Op hoge poten

Foto: Rob van Eijk (BB-Facebook)

Het heeft het hoofd van een havik en het lijf van een kraanvogel: de secretarisvogel, Sagittarius serpentariusBijna dertig jaar nadat ze uit het bestand verdwenen, keert deze slimme en imposante vogelsoort terug in de Diergaarde. Hij wordt niet voor niets door de Fransen ‘serpentaire’ genoemd: deze langpoten zijn geboren slangenjagers. Het is meermaals vastgelegd dat ze giftige slangen verlammen door op ze te trappen met hun poten en ze vervolgens verorberen. De nieuwkomer, die al enige tijd achter de schermen in quarantaine werd gehouden, is te zien bij de Afrikaanse aaseters op de Gierenrots.

Naast slangen staan ook insecten, reptielen en zelfs kleine zoogdieren op het menu. De secretarisvogel is gebouwd voor het leven op de grond. Hun lange benen stelt hen in staat over het lange savannegras heen te kijken. Naast het trappen hebben ze ook andere inventieve jachtmethodes ontwikkeld, waaronder het opjagen van knaagdieren door te stampen op de grond en het uitvoeren van ‘dodenvluchten’. Soms maken ze zelfs gebruik van branden door aan de rand van het vuur te wachten en alle vluchtende dieren te vangen. Ondanks hun disproportioneel lange poten kunnen ze goed vliegen, waarbij ze hun poten als ooievaars achter zich uitstrekken. Deze roofvogels zoeken buiten het broedseizoen de boomtoppen alleen op om te slapen.

Hoewel de secretarisvogel niet als bedreigde diersoort wordt bestempeld, heeft hij in het wild te kampen met een rappe afname van leefgebied waardoor de populatie snel terugloopt. Gelukkig wordt er in gevangenschap regelmatig gefokt met deze bijzondere diersoort. De eieren worden gelegd in een groot ooievaar-achtig nest in een boom, waar maandenlang aan wordt gewerkt. Meestal bestaat een nest uit één of twee kuikens, in uitzonderlijke gevallen uit drie. De ouders vormen trouwe koppeltjes. Het is aan de moeder om over de jongen te waken, terwijl de vader het gezin van eten voorziet.

De secretarisvogel, die voorlopig nog geen soortgenoot heeft, woont samen met andere Afrikaanse vogelsoorten op de Gierenrots, een moderne en ruime doorloopvolière die in 2010 werd geopend. Vier gierensoorten – te weten Rüppels-, witkop-, witrug- en kapgieren – staan hier centraal. Bovenin de volière laten de zwarte wouwen zich meevoeren door de luchtstromen en langs de oevers van de waterpartij kan vaak een koppeltje hamerkoppen worden gespot, dat onder de overkapping van het bezoekerspad al meerdere jaren een groot nest onderhoudt. De opmerkelijke maraboes, die laatst weer werden losgelaten na binnen overwinterd te hebben, zijn momenteel druk in de weer met takken om hun liefdesnesten mee te knutselen. De komst van de secretarisvogel valt samen met de heropening van alle doorloopvolières in de dierentuin, nu de ophokplicht is beëindigd. Deze werd vorig jaar afgekondigd naar aanleiding van de vogelgriep, ook al is deze nooit in Blijdorp vastgesteld.

Foto: Shirley Kroos (Facebook). De secretarisvogel van Blijdorp is nog een jong exemplaar en beschikt daarom nog niet volledig over het volwassen verenkleed.

Kort Nieuws

Lief…

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook)

Het voorjaar hangt in de lucht en dat betekent dat er langzaam maar zeker wat meer dieren geboren worden. De bantengs zijn er dit jaar vroeger bij, daar zijn twee kalfjes geboren. De Diergaarde laat weten dat het allebei stiertjes zijn. Eenmaal volgroeid krijgen mannelijke bantengs een zwarte vachtkleur die ook bij vader Bas te zien is, maar op jonge leeftijd zijn ze – net als hun moeders – gecamoufleerd met lichtbruin. Verder steken er, zoals wel vaker het geval is, bij twee van de wallaby-dames een jong uit de buidel. Tegen de tijd dat de jongen zichtbaar zijn voor bezoekers, zijn ze al volwaardige mini-kangoeroes, maar vlak na de geboorte is dat wel even anders. De ontwikkeling in de baarmoeder is uitermate beperkt, het grootste deel van de groei van een ‘Joey’ vindt plaats in de buidel waar het nog kale jong direct na de geboorte naartoe klautert via de vacht. Ook bij de wevervogels is het een drukte van belang bij de kundig gevlochten hangnestjes en bij de bedreigde Mhorr-gazelles dartelen twee jongen rond, zusjes genaamd Anna en Elsa.

… En leed

Onlosmakelijk verbonden met de levenscyclus in helaas ook de dood en in de afgelopen maanden hebben we dan ook afscheid moeten nemen van enkele dieren. Te beginnen met de Euraziatische otters. Kort na het overlijden van het mannetje heeft ook zijn partner het leven gelaten. Met haar 14 jaar was ze zeker de jongste niet meer. Hun verblijf in de Chinese Tuin wordt nu bewoond door vier brilduikers, er wordt nog gewerkt aan een permanente invulling. Bij de bosrendieren is met pijn in het hart besloten om het oudste lid van de kudde in te slapen. Hinde Karina had een kwakkelende gezondheid en had last van een abces op haar schouder. Toen er eind vorig jaar een nieuwe bok werd geïntroduceerd in de groep, werd ze ook nog eens verstoten. Overplaatsen was geen optie, dus het meest humane besluit was om haar uit haar lijden te verlossen. Daarnaast wordt in het Vriendennieuws vermeld dat er een mannelijke Mhorr-gazelle, een vrouwelijke moeraswallaby en een vrouwelijk pinchéaapje overleden zijn in het laatste kwartaal van 2017. Ook slurfhond-dame Gloria is niet meer.

Unicum

De Diergaarde is in haar nopjes met de komst van drie Egyptische landschildpadden (Testudo kleinmanni). Deze schildpaddensoort komt uit Noord-Afrika, maar tegenwoordig zijn er nog maar twee groepjes over in het door oorlog verscheurde Libië. Het drietal zal een plekje krijgen in het Natuurbehoudscentrum dat in het Oceanium gebouwd zal worden, waar ze hopelijk ook voor nageslacht zullen zorgen. Het Europese fokprogramma (EEP) voor de Egyptische landschildpad is opgezet door wijlen Henk Zwartepoorte, een reptielenexpert en oud-medewerker van Diergaarde Blijdorp en wordt nu beheerd door vakgroephoofd Oceanium Mark de Boer.

In blijde verwachting

Reden voor feest in Taman Indah: tapir Pooh is weer zwanger! Diergaarde Blijdorp had jaren geen succes met de Maleise tapirs, luxueuze behandelingen om de dieren in een romantische stemming te krijgen ten spijt. Dit alles veranderde toen Pooh en Vazan aan elkaar werden voorgesteld: gelijk spatten de vonken er vanaf – of nou ja, zoals dat er bij tapirs uitziet, ze lagen hele dagen lepeltje-lepeltje. Dat resulteerde in 2016 in de geboorte van Penang. De kleine was het huis nog niet uit of het duo was alweer aan het oefenen voor de volgende en dat heeft zijn vruchten afgeworpen. Helaas is Vazan kort na de daad overleden aan een ernstige buikvliesontsteking.

