Ontdek tropische sferen…

-> Vastgezet bericht: scroll naar beneden voor nieuwe berichtgeving.

Hoewel Zuid-Amerika niet bijzonder rijkelijk vertegenwoordigd is in Diergaarde Blijdorp, is deze landmassa ecologisch gezien het meest diverse continent ter wereld: reis mee naar de kille Andes, de grasrijke Cerrado, de moerassige Pantanal en natuurlijk de onbetwiste parel van het Braziliaanse binnenland: de Amazone… Een spiksplinternieuwe ‘ Ontdek…’-pagina, onze beste ooit! 

Foto: Ray Beers (zoom.nl)

Dreigend faillissement Blijdorp: Gemeente springt bij

Foto: @bertwijbenga (Twitter). Eerder verdedigde de wethouder ook de acht ton jaarlijkse subsidie die door Blijdorp voor educatieve doeleinden gebruikt wordt.

Diergaarde Blijdorp mag niet failliet gaan, dat benadrukt wethouder Bert Wijbenga (VVD) van handhaving, buitenruimte, integratie en samenleven. Omdat het Rotterdamse dierenpark de laatste weken afstevende op de afgrond, komt de Gemeente nu met een lening van 10 miljoen euro: precies het bedrag dat nodig was om het gat in de begroting te dekken. Eerder verklaarde burgemeester Aboutaleb solidair te zijn met Blijdorp en zijn partij, de Partij van de Arbeid, vroeg in de Gemeenteraad een speciaal debat aan om een overbruggingskrediet te regelen. Het is zeker geen luxe donatie: het park moet de lening zo snel mogelijk terugbetalen en moet ook zijn vaste kostenposten weten te verlagen. In het kader daarvan is enige tijd terug al aangekondigd dat een kwart van de 180 vaste contracten in Blijdorp opgezegd zal worden. Begin november ontvangt Diergaarde Blijdorp alvast vier miljoen euro en in januari 2021 wordt de resterende zes miljoen overgemaakt. Wel moet de Gemeenteraad eerst nog instemmen met het reddingsplan.

Het Rotterdamse icoon is nooit echt opgekrabbeld van de sluiting in het voorjaar, toen het park twee maanden lang gesloten was voor bezoekers in de strijd tegen de COVID-19-pandemie. In tegenstelling tot andere bedrijven, die hun uitgaven konden minimaliseren tijdens de sluiting, verbrandde Blijdorp per maand twee miljoen euro om de zorg voor de zeshonderd aanwezige diersoorten voort te zetten. De huidige maximale bezoekerscapaciteit van 5.000 per dag, die vaak niet eens gehaald wordt, zorgt ervoor dat de inkomsten van Blijdorp nog altijd beneden peil zijn. Al met al schat de Diergaarde zijn eigen omzetverlies van 2020 in op 17 miljoen, waar tegenover staat dat Blijdorp zeven miljoen heeft weten te besparen tijdens de lockdown. De vereniging Vrienden van Blijdorp liet direct weten financieel bij te springen en ook de ‘Blijdorpert‘-publiekscampagne was zeer succesvol. Blijdorper Bende stuurde een open brief naar alle Raadsleden van Rotterdam en Statenleden van Zuid-Holland en een petitie, gestart door Dustin van den Hoven uit Amersfoort, is inmiddels een paar duizend keer getekend.

Lees HIER het nieuwsbericht over de aangekondigde reorganisatie van Diergaarde Blijdorp.

Foto: Patrick Kruizinga (BB-Facebook)

Massa-ontslag Blijdorp: ”het doet ons heel veel pijn”

Foto: Florien de Graaf (BB-Facebook)

Diergaarde Blijdorp wankelt. In de 163 jaar lange bestaansgeschiedenis van het Rotterdamse dierenpark was een faillissement zelden zo dichtbij. Afgelopen woensdag kondigde de dierentuin daarom een droevige maatregel aan: één op de vier personeelsleden zal zijn baan verliezen. Daarmee krimpt de organisatie van 180 arbeidsplaatsen naar 135. Het verminderen van de vaste kosten en flexibilisering zijn het doel van de reorganisatie. Vooral het deel van de staf dat zich bekommert om het wel en wee van bezoekers zal zwaar getroffen worden. ”Het afscheid van dierbare, hardwerkende en betrokken collega’s zal ons heel veel pijn doen”, aldus directeur Erik Zevenbergen. De implementatie van het Masterplan 2030, waarbij dierenwelzijn en duurzaamheid sleutelwoorden waren, wordt op de lange baan geschoven en ook de financiële steun aan meerdere natuurbeschermingsorganisaties wordt tijdelijk opgeschort. 

