode gorals, witlipherten, Sichuantakins, mandarijnslangen, oorfzanten, blauwschapen en Chinese goudkatten overkwamen uit China in ruil voor onder andere een groepje gorilla’s, mantelbavianen, Europese oehoe’s en kleine katten uit Rotterdam. Tegenwoordig herinneren alleen de langoeren en kuifherten ons aan die ruil: de meeste andere dieren zijn ofwel gestorven (zoals de gorals) ofwel verhuisd naar andere dierentuinen (zoals de takins).

Na de aankomst van de langoeren in Blijdorp hebben ze een aantal jaar in het Henri Martinhuis verbleven, waar bleek dat de Hollandse kost goed in de smaak viel. Daar vond ook de eerste geboorte plaats: die van Nanpi in ’97 (nog altijd aanwezig in de dierentuin!). In 2002 kregen ze een passender verblijf bij de Chinese Tuin, waar ze tot op de dag van vandaag wonen en al vele langoertjes zijn geboren. Ze hebben er alle gelegenheid om te klimmen en kunnen zelf bepalen of ze binnen of buiten willen zitten. Toegegeven, de plek wordt door de meeste dagjesbezoekers niet gevonden, maar of de François’ langoeren dat nou zo erg vinden…

Foto: Karin Seltenrijch (BB-Facebook). ”Wat een schatje.”

Diergaarde Blijdorp is de enige dierentuin in Nederland en één van een handjevol Europese tuinen met deze soort, met in totaal zo’n dertig individuen in alle EAZA-dierentuinen samen. Dat maakt het wel lastig om de genenpoel divers en de populatie gezond te houden. Daartoe hebben er meerdere uitwisselingen plaatsgevonden met Amerikaanse, Japanse en Chinese dierentuinen en er staan er nog meer gepland. Blijdorp hoopt nog altijd op de komst van een nieuwe Amerikaanse fokman. En het is belangrijk dat de populatie in gevangenschap stabiel blijft: in het wild zijn er nog maar zo’n 2.000 van over en dat aantal daalt rap. De wilde populatie dreigt te bezwijken onder houtkap en de vraag naar traditionele reumamedicijnen. Het zou toch zonde zijn als we deze mooie dieren zouden kwijtraken.

De onderstaande beelden zijn gemaakt door Blijdorper Bendelid Edwin den Hoedt, veel kijkplezier!

Kort Nieuws

  • Achter slot en grendel: Taman Indah sluit voor de zomer haar deuren. De komende tijd gaat de Diergaarde, met financiële ondersteuning van de Vrienden van Blijdorp, de vloer van het binnenverblijf van de olifanten vervangen. De harde betonnen laag moet wijken voor een zachte zandbodem. Dit is veel beter voor de voetzolen en gewrichten van de dikhuiden. Het nodige leidingwerk moet worden omgelegd en uitgegraven, waarvoor zo’n €150.000,- is vrijgemaakt. Tot het zover is, staan Timber, Irma en de andere olifanten buiten, zoals in de zomer toch al gebruikelijk is. Ook de Maleise tapirs en Indische neushoorns zijn voorlopig alleen in de buitenlucht te bewonderen.
  • Goed zoeken! In het Falklands-biotoop zijn enkele ezelspinguïneieren uitgekomen. De pluizenbollen worden warm gehouden door de ouderdieren, die een provisorisch nestje hebben aangelegd net kiezelsteentjes. Ezelspinguïns zijn gemakkelijk te onderscheiden van hun verblijfsgenoten, de koningspinguïns, doordat ze veel kleiner zijn.
  • In de Ibis-Volière zijn ook de nodige pulletjes en kuikentjes te vinden. Tussen de rode ibissen zijn minder opvallend gekleurde jongen te spotten. Ook de Bahamapijlstaarten, een tropische eendensoort, hebben voor nageslacht gezorgd.
  • Eind juni is de façade van het François’ langoerenverblijf opgelapt. Het zou onder andere nodig zijn geweest vanwege rottende kozijnen bij de ruiten.
  • Zoals gewoonlijk is ook de prairiehondgroep flink gegroeid dit voorjaar. Deze Noord-Amerikaanse diertjes, die maar al te vaak verward worden met de Afrikaanse stokstaartjes, zijn totaal niet mensenschuw en eten rustig op luttele decimeters afstand van de bezoekers. Wanneer prairiehondgroepen buiten hun voegen groeien, worden soms de zwakkere dieren verjaagd uit het verblijf. Nadat zij opduiken op de perken van onder meer de bizons en vicuña’s, krijgen zij in Blijdorp een plekje achter de schermen.
  • Onwelkome gasten in Blijdorp: een huiskat had besloten dat de Rotterdamse dierentuin de uitgelezen locatie was om te bevallen van haar zes kittens. Na drie weken speuren wist de Stichting Zwerfkatten Rijnmond de eerste te vangen. In de vier weken die volgden de andere. De Stichting laat weten inmiddels al nieuw huis gevonden te hebben voor een van de kleintjes!
  • Botanisch nieuws! De komende tijd groeit en bloeit een scala aan Afrikaanse bloemen in de border, rechts van het pad van Hart van Afrika naar de Oewanja Lodge. Kaapse fuchsia’s, schijnfreesia’s en wilde knoflook behoren tot de aanwezige flora.