Laatste loodjes

Foto: Jop Kempkes (BB-Facebook/Beheer). De mannenkant: ook de randen van het verblijf zijn geplaatst.

Eindelijk, de oplevering van het geladaverblijf nadert! Zelfs de schotten bij het voorplein van de Rivièrahal zijn nu omlaag gehaald. Na de werken aan de inwendige structuur van het Roofdieren-Gebouw, de buitenkant en de markante schoorsteen, zijn nu ook de klimrotsen af en de beplanting wordt geplaatst. Het enige wat nu nog moet gebeuren, is het plaatsen van de overkoepelende bogen en de netconstructie. Nog voor de zomer moeten de gelada’s naar buiten kunnen.

Foto: Jop Kempkes (BB-Facebook/Beheer). De gemengde kant.

Het geladaverblijf wordt in twee delen verdeeld: aan de kant van de oude roofdierenterrassen komt een fokgroep en aan de kant van de Rivièrahal komt een groep met uitsluitend mannen en drie mannelijke manenschapen. In 2016 kwam de eerste harem al aan vanuit NaturZoo Rheine en voorafgaand aan de opening zullen enkele mannetjes al in de binnenverblijven gehouden worden.

 Vrienden-Shop

In de zomer zal de Vriendenwinkel bij de spoorwegovergang worden omgebouwd tot een inloopwinkel. Nu bestaat het zaakje nog uit een toonbank en enkele tafels met knuffeldieren onder een overkapping. Met de verbouwing moet de winkel aantrekkelijker worden voor bezoekers en kunnen de vrijwilligers beter hun verhaal doen en zo nieuwe leden werven. De gehoopte extra inkomsten zijn meer dan ooit welkom, want de omzet in het winkeltje in de Rivièrahal is vorig jaar flink omlaag gegaan. Er lopen minder bezoekers doorheen nu de aangrenzende Terraszaal een bediend restaurant is geworden. ”Er komt een kleine commissie om mee te denken over de nieuwe winkel, over de inrichting en wellicht een uitbreiding van ons assortiment”, zo vertelt betrokken lid Greet van Norde in het Vriendennieuws.

Mensapen

De rust is wedergekeerd bij de gorilla’s. Toen drie weken geleden de jongvolwassen man Nasibu werd gescheiden van de rest, was het even wennen voor Bokito. Hij reageerde fel op bezoekers en daarom werd besloten om de binnenverblijven tijdelijk niet toegankelijk te maken voor het publiek. Nu zijn de deuren van het Mensapengebouw eindelijk weer geopend en zijn de gorilla’s ook bij minder goed weer te bewonderen. De ruiten van Nasibu z’n stekkie zijn overigens wel afgeplakt zodat de rest hem niet kan zien. Nasibu verblijft nu in het onderkomen waar normaal gesproken de witkruinmangabeys zitten. Zij worden nu ondergebracht in het verblijf van de franjeapen, die op hun beurt zijn doorgeschoven naar de ruimte in de Gorilla-Kijkhut waar voorheen de witneusmeerkatten zaten. Het is niet duidelijk of de apen nog terug zullen verhuizen naar hun oude plaatsen als Nasibu over een jaar vertrekt naar Nieuw-Zeeland, of dat de franjeapen binnenkort geïntroduceerd zullen worden tot de gorillagroep.

Roggennieuws

Op 13 oktober vorig jaar zijn er zoetwaterrogjes geboren in Amazonica, zo meldt het Vriendennieuws. De kleintjes zijn eind vorig jaar overgeplaatst naar het bassin van de kaaimansnoeken in het Oceanium. Daar kunnen ze in een rustige omgeving groeien. Het gaat om een viertal jongen van de zogenaamde Leopoldi’s black diamonds (Potamotrygon leopoldi), in het Nederlands ook wel de witgevlekte zoetwaterrog geheten. Daarnaast is er eindelijk gezelschap gekomen voor de eenzame pijlstaartrog in de Haaienbak. De nieuweling is afkomstig uit Neeltje Jans, waar zij in 2016 is geboren.

Grote beurt

Foto: Jop Kempkes (BB-Facebook/Beheer)

Houd de komende tijd rekening met de ‘lenteschoonmaak’ in de dierentuin: op meerdere plekken wordt namelijk onderhoud verricht. Momenteel worden de hekken van de brug over de Grote Vijver vervangen en wordt er aan de bestrating bij de Alpine Rotstuin gewerkt. De Krokodillenrivier begint eindelijk weer een beetje op te knappen nu de beplanting weer is teruggeplaatst. De afgelopen maanden werd er gewerkt om de kas weer vogelvriendelijk te maken en om enkele lekken te dichten. Daarnaast zijn de houtsnippers van de bosbuffels en penseelzwijnen vervangen.

Verkast

De Bengaalse oehoes zijn verhuisd naar de volière in de Amoer, waar voorheen de Laplanduilen verbleven. De oude inwoners legden vorig jaar september het loodje nadat ze geïnfecteerd waren geraakt met het Usutu-virus, beter bekend als de ‘merelziekte’. In de oude oehoevolière verblijven nu de manenduiven die eerst in de volière met de blauwe eksters en de Scheepmakers kroonduiven zaten. Ook de witnetkraanvogel is verplaatst, hij wordt nu ondergebracht in de kleine Moerasvolière. Hoewel de Diergaarde niets naar buiten heeft gebracht over de redenen voor alle verhuizingen, is het aannemelijk dat er het één en ander geschoven wordt om te voorkomen dat meerdere volières leeg komen te staan. Ook de aanhoudende vogelgriep kan een rol spelen.

Viervoeter-Route

‘Honden zijn niet toegestaan’, zo klonk het lange tijd aan de poorten van de Diergaarde. Nu wil Blijdorp mensen met hulphonden alsnog de kans geven om te genieten van een dagje dierentuin. Woordvoerster Constance Alderlieste laat aan het AD weten dat er nu een route uitgestippeld gaat worden langs de verblijven waar honden kunnen lopen. Dat zal worden bepaald door middel van proefrondes, onder toeziend oog van de verzorgers. Sommige diersoorten kunnen schrikken van honden en er moet ook rekening gehouden worden met het verspreiden van ziektes. Doorloopverblijven en overdekte ruimtes zullen daarom hoogstwaarschijnlijk buiten de route vallen, net als de kijkpunten bij antilopen en apen.

Verstoppertje

Al een tijdje zitten ze er: het grootste wandelende blad ter wereld, de Phyllium giganteum. Dit insect, dat met hun 10 centimeter zo groot kan worden dat het zowel intrigerend als enigszins beangstigend is, wordt tegenwoordig gehouden in het Aziëhuis, waar voorheen de krokodilstaarthagedissen zaten. Ze komen voor in de regenwouden van Maleisië. In gevangenschap komen alleen vrouwtjes van de diersoort voor. Dat is geen probleem voor deze wandelende bladeren, want de vrouwtjes kunnen voor nageslacht zorgen zonder zich voort te planten. Ondanks hun opmerkelijke grootte zijn ze zo goed gecamoufleerd dat onoplettende planteneters een groter gevaar voor ze vormen dan insecteneters. Blijdorper Bendelid Patty Kloosterman wist er eentje te spotten.