Het Rotterdamse icoon is nooit echt opgekrabbeld van de sluiting in het voorjaar, toen het park twee maanden lang gesloten was voor bezoekers in de strijd tegen de COVID-19-pandemie. In tegenstelling tot andere bedrijven, die hun uitgaven konden minimaliseren tijdens de sluiting, verbrandde Blijdorp per maand twee miljoen euro om de zorg voor de zeshonderd aanwezige diersoorten voort te zetten. De huidige maximale bezoekerscapaciteit van 5.000 per dag, die vaak niet eens gehaald wordt, zorgt ervoor dat de inkomsten van Blijdorp nog altijd beneden peil zijn. Al met al schat de Diergaarde zijn eigen omzetverlies van 2020 in op 17 miljoen, waar tegenover staat dat Blijdorp zeven miljoen heeft weten te besparen tijdens de lockdown. De resterende schade is echter groter dan de organisatie kan incasseren en ook het overheidspotje van 39 miljoen dat verdeeld wordt over alle dierentuinen van Nederland, is niet toereikend. De Gemeente en Provincie houden tot nu toe hun kiezen stijf op elkaar. Met weinig zicht op het einde van de storm wordt Blijdorp nu dus gedwongen om in de organisatie te gaan snijden. Zevenbergen: ”Mensen denken al gauw: zo’n vaart loopt het niet. Rotterdam zonder dierentuin, dat gaat nooit gebeuren. Dat kan dus wel. De afgrond is echt in zicht.”

Het is niet de eerste keer dat Blijdorp onder het mes gaat. Na de kredietcrisis bouwde de Gemeente Rotterdam de subsidie razend snel af onder bewind van VVD, CDA, PvdA en D66: van 4,8 miljoen in 2010 naar acht ton in 2015. Het resterende bedrag was (en is) bovendien uitsluitend bedoeld om schoolreisjes en lespakketten mee te financieren. Om het hoofd boven water te houden, vond omstreeks 2013 ook een reorganisatie plaats. Het doel, Blijdorp redden, werd gehaald, maar de schade was groot. Veel kennis en kunde moest noodgedwongen afscheid nemen van de tuin: bekende namen zoals Rob van Loon, Henk Zwartepoorte en Willem Schaftenaar zouden, direct of indirect, een punt zetten achter hun carrière in Blijdorp. Een flink aantal diersoorten, met name reptielen en amfibieën, verdween uit de collectie en over het algemeen kregen de resterende verzorgers het drukker, wat leidde tot minder ruimte voor specialisme. Pas de laatste paar jaren krabbelde de Diergaarde weer op: het in 2019 geopende Natuurbehoudscentrum, een toevluchtsoord voor allerlei uiterst zeldzame maar niet zulke bekende soorten, was bijvoorbeeld het geesteskind van wijlen Zwartepoorte. Blijdorp nam datzelfde jaar de rol van EEP-coördinator voor de Rüppells gier en Egyptische landschildpad op zich, beiden kritiek bedreigd in hun voortbestaan. Begin dit jaar keerde ook een vakgroep terug die zich specialiseert in de zorg voor vogels en nog zeer recent werd er gefokt met de Antilliaanse leguaan, een kritiek bedreigde diersoort uit Caraïbisch Nederland.