Foto: Monique van Oort-Schenk (BB-Facebook). De olifanten nemen regelmatig een duik in het water!

2016: al met al succesvol

Er ligt zeker een turbulent jaar achter ons: grootse politieke gebeurtenissen en het verlies van vele geliefde mensen. Ook binnen de grenzen van Diergaarde Blijdorp stapte directeur Marc Damen op en verloren we onder andere Tipsy, de oudste giraffe van Europa en de withandgibbons Nico en Saar, waarschijnlijk de oudste dieren in de Rotterdamse dierentuin. Desondanks was 2016 zo slecht nog niet…

Om met de harde cijfers te beginnen: 1,5 miljoen mensen brachten dit jaar een bezoek aan de Diergaarde. Hiermee staat de tuin op de lijst van meest bezochte attractieparken nog altijd hoger dan Dierenpark Amersfoort (80.000+ bezoekers) en het nieuwe themapark Wildlands te Emmen (1,2 miljoen bezoekers).

Daarnaast zijn er onder andere een Maleise tapir, hyacinthara, François-langoer en enkele McCords doosschildpadden en Franse knorvissen ter wereld gekomen: stuk voor stuk unieke geboortes. Daarnaast werd er flink gewerkt aan het monumentale Roofdieren-Gebouw, werd de restauratie van de Koedoestal afgerond en werd het eerste gedeelte van ‘Oceanium 2.0’ opgeleverd in de vorm van het Great Barrier Reef. Met zoveel om op terug te kijken, zie je soms door de bomen het bos niet meer: wat waren nou de absolute hoogtepunten van het jaar? Dat zochten wij uit! Via de Blijdorper Bende Awards ondervroegen we meer dan 200 mensen. Voor de uitslag van ons onderzoek, klik je HIER! Voor een terugblik op het 2016 van Blijdorper Bende klik je HIER!

Kort Nieuws

  • De nieuwe servalvrouw is inmiddels al twee maanden in Blijdorp, duimen maar op nageslacht…
  • Ook een bizon, Californische zeeleeuw en feloranje François’ langoer zagen recent voor het eerst het licht!
  • Zoals gewoonlijk kropen ook twee reuzentoekans (ook wel toko toekans genoemd) uit het ei, waarover Blijdorp een video maakte… (zie hieronder)
  • Amazonica heeft een nieuwe inwoner: de mooie eurytides epidaus-vlinder.
  • Twee studenten deden laatst wel iets heel opvallends – misschien wel een beetje té! Ze kwamen als Winnie de Poeh en zijn vriend Knorretje naar de Diergaarde, maar mochten het park niet in. De felgekleurde outfit zou verschillende dieren teveel laten schrikken… Meer hierover: Klik HIER