Natuurbehoudscentrum: Ambassade voor Biodiversiteit

Dát moet het worden. Geen nagebootste biotoop, maar een ruimte waar de verblijven praktisch worden ontworpen en dierenwelzijn op één staat en zoveel mogelijk wordt verteld over de conservatie van bedreigde diersoorten. In het Natuurbehoudscentrum, dat dit jaar in het Oceanium op de plek van de Zee van Cortez, gerealiseerd zal worden, krijgt de bezoeker een verzameling kritiek bedreigde diersoorten van over de hele wereld te zien. Een Vrienden-onderneming van formaat.

Als je in de afgelopen maanden eens een rondje Oceanium hebt gedaan, is de leegte in het woestijngebied pijnlijk merkbaar. Het duurde wat langer dan gedacht om de begroting rond te krijgen, ook al waren de meeste inwoners al verhuisd. Maar nu is de bouw eindelijk begonnen – of beter gezegd, de sloop! Over een paar maanden moet de ruimte namelijk niet meer te herkennen zijn en dat betekent dat de boel vrij rigoureus op de schop moet.

Foto: Ton Meuldijk (BB-Facebook). De grote renkoekoek, Geococcyx californianus.

In het Vriendennieuws worden de vrijwel definitieve plannen verteld. De achterzijde van de ruimte, de kant waar nu ook de cactustuin is, zal nog het meeste lijken op het bestaande geheel. De renkoekoeken, een van de huidige diersoorten in de Zee van Cortez, zullen verhuizen naar het bestaande grondeekhoornverblijf. Omdat Blijdorp hoopt dat het relatief prille koppeltje hier wellicht ook voor nageslacht zal zorgen, staat het nog niet vast of de ekstergaaien en konijnuiltjes – het drietal is niet per se een succesvolle combinatie – ook mee zullen verhuizen.

Het bestaande zoutwateraquarium en het terrarium voor de Coloradopadden voldoen allebei nog prima, dus ook die verblijven worden met rust gelaten. De gilamonsters keren ook terug. Hun terrarium staat gepland voor de muur die bij binnenkomst rechts is. Zij zijn dan wel niet bedreigd, maar verliezen wel steeds meer leefgebied en zouden daardoor op termijn in de problemen kunnen komen. De fok met deze reptielen wordt al gecoördineerd, dus het kan geen kwaad om de soort in het bestand te houden.

Foto: Rob van Eijk (BB-Facebook). De Antilliaanse leguaan, Iguana delicatissima.

De eerder genoemde cactustuin zal echter op de schop gaan. Hier komt een permanent verblijf voor de Antilliaanse leguaan. Momenteel woont één dier bij het Caraïbisch Café, maar het is de bedoeling dat vier wildgevangen dieren naar Rotterdam komen om bij te dragen aan het fokprogramma voor deze bedreigde diersoort. Het Europese stamboek van de Antilliaanse leguaan is door de dierentuin van Jersey opgezet. Minder dan tien EAZA-dierentuinen houden de soort, dus vers bloed is meer dan welkom. Op Sint Eustatius, één van de weinige eilanden in de Caraïben waar deze soort nog voorkomt, werkt de lokale overheid samen met Stichting Reptielen Amfibieën Vissen Onderzoek Nederland (RAVON) om dit dier te beschermen.

De helft van de zaal die het meest radicaal zal veranderen, is de kant die vroeger links van het pad was. De verblijven voor onder andere de swiftvosjes, de reptielen, vogels en enkele koudbloedigen gaan allemaal tegen de vlakte en de meeste inwoners zullen verhuizen naar andere dierentuinen. Langs het eerste deel van de wand komen meerdere verblijfjes voor vuursalamanders. Niet lang geleden kwamen vuursalamanders nog in zuidelijk Nederland voor, maar inmiddels zijn ze hoogstwaarschijnlijk (of in ieder geval functioneel) uitgestorven. Stichting RAVON had gelukkig uit voorzorg enkele salamanders gevangen en inmiddels wordt er met die dieren ook gefokt. In overleg met RAVON zal worden besloten of Blijdorp nageslacht of wildvang krijgt en of het wel of niet de bedoeling is dat er met ze wordt gefokt.

Foto: Anja Theunissen (BB-Facebook). De Chinese krokodilstaarthagedis, Shinisaurus crocodilurus.

Langs dezelfde muur komt ook een terrarium voor de Chinese krokodilstaarthagedis. Dit reptiel uit het Chinees-Vietnamese grensgebied is een zeldzaamheid geworden in het wild door het versplinteren van populaties. Sterker nog, het IUCN schat dat de wilde populatie in 30 jaar tijd met 84% is afgenomen. Blijdorp heeft reeds jaren aan ervaring met deze soort en houdt er tot op de dag van vandaag een paar in het Aziëhuis. Tot slot komen er een aantal broedmachines langs de muur.

Het hoogtepunt van het Natuurbehoudscentrum wordt het zogenaamde ‘eiland’ dat centraal staat in de ruimte. Deze ruimte met glazen muren zal alleen geopend zijn wanneer er vrijwilligers aanwezig zijn om te vertellen over de lopende projecten om dieren te beschermen en tegelijkertijd de boel in de gaten te houden. Aan één korte zijde komt een verblijf voor de San Francisco-kousenbandslang. Er zijn vele soorten binnen het geslacht der kousenbandslangen die het over het algemeen goed doen, maar van de San Francisco-variant wordt gedacht dat er nog maar een paar duizend in het wild leven.

Aan een van de lange zijden, die aan de kant van de vuursalamanders, komt een drietal aquaria. Op de ontwerpen is te zien dat er één bak komt voor een lid van het Ambystoma-geslacht, een groep salamanders uit Noord-Amerika waartoe ook de axolotl behoort. Voor de andere twee aquaria staat een verrassing gepland. Blijdorp wil namelijk twee vissoorten die kritiek bedreigd zijn, mogelijk zelfs uitgestorven in het wild, houden. Er wordt momenteel overlegd met de dierentuinen van Londen en Wenen om dit te coördineren. Door op meerdere plekken groepjes te plaatsen, is de kans minder groot dat één enkele onvoorziene ziekte of een technisch mankement de soort de das om doet.

Foto: Stichting ReHerp (reherp.nl). Een jonge Egyptische landschildpad (Testudo kleinmanni) kruipt uit het ei.

Aan de andere korte wand, tegenover de kousenbandslangen, komt een terrarium voor Egyptische landschildpadden en doornstaartagamen. Vooral de eerste diersoort is interessant: het is een van de meest bedreigde schildpaddensoorten ter wereld, met vermoedelijk alleen nog een kleine populatie in het door oorlog verscheurde Libië. Het fokprogramma voor deze zeldzame soort wordt beheerd vanuit Blijdorp. Naast dat het dus een belangrijke ambassadeur is voor bedreigde diersoorten, is het ook nog eens een leuk, actief dier om naar te kijken.

Aan de andere lange zijde, aan de kant van de Antilliaanse leguanen, komt een terrariumstelling voor jonge dieren van kleine diersoorten. De terraria worden zo flexibel mogelijk gemaakt, zodat ze kunnen worden aangepast voor de diersoort die er wordt ondergebracht. Met zulke verblijven wordt ook veelvuldig achter de schermen in de dierentuin gewerkt. In de komende jaren zullen we hier hopelijk McCords slangenhalsschildpadden, McCords doosschildpadden en Annam-waterschildpadden zien opgroeien. Deze kant van het glazen huis krijgt een dichte achterwand, zodat de dieren ook daadwerkelijk niet gestoord kunnen worden door bezoekers die op de ruiten tikken als er geen toezichthouders aanwezig zijn.

Foto: Stichting ReHerp (reherp.nl). De Annam-waterschildpad, Mauremys annamensis.