Diergaarde Blijdorp verklaart: ”Onze onvoorwaardelijke inzet voor natuurbehoud wijkt niet, maar het mag duidelijk zijn dat lijfsbehoud op de korte termijn daarvoor cruciaal is.” Om die reden staakt Blijdorp voor 2020 zijn donaties aan onder andere het Red Panda Network in Nepal. Vorig jaar gaf Blijdorp hen bijna vijf ton, alsmede een heleboel expertise om de lokale natuur te beschermen. Collectief zijn de leden van de wereldwijde dierentuinorganisatie WAZA met $350 miljoen per jaar de derde grootste geldschieter voor natuurbehoud, na The Nature Conservancy en het WWF. Een van de doelstellingen van het Masterplan 2030 van Blijdorp was om het jaarlijkse natuurbeschermingsfonds uit te breiden tot een miljoen euro. Eerder dit jaar concludeerde een onderzoek van BirdLife International, het IUCN-SSC en de Universiteit van Newcastle, Australië, dat dierentuinen een sleutelrol hebben gespeeld in het voorkomen van het uitsterven van ca. 26 vogelsoorten en ca. 12 zoogdiersoorten sinds 1993 en dat het uitstervingstempo zonder dit soort conservation action tot wel vier keer hoger zou kunnen liggen. Helaas lijkt de corona-crisis dit succes sterk te belemmeren, nu zelfs parken die zich bovengemiddeld inzetten voor natuurbehoud, zoals Chester Zoo, met moeite rondkomen.

Rotterdam mag dit icoon van wereldformaat niet verliezen. Dat is een lot waar niemand bij gebaat is. De ondersteuning die de Vrienden van Blijdorp en alle andere ‘Blijdorperts‘ bieden is enorm waardevol, maar het is essentieel dat de Provincie Zuid-Holland en de Gemeente Rotterdam zich inzetten voor deze ark van biodiversiteit. Zij mogen Blijdorp niet wéér in de steek laten bij economisch noodweer. Daarom zullen wij van Blijdorper Bende, als liefhebbers van de Diergaarde, dit bericht e-mailen naar alle Raadsleden en Statenleden van de lokale overheid. Zij zijn nu aan zet.

Foto: Rob van Eijk (BB-Facebook)

Gemeente wijst PvdD-plan van tafel

Blijdorper Bende is een organisatie voor en door liefhebbers van Diergaarde Blijdorp.

Foto: Peter Milano (BB-Facebook)

In september 2019 kwam de gemeente Elsene in België met een nieuw besluit: gemeentescholen mogen daar niet langer excursies naar dierentuinen organiseren. De hiervoor verantwoordelijke partijen Ecolo en Parti Socialiste zijn naar eigen zeggen niet tegen dierentuinen als concept, maar vinden dat bijvoorbeeld ‘pedagogische kinderboerderijen’ meer educatieve waarde hebben. De Rotterdamse gemeenteraadsfractie van de Partij voor de Dieren juichte het besluit toe en legde aan wethouder Bert Wijbenga (VVD) een voorstel voor: zet de subsidie van €851.000 aan Blijdorp, bedoeld om schoolreisjes mee te financieren, stop. Inmiddels is Wijbenga eruit, zo meldt Dagblad010: de subsidie blijft.

Foto: @rick_zoofotografie (BB-Instagram). Diergaarde Blijdorp fokt met de waarschijnlijk in het wild uitgestorven McCords doosschildpad.

De wethouder verklaart: ”Een bezoek aan een dierentuin heeft volgens ons wel degelijk een belangrijke educatieve waarde op het gebied van natuurbehoud en dierenwelzijn voor schoolleerlingen. Maar uiteraard hangt dat samen met de activiteiten die in de dierentuin worden aangeboden, en met de doelstellingen. In Diergaarde Blijdorp is de nadruk steeds meer komen te liggen op een keuze voor bedreigde soorten en op het streven om diersoorten meer ruimte te geven.” Naar mening van Wijbenga probeert Blijdorp een evenwichtig beeld te scheppen van het gehele dieren- en plantenrijk, ”maar de nadruk ligt vooral op dieren en planten die bedreigd worden in hun voortbestaan. Diergaarde Blijdorp speelt daarom een grote rol in internationale fokprogramma’s.” Volgens hem is er dus wel degelijk een educatief belang bij dierentuinbezoekjes. In 2018 bereikten lespakketten van Blijdorp 16.000 leerlingen en Blijdorp hoopt binnen tien jaar te kunnen bewerkstelligen dat iedere Rotterdamse scholier van een dagje dierentuin kan genieten.