Daarnaast komt er in het Natuurbehoudscentrum nog een ruimte van 3 bij 5 meter voor de jongen van wat grotere diersoorten, zoals de Komodovaranen. Op de plattegrond staat nog een verblijfje ingetekend, parallel aan het aquarium van de zeevissen. Mogelijk wordt erover nagedacht hier de volwassen exemplaren van de eerder genoemde schildpadden te houden. De Vrienden hadden immers eerder aangekondigd dat zowel de slangenhalsschildpadden als de doosschildpadden voor de schermen te zien zouden zijn in het Natuurbehoudscentrum.

Als alles volgens de planning verloopt, moeten de werkzaamheden rond oktober van dit jaar zijn afgerond. Er is zo’n €100.000,- apart gelegd voor de verbouwing, als onderdeel van een veel groter jubileumgeschenk van 2,4 miljoen euro ter gelegenheid van het 55-jarige bestaan van de vereniging Vrienden van Blijdorp. Gedurende de bouw zal een deel van de constructie achter bouwschermen plaatsvinden, waar het publiek gewoon langs kan lopen. Mogelijk zal er tijdelijk gebruik worden gemaakt van de nooduitgang naast het huidige verblijf van de swiftvosjes om de bezoekersstroom soepel te laten verlopen. Daarnaast zal het verblijf voor de renkoekoeken iets langer op zich laten wachten dan de rest van het Natuurbehoudscentrum. Met oog op de aankomende werken voor Eiland-Hoppen en daarmee het afsluiten van het pad langs de reuzenschildpadden zal dit verblijf tijdelijk onderdeel worden van een pad dat achter het pinguïnverblijf langs loopt, waar de bezoekers tegen die tijd toegang tot zullen krijgen.

Ontwerp: Vrienden van Blijdorp (Vriendennieuws)

Madagaskar: mooie vooruitzichten

Foto: Koos Net (mijnfoto.diergaardeblijdorp.nl)

Hoewel de geplande Madagaskar-biotoop in de Grote Vijver van de baan is, zal er alsnog een stukje van dit diverse eiland worden nagebootst in het Oceanium. Het is namelijk een van de drie eilandgebieden die samen ‘Eiland-Hoppen’ zullen vormen als de derde fase van de stapsgewijze verbouwing van het Oceanium, na het Great Barrier Reef (reeds opgeleverd) en het Natuurbehoudscentrum (gepland voor dit jaar). We nemen de plannen onder de loep aan de hand van de nieuwjaarslezing, het Vriendennieuws en de Winterlezing.

Ontwerp: Vrienden van Blijdorp (Vriendennieuws). Diergaarde Blijdorp heeft meerdere keren verzocht geen schetsen naar buiten te brengen en daar geven wij gehoor aan. Dit ontwerp is daarentegen wel openbaar gemaakt via de digitale publicatie van het Vriendennieuws. In recentere ontwerpen worden de binnenverblijven, hier aangegeven in bordeauxrood, weergegeven als gebouwtje waar nu ‘silo’ in het blauw staat aangegeven.

Madagaskar zal de entree van het nieuwe deel, dat direct na het pinguïnverblijf van de Falklands-zone komt, vormen. Na de schuifdeuren verlaat het pad het Oceanium en leidt de route, na een korte introductie tot het eiland, naar een buitenverblijf voor ringstaartmaki’s en waarschijnlijk ook vari’s, voorafgegaan door hun binnenverblijven. Het buitenperk is een ruim doorloopverblijf waar de bezoeker oog in oog komt te staan met deze bijzondere halfapen. Het zal bekostigd worden met het nalatenschap van een overleden lid van de Vrienden van Blijdorp die een voorliefde voor primaten had. Mocht de gedachte van een close-up encounter met een lemuur je niet aanstaan: er wordt ook een korte route door het verblijf aangelegd, waarnaar in het Vriendennieuws wordt verwezen als het ‘angsthazenpad’. De constructie van dit geheel, alsmede het aanbouwtje met de binnenverblijven, begint medio 2018 en moet voor het einde van het jaar zijn voltooid.

Het pad maakt een ruime bocht door het verblijf dat op het huidige manenwolvenperk zal worden gerealiseerd. Met de manenwolf als soort wil het al jaren maar niet lukken in Rotterdam en inmiddels is ook bekend gemaakt dat het vrouwtje tijdelijk zal worden ondergebracht in het leegstaande wolvenverblijf, alvorens ze vertrekt naar een andere dierentuin. Om te voorkomen dat het nieuwe makiverblijf overloopt in het aangrenzende Zuid-Amerika, zal de border worden verbreed om het aan het zicht te onttrekken.

Foto: Studio Evenaar (studio-evenaar.nl). Een stralenschildpad in de Rivièrahal anno 2009.

Waar het pas écht interessant wordt voor liefhebbers van zeldzame dieren, is het binnengedeelte van Madagaskar. Het definitieve ontwerp staat nog niet vast, maar op alle concepten is te zien dat het pad in een bocht langs de buitenkant van de grofweg vierkante ruimte gaat. Op de verschillende ontwerpen staan tussen de drie en vijf verblijven ingetekend, alsook een waterpartij. In het Vriendennieuws wordt specifiek de stralenschildpad genoemd als beoogde inwoner, een kritiek bedreigde diersoort waarmee vroeger ook al succesvol werd gefokt in de Rivièrahal.

Daarnaast worden op een van de ontwerpen ook ploegschaarschildpadden (Astrochelys yniphora, ook wel bekend als Madagaskarschildpad of boegsprietschildpad) vermeld. Deze nóg zeldzamere soort is sinds 2012 achter de schermen aanwezig in Blijdorp, nadat een partij van deze dieren door de douane van Hong Kong werd onderschept. Blijdorp draagt tegenwoordig bij aan het fokprogramma samen met het Durrell Wildlife Conservation Trust, Chester Zoo en een twintigtal dieren uit Amerika.

Ontwerp: Vrienden van Blijdorp (Vriendennieuws). De aanbouw Eiland-Hoppen, met van links naar rechts de themagebieden Galapagos, Komodo en Madagaskar. In recentere ontwerpen worden Galapagos en Komodo niet meer door een muur gescheiden, maar door een visuele barrière.

Er zijn nog veel meer ideeën voor de overige verblijven. Er staat één schemerverblijf gepland, vergelijkbaar met dat van de slanke lori’s en kantjils in het Aziëhuis. De exacte invulling daarvan staat nog niet vast, maar grijze muismaki’s worden als mogelijkheid genoemd. Op de winterlezing werd de boky-boky (beter bekend onder de Nederlandse naam smalstreepmangoest), een klein, bedreigd roofdiertje, genoemd. Daarnaast wordt in het Vriendennieuws een leguanensoort genoemd als optie voor een van de andere terraria. Er leven zeven soorten leguanen op Madagaskar, maar waarschijnlijk wordt nagedacht over de Oplurus cuvieri (in het Nederlands simpelweg de Madagaskarleguaan genoemd). Deze soort werd in het verleden ook in Blijdorp gehouden.

Er zijn natuurlijk nog veel meer mogelijke invullingen en er kan nog van alles veranderen in de plannen die momenteel bekend zijn. Blijdorp heeft lange tijd een mooie collectie gehad van Malagassische dieren, uiteenlopend van Alaotrabamboemaki’s en Madagaskar-hondskopboa’s tot Madagaskardaggekko’s, spinschildpadden en Dumerils Madagaskar-boa’s. Er zal tevens rekening worden gehouden met het botanische aspect.