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook). De kritiek bedreigde oostelijke zwarte neushoorn.

De Partij voor de Dieren is een felle tegenstander van (de huidige vorm van) dierentuinen. Volgens hen zijn ze op educatief vlak voorbij gestreefd door boeken en films, iets waar overigens zelfs BBC-documentairemaker Sir David Attenborough het niet mee eens is. Naar eigen zeggen wil de partij Blijdorp omvormen tot een tijdelijke opvang voor dieren die zich niet in hun oorspronkelijke leefgebied kunnen handhaven of daarin niet teruggezet kunnen worden. Toen een Franse activistencoalitie van Sea ShepherdHISA en Centre Athénas in 2019 de dierentuin van Pont-Scorff opkocht met een soortgelijk doel, tot groot protest van de EAZA, eindigde dat in tranen: door het overschakelen op een ‘natuurlijker’ dieet overleed hun zwarte neushoorn na twee weken.

Foto: Jim Louwerens (Diergaarde Blijdorp: voor het hele gezin een feest). De in het wild uitgestorven La Palma tandkarper.

Nadat enkele jaren terug een debat ontstond over euthanasie, een door de EAZA goedgekeurd populatiebeheer-middel waar ook Blijdorp gebruik van maakt als een dier nergens anders ondergebracht kan worden, opperde de gemeenteraadsfractie van de Partij voor de Dieren dat de subsidie aan Blijdorp te vervallen zou moeten komen als er gezonde dieren afgemaakt werden. Ook dat is er uiteindelijk niet van gekomen. In 2016 ontaarde dit conflict in een radiodebat tussen toenmalig directeur Marc Damen en fractievoorzitter Jeroen van der Lee, waarin de fractievoorzitter overigens foutief stelde dat de netgiraffe de status van ‘least concern’ zou hebben op de Rode Lijst.

In 2019 stemde de Partij voor de Dieren (tevergeefs) tegen een motie van de VVD om de Diergaarde bij te staan bij de restauratie van enkele ernstig vervallen Rijksmonumenten in het park, waaronder de Rivièrahal, de Bergdierenrots en de Grote Vijver.

Foto: Patrick Kruizinga (BB-Facebook)

Zo ziet post-corona Blijdorp eruit

Geen eindeloze wachtrijen voor de kassa’s, gesloten souvenirwinkels en eenrichtingsverkeer: Diergaarde Blijdorp gaat per 20 mei weliswaar weer open voor abonnementhouders, maar het komt met enkele kanttekeningen. Ter voorbereiding op de heropening worden er deze week al enkele proefdagen georganiseerd om te kijken hoe de maatregelen uitpakken. De medewerkers en hun familie waren zo’n testgroep, alsmede de vrijwilligers en de belangrijke zakenrelaties. Ook de trouwste supporters van de dierentuin, de Vrienden van Blijdorp, mogen alvast komen voorproeven. Een aanbod waar ook ik, als lid van de vereniging, natuurlijk geen nee tegen zei. Eén ding kan ik beamen: post-pandemie Blijdorp is gelukkig geen dystopie van dwanghekken.