Foto: ”TomDB” (mijnfoto.diergaardeblijdorp.nl). Alaotrabamboemaki.

De afgelopen jaren is een groot deel van de Malagassische dieren verdwenen uit de Diergaarde om uiteenlopende redenen: voor bepaalde diersoorten is in overleg met de betreffende stamboekhouders besloten dat het beter was om – al dan niet tijdelijk – te stoppen met het fokken om te voorkomen dat de Rotterdamse bloedlijn oververtegenwoordigd zou raken, voor andere diersoorten werd besloten dat ze niet tot hun recht kwamen in hun verblijven en weer andere diersoorten zijn over verloop van tijd simpelweg door sterfte verdwenen uit de dierentuin. Vooral het verdwijnen van de reptielen uit de Rivièrahal werd door zowel de bezoekers als de verzorgers als een groot gemis ervaren.

Apekool: geschuif bij de primaten

Foto: Florien de Graaf (BB-Facebook). Het verblijf waar Nasibu wordt gehouden.

Twee weken nadat Nasibu werd gescheiden van de andere gorilla’s, lijkt het erop dat hij nog wel een tijdje in Rotterdam blijft. Hij wordt momenteel ondergebracht in het verblijf waar tot voor kort de witkruinmangabeys werden gehouden, die op hun beurt weer naar een ander deel van de dierentuin zijn verhuisd. Hoe zit het nu allemaal?

Allereerst Nasibu, die nu dus als buurman van de Bokito-groep wordt gehouden in het verblijf waar normaliter de groep witkruinmangabeys huizen. Om dit gedeelte van het Mensapengebouw geschikt te maken voor de veel grotere nieuweling, zijn alle oude klimtoestellen, zoals takken en banden, eruit gehaald. Wat overblijft is een kale, betonnen constructie met hoogstens enkele plateaus en rotsen. Hij heeft geen medebewoners, iets wat op zich normaal is voor gorillapubers die het ouderlijk nest verlaten om op eigen benen te staan.

Nasibu heeft een speciaal plekje in het hart van menig Blijdorp-fan, want hij is een geval apart. Nasibu werd in 2007 in de dierentuin van Frankfurt geboren, maar toen een nieuwe zilverrug werd geïntroduceerd bij de familiegroep, werd hij verstoten. Uiteindelijk werd na veel overleg besloten dat Nasibu hier de grootste kans van slagen zou hebben. Na de introductie in 2009 bleek gelukkig dat hij hier, onder hoede van Bokito, in alle rust zou kunnen opgroeien. De andere gorilla’s beschouwen Nasibu als een volwaardig lid van de familie, dus zijn vertrek heeft voor flink wat commotie gezorgd. Om de familie en in het specifiek Bokito een beetje rust te gunnen, zijn de binnenverblijven nog altijd afgesloten voor het publiek.

De witkruinmangabeys, een bedreigde apensoort die uitermate zeldzaam is in gevangenschap, worden nu (al dan niet tijdelijk) ondergebracht op de Afrikaanse Savanne, in het verblijf waar voorheen de franjeapen zaten. Dit is voor de mangabeys een grote vooruitgang op gebied van dierenwelzijn: het koepelverblijf van Nasibu stamt nog uit de jaren ’80, terwijl het in 2010 gerealiseerde kopjeverblijf een veel natuurlijkere leefomgeving biedt. Afkomstig uit de wouden aan de golf van Guinee, is de witkruinmangabey een middelgrote primaat met een grijze vacht en een typerend wit achterhoofd.

Foto: Florien de Graaf (BB-Facebook). Het verblijf waar de franjeapen momenteel verblijven.

De franjeapen zijn op hun beurt doorgeschoven naar het grote buitenverblijf van de gorilla’s. Ze overnachten in de monumentale kijkhut, waar zich reeds een onderkomen bevindt dat speciaal voor de franjeapen is ontworpen. Ze hebben hier in het verleden namelijk ook gezeten: in 2004 bekostigden de Vrienden van Blijdorp een eiland voor de franjeapen met dit pand als binnenverblijf. Hoewel het op papier veel beter was dan hun oude plekje in de Grote Vijver, bleek al snel dat het niet franjeaap-proof was en daarom verhuisden zij in 2010 naar een nieuw verblijf naast de servals op de Savanne, na een kleine ‘tussenstop’ op hun oude eiland.

Het door de Vrienden gesponsorde eiland werd na de uitbraak van Bokito in 2007 opgenomen in het vernieuwde gorillaperk. Er werd gekeken of er enkele witneusmeerkatten in het betreffende binnenverblijf konden worden gehouden, die ook naar buiten mochten in het grote gorillaverblijf – een combinatie die overwegend succesvol was. In 2015 verdwenen de meerkatten uit de collectie en sindsdien stond dit binnenverblijf leeg. Het zou dus zo kunnen zijn dat de schuif naar het gorillaperk na lange tijd weer eens opengaat, zodat de franjeapen een frisse neus kunnen halen. In andere dierentuinen, zoals Safaripark Beekse Bergen, is al gebleken dat de franjeapen en gorilla’s vreedzaam samen kunnen leven.

Het blijft voor ons buitenstaanders nog even gissen hoelang al dit geschuif zal duren, gezien er nog maar weinig bekend is over de bestemming van Nasibu. Lange tijd was alle hoop gevestigd op een Deense dierentuin waar een nieuw gorillaverblijf gepland stond, maar over dat project heerst onduidelijkheid. Er gaan ook geruchten dat hij naar een dierentuin buiten Europa zal gaan. In 2016 zei verzorger Sandra van Bruggen in een interview met het AD dat Blijdorp de gorillakolonie in tweeën wil splitsen, zodat zowel Bokito als Nasibu in de Diergaarde kunnen blijven. ”We zouden een sponsor moeten vinden die zegt: ik ga jullie helpen met het bouwen van twee prachtige verblijven.” Als de dierentuin werkelijk hoopt een volwaardig tweede perk te realiseren voor Nasibu – wat zeer onwaarschijnlijk is, gezien dit de eerste en enige keer is dat zo’n plan besproken werd – zou deze situatie nog wel even kunnen duren. Daarnaast is het maar zeer de vraag of de franjeapen en witkruinmangabeys überhaupt terug zullen verhuizen.

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook). Nasibu.

Gorillagroep op stelten

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook). Nasibu speelt met een van de jongere gorilla’s.

Het is tijd voor Nasibu om op eigen benen gaan te staan. Dat wordt al langer gezegd, maar nu is het dan echt zo ver. Het mannetje is nu gescheiden van de rest van de Bokito-groep en dat is niet zonder gevolgen. Diergaarde Blijdorp laat namelijk weten dat Bokito momenteel dusdanig van slag is dat hij erg fel reageert op bezoekers. Daarom is de Mensapenhal is voorlopig gesloten voor het publiek. De buitenverblijven blijven wel gewoon zichtbaar.

Nasibu werd in 2007 geboren in de dierentuin van Frankfurt, met als moeder Rebecca en als vader Matze. In 2008 zorgde de komst van zilverrug Viatu echter voor problemen, want de nieuwe leider wilde niets weten van het jochie. Uiteindelijk werd na veel overleg besloten dat Nasibu in Rotterdam de grootste kans van slagen zou hebben. Na de introductie in 2009 bleek gelukkig dat hij hier, onder hoede van Bokito, in alle rust zou kunnen opgroeien. Hoewel Bokito vaak wordt gezien als een macho, heeft hij laten zien dat hij een hartelijke vader is die ook regelmatig stoeiend met Nasibu werd gespot.