Vanaf aanstaande maandag kunnen abonnementhouders online een entreebewijs reserveren, waarvan er per dag maximaal 500 te vergeven zijn. Je hebt een kwartier de tijd om je kaartje vanachter plexiglas te laten scannen bij de hoofdingang en ontvangt direct een plattegrond. Aangenaam nieuws: het Oceanium, verreweg de grootste overdekte attractie in Blijdorp, is gewoon geopend voor bezoekers. Wel wordt er in de twee aquariumtunnels een beleid van ‘links is gaan, rechts is staan’ nageleefd door personeelsleden en zijn de kijkplatformen bij de zeeleeuwen, de Kwallenhoek, de Zeereservaat-Expo, het Publiekslab, het makiverblijf en het ‘glazen huis’ in het Natuurbehoudscentrum afgesloten. Een stukje verderop, in de open buitenlucht, is ook de hoofdroute netjes gemarkeerd met bordjes en linten in de huisstijl van Blijdorp. In de IJsgrot kan je alleen langs de onderwaterruiten van de ijsberen lopen, de vele nauwe paadjes achterin zijn niet toegankelijk. Ook het doodlopende pad langs de Prairie is afgesloten, idem voor het pad door de ibisvolière. Bij het verblijf van de prairiehondjes en de nabijgelegen ‘Amazonica-loop’ komen we het eerste grote stuk waar eenrichtingsverkeer geldt tegen. De gigantische vlinderkoepel is gewoon toegankelijk, al kan je even niet door de ruit van het meer kijken.

Aan de andere kant van de spoorweg, de Rivièrahal-Zijde, wordt goed duidelijk hoe lang de Diergaarde eigenlijk wel niet gesloten was: alle planten pronken ‘opeens’ felgroen en staan in volle bloei. Hoewel je de Gierenrots-volière niet in mag gaan, kan je van buitenaf goed zien dat er heel wat gebroed wordt door de inwonende aaseters. Ook valt in de hele Diergaarde op dat men niet stilgezeten heeft tijdens de sluiting. Vervallen hekjes staan er weer netjes bij, plantsoenen zijn aangeplant en bij het vlonder langs de giraffen is het gele spandoek deels vervangen door houten pilaren. Even terug, bij de hoofdingang, zijn de keien in de berm zelfs vervangen door een heus perceel met primula’s en een insectenhotel! Terug naar Afrika: daar is eenrichtingsverkeer van kracht in de Krokodillenrivier en de Okapi-Volière (op die volgorde). Als je vrede sluit met af en toe even in een kleine file staan, is het allemaal prima te doen met die anderhalve meter afstand.

Als je via de penseelzwijnen, bosbuffels en zwarte neushoorns (waar Blijdorp met grote markeringen op de grond zijn best doet om de bezoekersstroom te sturen) je weg vervolgt, kom je bij nog zo’n eenrichtings-stukje aan: het pad rondom het gorillaverblijf. Bij de aangrenzende Oewanja Kinderjungle is, zoals overal, alleen het afhaalpunt van het restaurant geopend, de deuren van het Roofdieren-Gebouw blijven dicht en wie de Wallaby-Walkabout wil betreden, moet dat doen via de kant van het directiegebouw. De Rivièrahal is met afstand het grootste slachtoffer van de COVID-19-maatregelen: de Westvleugel, de Tropenvleugel en de binnenspeeltuin zijn allemaal gesloten. Het grote Azië-themagebied is daarentegen wel grotendeels geopend, zij het wederom met eenrichtingsbeleid in opeenvolgend het Amoergebied, de Maleise Bosrand, de Chinese Tuin, het Aziatisch Moeras en de Himalaya. Het doodlopende pad naar het Longhouse is wel afgesloten, alsmede het doodlopende pad naar het binnenverblijf van de kuifmakaken. Ook de kleine Moerasvolière, Taman Indah en de Grote Vliegkooi blijven dicht. Wie langs de bamboestengels gluurt, kan zien dat de inwonende vogels met volle teugen genieten van de vrijgekomen bezoekerspaden. Een bezoek aan de Tijgerkreek en het buitenverblijf van de olifanten completeert een rondje Blijdorp: ook hier zijn enkele bospaadjes afgesloten met strategisch geplaatste bankjes en geldt bij de resterende delen eenrichtingsbeleid, richting de afgesloten Tweeling-Gebouwen.

Al met al is een dagje dierentuin prima te doen op een leuke en veilige manier. Voor de kasstroom is het te hopen dat de bezoekerscapaciteit spoedig opgevoerd kan worden, maar geniet tot die tijd vooral van een heerlijk rustig dagje uit. Op blijdorp.nl kan je alle essentiële informatie vinden.

Plattegrond Diergaarde Blijdorp
« 1 van 12 »