Inmiddels is Nasibu alweer bijna 11 jaar oud en is hij dus toe aan een eigen familie. Er wordt al enkele jaren gezocht naar een onderkomen voor hem, maar momenteel kampen Europese dierentuinen met een groot mannenoverschot. Van nature leeft één mannetje samen met meerdere vrouwen. Om de overige mannetjes te huisvesten, worden in verschillende dierentuinen, zoals Safaripark Beekse Bergen, tegenwoordig mannengroepen gecreëerd. Lange tijd was alle hoop gevestigd op een Deense dierentuin waar een nieuw gorillaverblijf was gepland, maar over dat project heerst onduidelijkheid. Er gaan ook geruchten dat hij naar een dierentuin buiten Europa zal gaan.

Foto: Sabine Buchholz (BB-Facebook)

Afscheid van Nico

Foto: Angelique Blijleven (BB-Facebook)

Menig Blijdorpfan is in rep en roer naar aanleiding van een bericht van Diergaarde Blijdorp waarin wordt vermeld dat de imposante koedoeman Nico niet meer is. Zijn eetlust werd onregelmatig en hij viel af: bij een echo bleek niet alleen dat er te veel vocht in zijn buikholte zat, maar ook dat hij kampte met verkleving van organen en maag- en darmproblemen had. Gezien de uitzichtloze situatie is in overleg met de verzorgers en de dierenarts besloten dat het het beste was om hem uit zijn lijden te verlossen en hem niet meer uit de narcose te laten ontwaken.

Nico is geboren en getogen op de Blijdorpse Savanne, waar hij in 2010 ter wereld kwam met als moeder vrouwtje Niki. Hij is uitgegroeid tot een beschermende leider die in 2012 voor het eerst ouder werd samen met Usuma; vele jongen volgden nog. Met zijn flinke hoorns was hij een onmisbare verschijning tussen de giraffes en vroeger ook de Thomsongazelles, met wie de koedoes altijd vreedzaam samen hebben geleefd. Soms liet hij echter zien dat hij ook niet bang was om zijn brute kracht te gebruiken: in 2014 verwondde hij de mannelijke (en veel kleinere) Thomsongazelle dusdanig dat het dier moest worden ingeslapen.

Vorig jaar ging het weer fout, toen hij mannelijke netgiraffe Banio te grazen nam, omdat een van de koedoedames tochtig was. Sindsdien werd gevreesd dat hij in het vervolg in staat zou zijn om ook daadwerkelijk een giraffe te doden, dus de buren mochten niet langer tegelijk de vlakte op. Er werd nog gekeken naar een oplossing voor de situatie, maar zover heeft het dus niet mogen komen.

Foto: Karla Eijgelsheim ‎(BB-Facebook). Om de punten van de hoorns van Nico zaten kunstmatige doppen om steekincidenten te voorkomen.

Kort Nieuws

Ontsnapt!

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook). Archieffoto – Prins-Alfredherten zijn uitstekende springers.

Geheel volgens de visie van het Masterplan creëert Diergaarde Blijdorp tegenwoordig natuurlijke verblijven die op zijn minst visueel in elkaar overlopen. Toch wil je soms twee diersoorten liever gescheiden houden: afgelopen donderdag is een Prins-Alfredhert over de barrière tussen hun verblijf en dat van de baardapen gesprongen. Hij of zij werd niet met open armen ontvangen: de Indiase apen en het Filipijnse hert stonden dreigend tegenover elkaar. Voordat het tot een gevecht kon komen, werd het hert gelukkig door de verzorgers weer teruggeleid naar het goede verblijf. Eind goed, al goed.

Nieuwe fokman

Er zijn weer drie Balabac kantjils te zien in het Aziëhuis. Hoewel de Diergaarde er zelf nog geen uitspraak over heeft gedaan, gaat het vermoedelijk om de al langer aanwezige moeder, haar jong en een nieuw mannetje. De oude fokman is namelijk vorig jaar overleden. In totaal zijn er slechts vijf andere dierentuinen wereldwijd, allemaal in Europa, die dit bedreigde Filipijnse dwerghert houden. Bij de mannelijke dieren groeien kleine slagtanden uit de bovenkaak. Het is echter een strikte planteneter, die deze extra lange hoektanden alleen gebruikt om zijn territorium te verdedigen tegen indringers. Het zijn nachtactieve dieren: door de aanpassingen aan hun verblijf, waardoor daar nu een omgekeerd dag-nacht ritme is, zijn ze voor de bezoekers dan ook veel beter te zien dan voorheen.

Maar broer, wat doe je nu?

Foto: Nel Hoekstra (Facebook)

IJsberen verlaten hun moeder meestal tegen de tijd dat ze ongeveer 2,5 jaar oud zijn: met hun drie+ jaar zit de ijsbeer-tweeling Sizzel en Todz flink boven die grens. De reden voor hun verlengde verblijf in Rotterdam is dat er geen dierentuinen zijn die ruimte hebben voor ze. Gelukkig botert het over het algemeen nog prima tussen Olinka en haar nageslacht, maar soms ontstaan er toch onwenselijke situaties. Laatst is Todz bijvoorbeeld op heterdaad betrapt toen hij, tijdens het stoeien, op zijn zusje klom en ‘oefende’ met dekken. Mannelijke ijsberen zijn pas seksueel volwassen rond hun zesde levensjaar, dus het is allemaal nog erg onschuldig. Het komt bij meer diersoorten voor dat jonge dieren alvast een beetje oefenen: soortgelijk gedrag is ook waargenomen bij olifantje Sunay en jonge kuifmakaken. Het is echter niet ondenkbaar dat Todz op termijn alvast van de dames gescheiden wordt en in het verblijf van zijn overleden vader Eric wordt geplaatst.

Terug van weggeweest

Op 19 februari is het hek van de oude ingang hersteld. Medio juni vorig jaar verongelukte een auto en knalde daarbij dwars door de monumentale constructie heen. De 18-jarige bestuurder uit Rotterdam is toen door de politie aangehouden op verdenking van roekeloos rijgedrag en rijden onder invloed. Al snel bleek dat het hek dusdanig beschadigd was dat vrijwel alles vervangen moest worden – een flinke klus, gezien alle onderdelen speciaal gemaakt moesten worden. Gehoopt werd dat het hek rond kerst gerepareerd zou zijn, maar het heeft dus iets langer geduurd.

Uitzwaaien

Foto: Mariette Kat (BB-Facebook). Zoë in 2014.

Binnenkort zullen netgiraffes Zoë en en Romy verhuizen. De dames krijgen een mooi huis in het Duitse Hodenhagen. De dierentuin, Serengeti-Park genoemd, doet qua opzet erg denken aan Safaripark Beekse Bergen. De giraffes leven daar ook in een verblijf waar zowel bussen als personenauto’s rondrijden. Zoë, geboren in 2014, en Romy, geboren in 2016, zijn zusjes van elkaar en de dochters van Cristel en Banio.

Groot kleintje

Op 14 februari werd Indische neushoorn Karuna 1 jaar oud! Inmiddels is ze uitgegroeid van een kalfje tot een gepantserde kleuter met een beginnend hoorntje. Jonge neushoorns blijven zo’n 2 à 3 jaar bij hun moeder, dus natuurgetrouw verblijft ze nog bij Namaste. Ze eet inmiddels grotendeels zelfstandig, ook al drinkt ze van tijd tot tijd nog bij haar moeder. Ter gelegenheid van de verjaardag maakte dierenverzorgster Sunny Blom een vlog bij de jarige jet, klik HIER om die te bekijken!

Op stelten

Foto: Patty Kloosterman (BB-Facebook). ”Ik heb met meerdere mensen met geroep de aanvallers bij hem vandaan weten te houden.”

Nu staan de vogels van de Vrije Vlucht Voorstelling erom bekend graag op pad te gaan, maar laatst werd het wel heel bond. Een gier, die onder de verzorgers berucht is om zijn avontuurlijke aard, crashte laatst tijdens een oefening door een nog onbekende oorzaak in het verblijf van de vicuña’s en Darwin nandoes. De bewoners raakten vervolgens zeer van slag en deelden de stuntpiloot enkele rake klappen uit en de vogel kon niet meer op eigen kracht opstijgen. Nadat een verzorger over het hek was gesprongen om de aaseter in veiligheid te brengen, bleek dat de gier er ‘slechts’ een gebroken vleugel aan had overgehouden. Iets recenter werden een wadende maraboe en een toerako gespot bij de spoorwegovergang. Een verzorger geeft op social media laten weten dat ze allebei niet veel later vanzelf zijn teruggegaan naar de demonstratie. Vermoedelijk is de maraboe een van de jonge dieren die afgelopen jaar in de Gierenrots geboren werden en die nu dus wordt getraind om mee te draaien bij de vogelshow. Als hij of zij ‘slaagt’, wordt Blijdorp een van de weinige plekken (zo niet de enige) waar deze Afrikaanse ooievaarssoort meedoet aan een soortgelijke demonstratie.

Zangvogels opgelet!

Afgelopen zaterdag stond Diergaarde Blijdorp in het teken van muziek. Bij de entree werden bladen met een muzikale speurtocht uitgedeeld. Daarnaast zijn er de hele dag verschillende activiteiten in de Rivièrahal en het EAUditorium georganiseerd: van muzikale voorstellingen en de finale van ‘De Muziekwedstrijd’ tot schminken en knutselen.

Constructie in de Congo 

Foto: Florien de Graaf (BB-Facebook)

Hoewel de biotoop Hart van Afrika vrij jong is, bestond de constructie van Okapi-Volière al langer onder de naam ‘Weide- en Trekvogelvolière’, zoals het in 2007 werd opgeleverd. Toch komt de Diergaarde nog voor technische problemen te staan, zo bleek de sneeuwval van laatst te veel te zijn voor de netten. Een flink deel van de netten scheurde namelijk. Of er vogels ontsnapt zijn voordat het gat kon worden gerepareerd, is niet naar buiten gebracht. Vorige week was de volière eveneens tijdelijk gesloten. Bouwfoto’s laten zien dat de sloot inmiddels gedempt is en dat er nieuwe hekken zijn geplaatst. Vermoedelijk is dit gedaan om het buitenverblijf veilig te maken voor jonge okapi Mboshi als hij naar buiten mag. Of er in het verleden overigens incidenten hebben plaatsgevonden in de sloot met jonge okapi Gerrit of een volwassen dier, is niet bekend. UPDATE: naar verluidt is het zeil van de vijver lek.

Buiten Blijdorp

In de dierentuin van Dublin wordt weer feest gevierd: daar beviel Anak, de kleindochter van ‘onze’ Irma, van een gezond bulletje. Het is de tweede keer dat Anak moeder is geworden en maar liefst de zevende keer in vier jaar tijd dat er een Aziatische olifant wordt geboren in de Ierse dierentuin. Het park houdt dan ook de mannelijke olifant jaarrond bij de vrouwtjes.

Foto: Johanna Kok (BB-Facebook). Indische neushoorns Karuna en Namaste.

Knaloranje

Foto: Nel Hoekstra (BB-Facebook)

Terwijl heel Nederland vandaag juichend voor de buis zat vanwege het ongekende Olympische succes, treffen we vandaag in een enigszins vergeten hoekje van de dierentuin een ander soort oranje-fans aan. De groep fotografen die vandaag uitrukte naar Blijdorp was namelijk niet op gouden plakken uit, maar op mooie plaatjes van de pasgeboren François’ langoer.

De kleine spruit is geboren in de nacht van 7 op 8 februari. Blijdorp heeft nog niks laten weten over het jong, dus we weten het geslacht nog niet en wie het moederdier is, blijft ook nog even giswerk. Het jong gedraagt zich gelukkig normaal en levendig en doet het goed.

Onze ‘ster’ is vrij gemakkelijk te herkennen tussen zijn of haar volwassen metgezellen. Een volgroeide François’ langoer heeft namelijk een pikzwarte vacht met hoogstens een streepje wit van de mondhoeken tot aan de oren. De baby’s zijn echter feloranje, een opmerkelijke overlevingsstrategie. De meeste jongen dieren komen namelijk extra gecamoufleerd ter wereld: dit principe geldt van struisvogels tot aan tapirs.

Er zijn meerdere verklaringen voor de ginger-baby’s: sommige wetenschappers denken dat de ouders hun kroost zo gemakkelijk in de gaten kunnen houden en voorkomen dat het afdwaalt, anderen claimen dat de meeste lokale roofdieren kleurenblind zijn en dus geen onderscheid kunnen maken tussen de oranje kleintjes en de groene boombladeren, weer andere studies concluderen dat het andere groepsleden stimuleert om op te passen op het jong. Het kan natuurlijk ook een combinatie zijn van deze verklaringen.

Foto: Josien de Vries (BB-Facebook)

François’ langoeren zijn sociale dieren, die vaak voor langere tijd hechte groepen vormen waarin de dames samen voor de jongen zorgen. Jonge dieren verliezen na enkele maanden geleidelijk hun oranje kleur, maar worden tot wel twee jaar lang gezoogd. Omdat hun voedsel (hoofdzakelijk bladeren) moeilijk te verteren is, rusten ze ongeveer even lang als dat ze in de natuur zouden besteden aan het zoeken naar eten. Ze staan bekend als kieskeurige eters, die voornamelijk van een tiental plantensoorten leven, de meeste daarvan zijn ook nog eens erg zeldzaam. Mede daarom had slechts één dierentuin tevergeefs gedurfd zijn vingers aan de soort te branden (Duisburg, 1966-’67) voordat Blijdorp een poging waagde.

De oorsprong van de Blijdorp-groep ligt in een dierenruil met de dierentuin van Shanghai in 1992, waarbij (naast de langoeren) kuifhertjes, rode gorals, witlipherten, Sichuantakins, mandarijnslangen, oorfzanten, blauwschapen en Chinese goudkatten overkwamen uit China in ruil voor onder andere een groepje gorilla’s, mantelbavianen, Europese oehoe’s en kleine katten uit Rotterdam. Tegenwoordig herinneren alleen de langoeren en kuifherten ons aan die ruil: de meeste andere dieren zijn ofwel gestorven (zoals de gorals) ofwel verhuisd naar andere dierentuinen (zoals de takins).

Na de aankomst van de langoeren in Blijdorp hebben ze een aantal jaar in het Henri Martinhuis verbleven, waar bleek dat de Hollandse kost goed in de smaak viel. Daar vond ook de eerste geboorte plaats: die van Nanpi in ’97 (nog altijd aanwezig in de dierentuin!). In 2002 kregen ze een passender verblijf bij de Chinese Tuin, waar ze tot op de dag van vandaag wonen en al vele langoertjes zijn geboren. Ze hebben er alle gelegenheid om te klimmen en kunnen zelf bepalen of ze binnen of buiten willen zitten. Toegegeven, de plek wordt door de meeste dagjesbezoekers niet gevonden, maar of de François’ langoeren dat nou zo erg vinden…

Foto: Karin Seltenrijch (BB-Facebook). ”Wat een schatje.”

Diergaarde Blijdorp is de enige dierentuin in Nederland en één van een handjevol Europese tuinen met deze soort, met in totaal zo’n dertig individuen in alle EAZA-dierentuinen samen. Dat maakt het wel lastig om de genenpoel divers en de populatie gezond te houden. Daartoe hebben er meerdere uitwisselingen plaatsgevonden met Amerikaanse, Japanse en Chinese dierentuinen en er staan er nog meer gepland. Blijdorp hoopt nog altijd op de komst van een nieuwe Amerikaanse fokman. En het is belangrijk dat de populatie in gevangenschap stabiel blijft: in het wild zijn er nog maar zo’n 2.000 van over en dat aantal daalt rap. De wilde populatie dreigt te bezwijken onder houtkap en de vraag naar traditionele reumamedicijnen. Het zou toch zonde zijn als we deze mooie dieren zouden kwijtraken.

De onderstaande beelden zijn gemaakt door Blijdorper Bendelid Edwin den Hoedt, veel kijkplezier!

Kort Nieuws

Neushoorn-naam

Foto: Jeroen de Bruijn (BB-Facebook). ”Als je kijkt naar de foto’s, krijg ik het vermoeden dat baby neushoorns zijn gevuld met helium… Op de meeste foto’s lijkt het alsof het diertje nauwelijks de grond raakt.”

‘Huppel’, ‘Neusje’ en ‘Stuiter’: zo noemden veel bezoekers de kleine zwarte neushoorn de afgelopen weken. De Diergaarde besloot om het eens over een andere boeg te gooien: er werd geen namenwedstrijd uitgeschreven, maar men mocht raden welke naam de verzorgers bedacht hadden. Inmiddels is de uitslag bekend: de kleine meid heet Mara! Ze is vernoemd naar de rivier de Mara in noordelijk Tanzania, die de levensader is van het natuurreservaat Masai Mara en de Serengeti. Wist je trouwens dat Mara een verre nakomeling van die andere in Blijdorp geboren zwarte neushoorn is? Neushoorn Laura, de eerste zwarte neushoorn die in Nederland werd geboren, is namelijk de overgrootmoeder van Vungu en dus de betovergrootmoeder (vijfde generatie!) van Mara! Nog geen geluk gehad met het jonkie in levende lijve zien? Meestal is ze tussen 14.00-15.00 uur buiten als het weer het toelaat.

 Ontsnapt!

Nee, ze zag niet dubbel: een dame uit Zoetermeer zag op 9 januari niet één, maar twee woestijnbuizerds in haar tuin. Toen op 29 december een woestijnbuizerd van de Vrije Vlucht Voorstellingen ertussenuit kneep, ontdekte hij onderweg kennelijk een vrouwelijke soortgenoot die in een volière zijn interesse had, 16 kilometer van de Diergaarde vandaan. Na een oproep via Twitter kwamen de verzorgers uit Rotterdam langs en namen hem weer mee. Hij zit inmiddels gewoon weer in zijn eigen volière.

Bijzondere geboorte

Beschuit met muisjes in het Aziëhuis: er is een slanke lori geboren! Dat is bijzonder, want in totaal wordt deze nachtactieve halfaap slechts in zeven Europese dierentuinen gehouden. Wat het nog eens extra speciaal maakt, is dat de slanke lori’s pas een half jaartje in Blijdorp aanwezig zijn en nog maar net geslachtsrijp zijn. Zeggen dat hun aangepaste verblijf in de smaak valt, is dus een understatement! Het klikte al gelijk tussen de twee slanke lori’s, ze brachten veel tijd door met elkaar. Omdat het erg moeilijk is om te fotograferen in het verblijf, zijn er nog geen foto’s van het kleintje. Ook het geslacht blijft voorlopig onbekend.

Werken in Blijdorp?

Heb jij altijd al willen werken in de Diergaarde? Grijp dan je kans! Er zijn verschillende vacatures voor diverse banen in de organisatie, uiteenlopend van banen die alleen een basiseducatie (zoals banen binnen de functie publiekshoreca) vereisen tot HBO-functies (Vakgroephoofd Plant & Dier). Klik HIER om te zien of er iets voor jou tussen zit.

”Blijdorp-virus”

Het AD heeft een interview gepubliceerd met dierenverzorger Jos Hartog. Hij vertelt over zijn jeugd en hoe hij terecht is gekomen in de dierentuin. Ook politiek blijft niet onbesproken. Uit de vele gedetailleerde anekdotes over de dieren waarmee hij werkt, weergalmt liefde en passie voor het vak. Een zekere aanrader om te lezen (klik HIER).

Code Rood

Nou staat Nederland niet bekend om lekker weer, maar de storm op 18 januari sloeg werkelijk alles. De KNMI gaf code rood af: scholen bleven dicht, treinen reden niet en de hulpdiensten stonden paraat. Voor de veiligheid besloot ook Blijdorp de poorten gesloten te houden. De roofdieren werden binnen gehouden uit angst voor uitbraken via afgebroken takken of omgewaaide bomen. Ook schrikachtige dieren, zoals de Mhorr-gazelles, bleven op stal. Er is gelukkig voor zover bekend geen grote schade aangericht in de dierentuin.

Geel met zwarte stippen

Ze zijn terug: de gele koffervisjes. Er zijn nu twee jonge exemplaren te zien in het Publiekslab in het Oceanium. Ze delen hun aquarium met een aantal zeepaardjes. De gele koffervis wordt niet alleen gekenmerkt door hun felle kleur, maar ook door de opmerkelijke vorm van hun lichaam. Ze zijn namelijk niet glad zoals de meeste vissen, maar erg hoekig. Ze mogen dan wel niet zo gestroomlijnd zijn, maar ze zijn wel erg manoeuvreerbaar doordat het ze de neiging geeft ‘uit de bocht te vliegen’. Dat is een nuttige eigenschap voor zo’n kleine diertje, dat zijn dagen doorbrengt tussen het koraal.

Hieperdepiep, hoera!

De vereniging Vrienden van Blijdorp blaast dit jaar 55 kaarsjes uit en dat wordt gevierd! Eerder werd al bekend dat de Vrienden dit jaar trakteren op maar liefst twee of misschien zelfs drie projecten: er gaat €100.000,- naar de constructie van het Natuurbehoudscentrum in het Oceanium, ze bekostigen twee klimrotsen in het nieuwe geladaverblijf met een gift van €50.000,- en er is nog een potje van €100.000,- beschikbaar voor de overkapping van het Flamingo-Stand. Er wordt zelfs overlegd over een jubileumgeschenk, dat minimaal 1 miljoen euro zal bedragen, waarmee het project ‘Eiland Hoppen’ gerealiseerd moet worden – als het aan de Vrienden ligt, gebeurt dat ook nog in 2018. Dat zijn allemaal nog toekomstplannen, maar wat wél al realiteit is, is dat de website van de Vrienden van Blijdorp vernieuwd is! Klik HIER om even te gluren…